Χρύσανθος Τσουρούλλης Ο μεγάλος κύκλος…

Ο μεγάλος κύκλος…

Γιατί ανοχή και η κάλυψη είναι συνενοχή αδέλφια…


Είναι περίπου δεδομένο ότι στις κάλπες του ερχόμενου Μαΐου θα πάμε με εκλογικό μέτρο. Μετά και τις αποφάσεις του ΑΚΕΛ, όλα δείχνουν ότι θα ψηφιστεί νέος εκλογικός νόμος στη Βουλή. Αν ο Συναγερμός παρουσίασε την πρότασή του ως την «ανάγκη να εκπροσωπούνται αναλογικά οι πολιτικές προτάσεις», αλλά και ευθυγράμμιση με ό,τι ισχύει στην υπόλοιπη Ευρώπη, το ΑΚΕΛ στις εσωτερικές συζητήσεις έδωσε μεγαλύτερη έμφαση στην ανάγκη «να φράξουμε τον δρόμο σε φασιστικά και τρομοκρατικά σχήματα»…

Πεντάδα ή εξάδα κομμάτων στη Βουλή;

Το εκλογικό μέτρο δεν θα αλλάξει όμως και πολλά για τους ψηφοφόρους. Οι περισσότεροι από αυτούς, δηλαδή απ' όσους θα πάνε στην κάλπη, θα κάνουν τις ίδιες επιλογές. Σχεδόν εννιά στους δέκα θα ασχοληθούν μόνο με το πώς θα μοιράσουν σταυρούς προτίμησης στους υποψηφίους, αφού τους καλύπτει η γνωστή κομματική «τετράδα». Μένει να δούμε το αναμενόμενο «μπάσιμο» και «πλασάρισμα» της Συμμαχίας. Άμα οι σταθεροί κομματικοί πόλοι από τέσσερεις γίνουν πέντε, τότε θα καλύπτεται περισσότερο του 90% του εκλογικού σώματος. Η αλλαγή του μέτρου θα φέρει όμως αλλαγές για τα πολιτικά κόμματα. Δεν θα μπορεί πια κάποιο ποσοστό γύρω στο 2 ή το 3% να παρουσιάζεται ως πολιτικό κόμμα, ούτε και θα υπάρχουν στη Βουλή τα λεγόμενα «μονοεδρικά» κόμματα.

Πολλοί επιμένουν ότι κάτι τέτοιο θα βελτιώσει τη λειτουργικότητα της Βουλής. Οι απέναντι, ότι σκοτώνει τη Δημοκρατία. Το σίγουρο, όμως, είναι ότι ήδη επηρεάζει τακτικές και στρατηγικές των διαφόρων πολιτικών δυνάμεων.

Εάν τα μεγάλα κόμματα αρχίζουν να απορροφούνται στον προβληματισμό για τη σύνθεση του ψηφοδελτίου τους, στο άλλο άκρο, τα πιο μικρά κόμματα φαίνεται να μπαίνουν σε προβληματισμό συνένωσης ή και συγχωνεύσεων. Για κάποια και κάποιους είναι θέμα επιβίωσης και για άλλα ευκαιρία ενδυνάμωσης... Περιθώρια για συνασπισμούς μικρότερων κομμάτων δεν υπάρχουν, γιατί σε μια τέτοια περίπτωση ήδη ο εκλογικός νόμος απαιτεί απαγορευτικά υψηλό μέτρο για την περίπτωση συνασπισμών.

Την ίδια ώρα, ακούγονται ξανά έντονες πληροφορίες και φήμες για τη δημιουργία κάποιου κομματικού σχήματος από την ευρωβουλευτή Ελένη Θεοχάρους. Η ίδια πριν από αρκετούς μήνες είχε προβάλει την ανάγκη δημιουργίας «ενός κινήματος μέσα από την κοινωνία», χωρίς όμως να δώσει συνέχεια. Από το περιβάλλον της τώρα στέλνεται το μήνυμα ότι «έρχεται η ώρα». Ποτέ δεν διευκρινίστηκε, όμως, αν η στρατηγική της αφορά τις προεδρικές εκλογές ή μπορεί να... «πιάνει» και τις βουλευτικές. Όλοι όμως καταλαβαίνουν ότι αν ένα τέτοιο πολιτικό μέγεθος κινηθεί τώρα αυτόνομα, τότε κάποιες άλλες πολιτικές τάσεις και σχέδια θα πρέπει να αναπροσαρμοστούν.

Γύρω-γύρω όλοι, στη μέση... η Ελένη!

Το βέβαιο πάντως είναι ότι αυτός ο χώρος των «μικρών κομμάτων», που συμπεριλαμβάνει και κάποιες τάσεις που δεν εμφανίζονται σήμερα σαν κόμματα, δεν είναι ποτέ εύκολο να «συγκολληθεί». Παρόμοιες απόπειρες είχαν γίνει και στο παρελθόν, χωρίς όμως επιτυχία.

Όσο και αν φαίνεται λογικό να συνεργαστούν κάποιες πολιτικές καταστάσεις, ή ακόμα τα μεγαλύτερα κόμματα του «ενδιάμεσου» να δώσουν στέγη σε εκείνους που θα πλήξει το εκλογικό μέτρο, τελικά δεν είναι εύκολο.

Τόσο στο ΔΗΚΟ όσο και στην ΕΔΕΚ αυτήν την εποχή υπάρχει πάνω απ’ όλα εσωτερικός ανταγωνισμός. Και στις δυο περιπτώσεις υπάρχουν δυο αντίπαλες εσωτερικές τάσεις, που θα παλέψουν σκληρά για τη μια έδρα στη Λευκωσία ή τη Λεμεσό. Συνεπώς, δεν θα δουν με καλό μάτι την παρουσία και κάποιων «τρίτων», που μπορεί να είναι επίσης διεκδικητές. Αυτή λοιπόν την αδυναμία για συγχώνευση δυνάμεων ίσως να την έλυνε ένα νέο σχήμα της Ελένης Θεοχάρους. Αυτό όμως δεν θα το έβλεπαν με καθόλου καλό μάτι από τη μεριά της Συμμαχίας Πολιτών. Γιατί τότε θα ξεκινούσε και ο προβληματισμός για τις υποψηφιότητες... προεδρικών 2018!

Ήδη κάποιες πηγές από το κόμμα του Γιώργου Λιλλήκα τονίζουν ότι σε αντίθεση με τα ΔΗΚΟ-ΕΔΕΚ, η Συμμαχία δεν έχει πρόβλημα να υποδεχθεί δυνάμεις που επιδιώκουν συνεργασία. Συζητήσεις έχουν ξεκινήσει αυτές τις μέρες. Στον χώρο των ενδιαφερόμενων, υφιστάμενων αλλά και επίδοξων πολιτικών, σχεδόν όλοι μιλάνε με όλους...

Σενάρια για όλα τα γούστα και στο βάθος... Προεδρικές

Τα σενάρια είναι αρκετά. Θα υπάρξει συγχώνευση υφιστάμενων πολιτικών δυνάμεων σε νέο κόμμα; Θα έρθει μήπως ένα καινούργιο κόμμα της Ελένης Θεοχάρους να δώσει στέγη σε διάφορα σχήματα που υπάρχουν ήδη και να «απορροφήσει» δυνάμεις; Μήπως θα ενταχθούν κάποιες από τις δυνάμεις που θα μείνουν «ορφανές» σε υφιστάμενα κόμματα, όπως η Συμμαχία ή και το ΔΗΚΟ;

Κάποιοι προέβλεπαν ότι πριν από τις εκλογές θα είχαμε συμφωνία για το Κυπριακό και δημοψήφισμα. Τελικά, όμως, αυτή η υπεραισιοδοξία ήταν αδικαιολόγητη. Οι εκλογές θα προλάβουν την όποια εξέλιξη, αν αυτή υπάρξει. Και επιπρόσθετα, τώρα μπαίνει ένα ζήτημα για το πώς μπορεί να επηρεάσουν οι βουλευτικές εκλογές την κατάσταση σχετικά με μια συμφωνία για το Κυπριακό.

Είναι πάντως ενδιαφέρον ότι όλη η κινητικότηα γύρω από τον εκλογικό νόμο και οι ανακατατάξεις αφορούν τις πολιτικές δυνάμεις του λεγόμενου ενδιάμεσου χώρου, δηλαδή της πιο σκληρής γραμμής στο εθνικό.

Κάποιοι είπαν ότι με το εκλογικό μέτρο ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ σκοπεύουν να πνίξουν φωνές στο Κυπριακό. Στην πραγματικότητα και αναλόγως των αποφάσεων που θα πάρουν οι διάφοροι, μπορεί και να προκύψει ενίσχυση του πόλου που σήμερα μοιράζεται σε τρία κόμματα, ΔΗΚΟ, ΕΔΕΚ και Συμμαχία. Είτε θα ενισχυθούν αυτά τα τρία ή κάποιο από τα τρία, είτε και θα προκύψει και ένα τέταρτο παρόμοιο σχήμα που θα μπορεί να μπει στη Βουλή, δηλαδή με δύναμη πάνω από 4-5% (περίπτωση Θεοχάρους). Εξάλλου, τυχόν απόσχιση και χωριστή κάθοδος της Ελένης Θεοχάρους θα προκαλέσει πολλές ανακατατάξεις, που δεν θα περιοριστούν μόνο στο τρίγωνο ΔΗΚΟ-ΕΔΕΚ-Συμμαχία, αλλά θα αγγίξει και τον ίδιο το ΔΗΣΥ.

Αν όμως το ερώτημα είναι για κάποιους το κατά πόσο οι Βουλευτικές μπορεί να επηρεάσουν τις εξελίξεις στο Κυπριακό, πιο σίγουρο είναι ότι μπορεί να επηρεάσουν τις προεδρικές εκλογές. Είναι γνωστό ότι μετά τις Βουλευτικές, πάντα αρχίζουν ζυμώσεις για τις Προεδρικές. Και μετά τις τοπικές εκλογές που θα γίνουν τέλος του χρόνου, μπαίνουμε λίγο-πολύ στην προεκλογική των Προεδρικών. Αυτήν τη φορά, βέβαια, οι Προεδρικές θα εξαρτηθούν άμεσα και από το τι μπορεί να γίνει ή μάλλον να μη γίνει μέχρι τότε με το Κυπριακό.

Αλλά και το όποιο «ξεκαθάρισμα» στον ενδιάμεσο χώρο δείχνει στο βάθος Προεδρικές. Ανάλογα με το πώς θα διαμορφωθεί ο κομματικός χώρος, θα φανεί κατά πόσο στις Προεδρικές του 2018 θα υπάρχουν 2-3, ή ένας υποψήφιος από τον χώρο αυτό. Είναι γνωστός ο ανταγωνισμός που ήδη υποβόσκει μεταξύ Γ. Λιλλήκα και Ε. Θεοχάρους. Ενώ και ο απερχόμενος Πρόεδρος της Βουλής Γ. Ομήρου, κατά κάποιον τρόπο ήδη αποστασιοποιημένος από το κόμμα του, εμφανίζεται ως... διαθέσιμος υποψήφιος. Αλλά κανείς δεν ξέρει πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα, αναλόγως και της εκλογικής δύναμης της ΕΔΕΚ και του ΔΗΚΟ.

Πόσο σίγουροι είναι οι δυο «μεγάλοι»;

Αλλά οι βουλευτικές εκλογές μπορεί να μοιράσουν ή να αλλάξουν κάρτες ακόμα και στα δυο μεγάλα κόμματα. Πρώτα απ’ όλα στον ΔΗΣΥ. Ένα κριτήριο θα είναι αν πράγματι αποδώσει, αλλά και τι θα είναι το αποτέλεσμα της πρωτοβουλίας που πήρε ο Αβέρωφ Νεοφύτου με το μέτρο. Οι προβλέψεις ήταν από την αρχή ότι με το μέτρο το ποσοστό του ΔΗΣΥ θα «εκτοξευτεί» σε ύψος «όπως στις Ευρωεκλογές και μπορεί και πιο πάνω ακόμα». Επομένως, ο πρόεδρος του κόμματος θα παρουσιάσει τη θητεία του ως ιδιαίτερα επιτυχή και θα μπορέσει να δώσει απάντηση σε ένα κύμα δυσαρέσκειας και αμφισβήτησης που υπάρχει όλον αυτόν τον καιρό. Σύμφωνα όμως με κάποιες άλλες αναλύσεις, τα αποτελέσματα μπορεί να μην είναι ακριβώς εκείνα που προσχεδίασαν συνεργάτες του στην Πινδάρου. Πολλά θα εξαρτηθούν από την αντίδραση που θα έχουν οι μικρές δυνάμεις και ομάδες του «ενδιάμεσου».

Αλλά ακόμα το μεγάλο ερώτημα είναι, αν αυτές οι αλλαγές δρομολογήσουν εξελίξεις και μέσα στο εσωτερικό του κόμματος και την άμεση περιφέρεια. Κάτι τέτοιο είναι αναπόφευκτο, σε περίπτωση που γίνει «κίνηση Θεοχάρους». Μια τέτοια εξέλιξη θα ανέτρεπε πλήρως το σκηνικό και οι Βουλευτικές πολύ θα απείχαν από τα αποτελέσματα στα οποία προσδοκά η Πινδάρου. Ανησυχίες όμως υπάρχουν και στο ΑΚΕΛ. Πέραν από εκείνους που διαφωνούν ιδεολογικά με το εκλογικό μέτρο (υπάρχουν και στην Εζεκία Παπαϊωάννου), υπάρχει προβληματισμός και γι' αυτήν τη νέα περίπτωση «συμπόρευσης με τον ΔΗΣΥ». Κάποιοι στο ΑΚΕΛ επιμένουν ότι «δεν πρέπει να υποτιμάμε τον εφιάλτη του 1985». Ειδικά, συμπληρώνουν, αν τελικά ο Αναστασιάδης δεν προχωρήσει σε λύση...

Ταυτόχρονα, όμως, εκφράστηκε και η ανησυχία μήπως τελικά με την αποδοχή του εκλογικού μέτρου το ΑΚΕΛ θα κάνει τελικά τη... δουλειά του ΔΗΣΥ. Αν δηλαδή έχει ως αποτέλεσμα να «απογειωθούν» τα ποσοστά του Συναγερμού, μπορεί τελικά το σκηνικό να μην είναι ακριβώς «δυο μεγάλα κόμματα απέναντι σε μερικά μικρά», αλλά, όπως μας έλεγε νεαρό κομματικό στέλεχος, «υπάρχει σε κάποιους ο φόβος μήπως ξεχωρίσει πολύ ο ΔΗΣΥ και έχουμε έναν πολύ μεγάλο, έναν μεγάλο και μερικούς μεσαίους».

Θα είναι ενδιαφέρον να δούμε την αντίδραση ΕΥΡΩΚΟ (δηλαδή ιδιαίτερα του Δημήτρη Συλλούρη) των Οικολόγων (και κάποιοι λένε ίσως χωριστά του Γιώργου Περδίκη), αλλά και κάποιων πυρήνων και ομάδων που αναπτύσσονται το τελευταίο διάστημα με ορίζοντα τις Βουλευτικές. Άλλο ερώτημα είναι αν και πόσο θα μπορέσει να επωφεληθεί το κίνημα εκείνο που τον τελευταίο καιρό δείχνει να έχει τη μεγαλύτερη δυναμική, δηλαδή η Συμμαχία Πολιτών.

Το μεγάλο ερωτηματικό όμως ακούει στο όνομα «Ελένη»... Ερωτηματικό με πολλούς αποδέχτες.


Top