Σε θάλασσα της περιοχής Δασούδι στη Λεμεσό έσκαβε τη φωλιά της σήμερα χελώνα είδους καρέτα-καρέτα.
Δεκάδες πολίτες αποθέωσαν το σκηνικό αυτό, το οποίο για αρκετούς ήταν πρωτόγνωρο, και έβγαλαν δεκάδες φωτογραφίες τις οποίες μοιράστηκαν αργότερα στα κοινωνικά δίκτυα.
Οι χελώνες είναι από τα αρχαιότερα ερπετά των οποίων η εξέλιξη ήταν στην ξηρά και αργότερα επέστρεψαν στον θαλάσσιο κόσμο. Αν και χωρίζονται σε 300 περίπου είδη, όλες οι χελώνες οδηγούνται στη ξηρά με κύριο λόγο την γέννηση των αυγών τους και για το γεγονός ότι αναπνέουν με πνεύμονες. Έχουν ταυτόχρονα την ικανότητα να κρατούν την αναπνοή τους για αρκετές ώρες και η ζωή τους είναι μέχρι τα 60 χρόνια. Διαθέτουν καλή όσφρηση και οξεία όραση σε σημείο όπου μπορούν να διακρίνουν καλά τα χρώματα όπως και οι άνθρωποι. Η ακοή τους από την άλλη, είναι περιορισμένη.
Όταν έρθει η στιγμή να γεννήσουν, οι χελώνες σκάβουν φωλιά σε συγκεκριμένα εκατοστά ανάλογα με το είδος, και αφού τοποθετήσουν τα αυγά τους υπομονετικά και προσεκτικά τα σκεπάζουν και επιστρέφουν στη θάλασσα. Τα ερπετά βγαίνουν από τα αυγά τους όταν περάσουν περίπου 7 βδομάδες και κατά τη βραδινή ώρα. Εντυπωσιακό είναι το σημείο όπου το φύλο εξαρτάται από τη θερμοκρασία εφόσον σε υψηλές θερμοκρασίες τα χελωνάκια είναι θηλυκά και σε χαμηλές αρσενικά.
Ποιος ο ρόλος του φωτισμού
Ο φωτισμός έχει ένα σημαντικό ρόλο στην έλξη των χελωνών. Οι χελώνες έχουν στην αντίληψή τους πως το πιο φωτεινό σημείο είναι η θάλασσα γι’ αυτό και οδηγούνται σε αυτή. Με την επισήμανση αυτή δικαιολογείται και η εμφάνισή τους σε ταβέρνες και ξενοδοχεία κοντά σε θάλασσες τα οποία τις αποπροσανατολίζουν. Το αρνητικό σημείο είναι πως στην Κύπρο υφίστανται αρκετές αλεπούδες και όταν αντιληφθούν χελώνες στην ξηρά τις σκοτώνουν. Ακόμα ένα αρνητικό σημείο είναι πως αν οι χελώνες παραμείνουν για πολλή ώρα στη ξηρά πεθαίνουν από τη ζέστη τόσο του ήλιου όσο και της αμμουδιάς.
Είδη χελωνών στην Κύπρο
Στην Κύπρο υφίστανται κυρίως δυο είδη χελωνών, αυτά της πράσινης χελώνας (chelonian mydas) και της Καρέτα Καρέτα (caretta caretta). Ωστόσο και τα δύο είδη είναι υπό εξαφάνιση. Περιστασιακά, εμφανίζονται στα δυτικά της Κύπρου δερματοχελώνες (dermochelys coriacea) εφόσον έρχονται στην Μεσόγειο ως επισκέπτες.
Η πράσινη χελώνα αν και έχει μικρό κεφάλι είναι η μεγαλύτερη θαλάσσια χελώνα με σκληρό καβούκι. Μάλιστα, το μήκος των νεοσσών χελωνών είναι μόνο μερικά χιλιοστά ενώ οι ενήλικες ξεπερνούν τα 0,91 εκατοστά και ζυγίζουν 136-159 κιλά.
Αναπαράγεται συχνότερα στα δυτικά της Κύπρου στις παραλίες του Ακάμα της περιοχής Λάρας και Τοξεύτρας της Πάφου και κάποιες φορές σε παραλίες της Αγίας Νάπας. Μάλιστα, πολλές φωλιές χελωνών διακρίνονται στην κατεχόμενη Καρπασία με μια μεγάλη έκταση μέχρι το Ακρωτήρι του Αποστόλου Ανδρέα. Αξίζει να αναφερθεί πως οι πράσινες χελώνες γεννούν 120 αυγά σε φωλιά με βάθος 50-80 εκ. Στη Μεσόγειο αναπαράγουν περίπου 500-600 πράσινες χελώνες οι οποίες βρίσκονται κυρίως στην Κύπρο. Ταυτόχρονα, οι πράσινες χελώνες τρέφονται με δυο είδη φυκιών που είναι αγγειόσπερμα, την Ποσειδώνια και την Συμοτόσεα.
Από την άλλη, η καρέτα-καρέτα έχει μεγάλο κεφάλι και λόγω των δυνατών σαγονιών τρέφεται όχι μόνο με σφουγγάρια, μαλάκια και μέδουσες αλλά και με ζώα που φέρουν σκληρό κέλυφος όπως σαλιγκάρια και καβούρια. Το καβούκι των ενήλικων καρέτα-καρέτα έχει ως επιφάνεια σχήμα καρδιάς σε καστανοκόκκινο χρώμα και το κάτω μέρος χαρακτηρίζεται από κίτρινο χρώμα. Ο μεγαλύτερος πληθυσμός καρέτα-καρέτα βρίσκεται στην Ελλάδα όπου ωοτοκούν πάνω από 2,000 χελώνες.
Αυτό το είδος χελώνας βρίσκεται επίσης στις παραλίες του Ακάμα όμως πιο συχνά αναπαράγεται στον κόλπο της Χρυσοχού στην Πάφο. Γεννά περίπου 80 αυγά στα 15-20 χρόνια κατά τους μήνες Μάϊο μέχρι Αύγουστο. Σκάβουν φωλιά σε βάθος 30-50 εκατοστά. Γενικότερα στη Μεσόγειο αναπαράγουν περίπου 5000-6000 καρέτα-καρέτα.
Οι δερματοχελώνες που αποτελούν το σπανιότερο είδος στην Κύπρο είναι η μεγαλύτερη τόσο σε μέγεθος όσο και σε βάρος χελώνα. Το βάρος τα ανέρχεται μέχρι τα 600 κιλά και το κέλυφός της φτάνει τα δύο μέτρα. Ο λόγος που ονομάζεται δερματοχελώνα είναι διότι έχει ένα ιδιαίτερο κέλυφος με δερμάτινες πλάκες.
