Φιλοσοφία των σκουπιδιών, αλλά όχι φιλοσοφία - σκουπίδια...

(με αφορμή σκώμματα σε φίλο φιλατελιστή, φίλο της -ατέλειας', που δίνει τόση αξία συλλεκτική στα ευτελή της 'ατέλειας' απορρίμματα οδοντωτά χαρτάκια, χάρτινα πτυελοδοχεία των αγνώστων...τα γραμματόσημα. )

Τί διαφορετικό από τους 'Σκυβαλοσυλλέκτες των Παρισίων' του ρομαντικού Ουγκώ, τος 'παλιατζήδες' που 'ανακύκλωναν' αξίες από τα σκύβαλα των αστών των Παρισίων, στο 'βρώμικο' κι απαξιωμένο αυτοί κοινωνικό περιθώριο της... Πόλης του Φωτός;

Πώς αντικείμενα που αξίζουν λίγο έως τίποτα γίνονται πολύτιμα; Ποιος είναι πίσω από την δημιουργία αξίας και ποιοι τύποι ανθρώπων βρίσκουν αξία και παρηγορία, ‘ανεσι’ με την αριστοτελική έννοια, σε παροδικά, οιονεί διαρκή αντικείμενα που, αιρομένης της ‘διάρκειάς’ τους, γίνονται σκουπίδια;

Στο The Rubbish Theory, που δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά το 1979, ο Michael Thompson ξεκίνησε την ‘επιστημονική’ μελέτη των αποβλήτων. Παραμένει η πιο ολοκληρωμένη ανάλυση για τον επιστημονικό ‘κλάδο’ των αποβλήτων μέχρι σήμερα. Πρόκειται για τον ανθρωπολογικό ορισμό των αντικειμένων στον αξιακό τους ορίζοντα, σε σχέση με την ανθρώπινη πράξη, δηλαδή την χρηστικότητά τους.

Ο Thompson υποστηρίζει ότι υπάρχουν δύο αμοιβαία αποκλειστικές πολιτιστικές κατηγορίες που επιβάλλονται κοινωνικά στον κόσμο των αντικειμένων: μια παροδική κατηγορία και μια ανθεκτική κατηγορία.

Ωστόσο, προσδιορίζει μια περιοχή ευελιξίας, όπου ένα παροδικό αντικείμενο που χάνει σε αξία και διάρκεια ζωής μπορεί να παραμείνει σε ένα απαξιωμένο αλλά και διαχρονικό περιθώριο των σκουπιδιών, μέχρι να ανακαλυφθεί από ένα δημιουργικό άτομο και να μεταξιωθεί σε κάτι που θεωρείται ανθεκτικό.

Συνδέει την σταθερότητα και την αλλαγή από την μια με την υλικότητα από την άλλη, παρέχοντας μια πλούσια ανάλυση της κοινωνικής και πολιτιστικής των σκουπιδιών δυναμικής. Η οργανική θεωρία του για τα σκουπίδια βασίζεται σε μελέτες περιπτώσεων σε ανθρωπολογικές επιτόπιες εργασίες για να επισημάνει τις συνεχώς μεταβαλλόμενες εκφάνσεις της αξίας του αντικειμένου και την περίπλοκη σχέση μας με τα απόβλητα και την αναφορά τους στην ανθρώπινη πράξη και χρηστικότητα.

Ο νούς, βέβαια, ακούγοντας τώρα και το δελτίο ειδήσεων, πηγαίνει και στα ανθρώπινα, φευ, σκουπίδια, τους αποβλήτους της κοινωνίας, το περιθώριο που προσπερνούμε, τόσο δίπλα και τόσο, αλίμονο μακριά μας.