
11.04.2024
Τίτος Χριστοδούλου
Γραφής στίγματα: τα Σημεία Στίξεως
Τί είναι ο punctus interrogativus? Μόλις είδατε έναν. Πιο σύγχρονο και πιο μεταμοντέρνο, συγχυσμένο και μεταιχμιακό, είναι το interrobang, που κοτσάρει περήφανο το φανελάκι της φωτογραφίας.
Γραμμένος για να εκφωνείται, ο αρχαίος λόγος, με αξιακή προτεραιότητα στον προφορικό λόγο (επιμένει κι ο Πλάτων), γραφόταν συνεχώς και με κεφαλαία, ως scriptura continua. Kαι διαβαζόταν φωνακτά, για να κατανοηθεί. Με τον γραμματικό Αριστοφάνη τον Βυζάντιο, στον 3ο πΧ αιώνα, ήλθαν τα πρώτα, βοηθητικά της ανάγνωσης, σημεία στίξεως, το κόμμα, το κώλον και η περίοδος, για να υποδεικνύουν τον χρόνο της παύσης.
Κι ήλθε, με την πρακτική των αντιγραφέων η μικρογράμματη, ή επισεσυρμένη γραφή, cursive, να βγαίνει πιο γρήγορα και η δουλειά. Kι είπαμε για να γελάσετε, τα ξαναλέμε διότι μας αρέσει, με πρώτο κόμμα να μπαίνει ανάμεσα στις συλλαβές του Τίτος, για να διαβάζεται τί κόμμα τος'!
Την επανάσταση της τυπογραφίας του Γουτεμβέργιου (1410) εκμεταλλεύτηκε στις αρχές του 16oυ αιώνα ο Βενετσιάνος ανθρωπιστής Άλδος Μανούτιος, για να διαδώσει την μάθηση με τα μικρόσχημα βιβλία και τα πλαγιαστά γράμματα - ώστε να χωρεί περισσότερο κείμενο, την γραμματοσειρά Αldine ή italics.
Κι η επινόηση των τυπικών, πια, σημείων στίξεως, με πρώτη την βεργούλα (κάτω τα δυό σου χέρια!) ή virgula, το κόμμα που γνωρίζουμε. Και το οποίο, θυμίζουμε εμείς των Κολλεγίων, που χρησιμοποιούμε την ημιπερίοδο ή κώλον ή semicolon, για να δείξουμε, λέει ο Κουρτ Βόνεγκατ, μόρφωση, είναι συντακτικό σημείο, δεν το βάζουμε όπου νομίζουμε διότι... χρειάζεται να πάρουμε ανάσα. Κύριοι του... άκριτου πολυκομματισμού!
Πάρετε ανάσα!
Τα ακίνητα της εβδομάδας




