Σημερινή

Κυριακή, 18/11/2018
RSS

Φουντώνουν τα σενάρια για πρόωρες εκλογές

| Εκτύπωση | 04 Μάρτιος 2018, 18:04 | Της Μαρίνας Χατζηκώστα

ΠΛΗΘΑΙΝΟΥΝ ΟΙ ΨΙΘΥΡΟΙ ΣΤΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ, ΠΑΡΑ ΤΙΣ ΔΙΑΨΕΥΣΕΙΣ

ΑΝ ΚΑΙ Η ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΩΡΑ, ΔΙΑΨΕΥΔΕΙ ΤΙΣ ΦΗΜΕΣ ΠΟΥ ΑΠΟ ΚΑΙΡΟ ΔΙΑΔΙΔΟΝΤΑΙ, ΕΝΤΟΥΤΟΙΣ, ΟΠΩΣ ΟΛΑ ΔΕΙΧΝΟΥΝ, Η ΤΟΥΡΚΙΑ ΘΑ ΟΔΗΓΗΘΕΙ ΣΤΙΣ ΚΑΛΠΕΣ ΣΤΙΣ 15 ΙΟΥΛΙΟΥ, ΑΝΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΠΕΤΕΙΟ ΤΟΥ ΑΠΟΤΥΧΗΜΕΝΟΥ ΠΡΑΞΙΚΟΠΗΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΧΩΡΑ

Όποτε κι αν γίνουν οι εκλογές, πρόωρα ή όχι, θα είναι η πρώτη φορά στην ιστορία της Τουρκίας που θα διεξαχθούν συνδυαστικά προεδρικές, βουλευτικές και δημοτικές εκλογές


Η σεναριολογία για το ενδεχόμενο των πρόωρων βουλευτικών εκλογών στην Τουρκία ολοένα και φουντώνει, όσο αφενός η επιχείρηση στο Αφρίν μοιάζει να είναι σταλωμένη και όχι υπέρ των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων και αφετέρου η οικονομία της χώρας οδεύει προς κατάρρευση. Η προαναγγελθείσα εκλογική αναμέτρηση τον Νοέμβριο του 2019 είναι, εκ των πραγμάτων, πολύ μακριά και οι προκλήσεις με τις οποίες είναι αντιμέτωπος ο Ταγίπ Ερντογάν δύσκολες.

Μάλιστα οι φήμες, μετά τη δημοσιοποίηση της συμφωνίας μεταξύ του κυβερνώντος ΑΚΡ και των ακροδεξιών του Μπαχτσελί για στήριξη Ερντογάν στην εκλογική αναμέτρηση, έχει διαρρεύσει ως προτιμώμενη ημερομηνία διεξαγωγής πρόωρων εκλογών, η 15η Ιουλίου 2018. Πρόκειται για ημερομηνία ορόσημο, αφού θα είναι η δεύτερη επέτειος από τη διεξαγωγή του αποτυχημένου πραξικοπήματος του 2016, το οποίο εκ του αποτελέσματος ενίσχυσε στο απόλυτο τις εξουσίες του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, βοήθησε στην άμεση αλλαγή του συντάγματος της χώρας, από κοινοβουλευτική δημοκρατία σε προεδρική και οδήγησε στη φυλακή σχεδόν το σύνολο των εχθρών του νεουσουλτάνου.

Η επιχειρηματολογία

Σύμφωνα με πολιτικούς αναλυτές διεθνούς αναγνώρισης, αλλά και στη βάση πληροφοριών που δίνει προς τα έξω η φιλοκουρδική πολιτική κοινότητα της Τουρκίας, όσο κι αν διαψεύδει η κυβέρνηση της Τουρκίας, ο Ερντογάν προσανατολίζεται στη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών, άμεσα, τη δεδομένη στιγμή που η τουρκική αντιπολίτευση είναι πιο διχασμένη από ποτέ. Επιπρόσθετα η οικονομία, την οποία με νύχια και με δόντια κρατούν σε ικανοποιητική κατάσταση, κινδυνεύει με κατάρρευση μετά το καλοκαίρι και με δεδομένο ότι οι αφίξεις τουριστών από την Ευρώπη δείχνουν περαιτέρω μείωση.

Ταυτόχρονα, εντελώς ξαφνικά, ο Ερντογάν άρχισε να μοιράζει «δώρα» υπό μορφή κινήτρων προς αγρότες και κτηνοτρόφους, με στόχο να διατηρήσει χαμηλά τις τιμές των αγροτικών και κτηνοτροφικών προϊόντων. Ανανέωσε, δε, τις ορισμένου χρόνου συμβάσεις, για σχεδόν ένα εκατομμύριο εργαζομένους, δημιουργώντας παράλληλα νέες θέσεις εργασίας, με έργα υποδομών μεγάλης εμβέλειας, όπως είναι για παράδειγμα το νέο (τρίτο) Αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης, το οποίο αναμένεται να λειτουργήσει από τον ερχόμενο Οκτώβριο, καθώς επίσης και η νέα διώρυγα, η οποία θα είναι παράλληλη με τον Βόσπορο.

Μέσα από αυτά τα δεδομένα, έγκυροι Τούρκοι αναλυτές βλέπουν μια σειρά από δυνητικά προεκλογικούς οιωνούς. Όταν ο Ερντογάν αναφέρθηκε μάλιστα προ ημερών στο «καυτό καλοκαίρι» που έρχεται, κάποιοι υποστήριξαν ότι εκείνος μιλούσε περισσότερο πολιτικά, παρά στρατιωτικά.

Το στρατιωτικό μέτωπο, πάντως, δημιουργεί επίσης έδαφος για πρόωρες εκλογές. Αφενός ο πόλεμος με τα κουρδικά μέτωπα θα έχει αβέβαιο τέλος. Ωστόσο, όσο είναι σε εξέλιξη και οι πληροφορίες που βγαίνουν προς τα έξω περιορισμένες, το Αφρίν συνεχίζει να είναι δημοφιλές μεταξύ των εθνικιστών ψηφοφόρων. Το ίδιο ισχύει και για την τουρκική προκλητικότητα στην Κυπριακή ΑΟΖ και το Αιγαίο, περιοχές όπου η Άγκυρα παραδοσιακά εκτονώνει τις κρίσεις της. Σήμερα η Τουρκία δεν θεωρεί δεδομένη τη νίκη της στην Ανατολική Μεσόγειο, όπου η Κυπριακή Δημοκρατία συνεχίζει κανονικά το γεωτρητικό της πρόγραμμα, ενώ και η αλλαγή στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Αιγαίο προστίθεται στον «σάκο» των προβλημάτων του μέλλοντος.

Το δεύτερο σενάριο

Οι σχεδιασμοί του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δεν αναμένεται να διαφανούν πριν από τον Απρίλιο, οπότε, σύμφωνα με την τουρκική εφημερίδα «HaberTurk», θα σημάνει και η προεκλογική περίοδος των 90 ημερών από την εκλογική ημερομηνία, όπως προνοεί το Σύνταγμα της χώρας. Αν δεν ανακοινωθεί η προεκλογική περίοδος, τότε δεν θα μπορεί να υπάρξει αναμέτρηση της κάλπης.

Ωστόσο ψιθυρολογία υπάρχει και γύρω από ένα δεύτερο σενάριο πρόωρων εκλογών, με πιθανή ημερομηνία την 4η Νοεμβρίου 2018. Μία μέρα μετά τη 16η επέτειο της εκλογικής νίκης του κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης το 2002, οπότε και άρχισε η μονοκομματική κυβέρνηση AKP στην Τουρκία. Πάντως, όποτε κι αν γίνουν οι εκλογές, πρόωρα ή όχι, θα είναι η πρώτη φορά στην ιστορία της Τουρκίας που θα διεξαχθούν συνδυαστικά προεδρικές, βουλευτικές και δημοτικές εκλογές.

Η εκλογική αναμέτρηση, που θα είναι η πρώτη μετά την αλλαγή του συντάγματος και του πολιτεύματος της Τουρκίας, θα σημάνει αυτόματα και τη νέα αύξηση των εξουσιών του Ερντογάν και οριστικό τερματισμό του κοινοβουλευτικού συστήματος που εφαρμοζόταν έως σήμερα και επί έναν αιώνα στην Τουρκία. Η θέση του Πρωθυπουργού καταργείται πλήρως και το σύνολο των εκτελεστικών εξουσιών μεταβιβάζονται στο πρόσωπο του Προέδρου, ο οποίος θα διορίζει τους αντιπροέδρους και θα έχει δικαίωμα να τους παύσει κατά το δοκούν.

Σχεδιασμοί για νόμιμη νοθεία

Οι απολυταρχικές διαθέσεις του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έχουν διαφανεί πλήρως, ιδιαίτερα τα τελευταία 3 χρόνια. Σε προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις είχε κατηγορηθεί από την αντιπολίτευση για «νοθεία κάλπης». Αποκορύφωμα οι κάλπες του δημοψηφίσματος, όπου η εκλογική επιτροπή όχι μόνο δεν εξέτασε τις καταγγελίες του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, αλλά το κατηγόρησε επιπρόσθετα ότι δεν σέβεται τη λαϊκή ετυμηγορία.

Παρά το γεγονός ότι οι εκπρόσωποι του ΟΑΣΕ είχαν επίσης καταγγείλει το στρεβλό της διαδικασίας, ενώ δεν τους παραχωρήθηκαν τα απαραίτητα εργαλεία και πληροφορίες για επαρκή έλεγχο της διαδικασίας. Προκειμένου λοιπόν να αποφύγει νέες καταγγελίες, ο Ταγίπ Ερντογάν, με τη στήριξη του Μεβλούτ Μπαχτσελί, κατέθεσε νομοσχέδιο για αλλαγή του εκλογικού νόμου, το οποίο θεωρείται δεδομένο πως θα περάσει και θα γίνει νόμος, αφού είναι αρκετή η ψήφος των βουλευτών των δύο κομμάτων.

Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, με την ολοκλήρωση της εκλογικής διαδικασίας και το κλείσιμο της κάλπης, οι αστυνομικές Αρχές της Τουρκίας θα παίρνουν τις κάλπες με τα ψηφοδέλτια και θα τις μεταφέρουν, για λόγους ασφάλειας, σε άλλο σημείο, προκειμένου να γίνει η καταμέτρηση. Υπεύθυνοι για την καταμέτρηση δεν θα είναι πλέον οι εκπρόσωποι των παρατάξεων, αλλά άτομα που θα επιλέγει αποκλειστικά το Ανώτατο Συμβούλιο Εκλογών, το οποίο βεβαίως λογοδοτεί απευθείας στον Πρόεδρο της Τουρκικής, κατά τα άλλα, Δημοκρατίας.

Στα έγκυρα ψηφοδέλτια, στο μεταξύ, θα συμπεριλαμβάνονται και τα ψηφοδέλτια που δεν θα έχουν σφραγίδα, όπως έγινε «άτυπα» και με τα ψηφοδέλτια του δημοψηφίσματος.

Συνεχίζει να διαψεύδει το Σαράι

Για πολλοστή φορά η τουρκική κυβέρνηση διέψευσε, πάντως, τα σενάρια για πρόωρες εκλογές το ερχόμενο καλοκαίρι. Χαρακτηριστικά, ο εκπρόσωπος της τουρκικής κυβέρνησης, Μπεκίρ Μποζντάγ, ανέφερε πως «η απόφαση της κυβέρνησης είναι σαφής, οι εκλογές θα γίνουν στην ώρα τους». Απαντώντας δε στις επίμονες ερωτήσεις των δημοσιογράφων, ο Μποζντάγ υπερτόνισε πως «μέχρι τώρα μια φορά έχουν γίνει πρόωρες εκλογές. Ήταν εκλογές που έδιναν διέξοδο σε μια απέλπιδα κατάσταση. Έγιναν για να δοθεί ευκαιρία στο μέλλον της Τουρκίας. Επί διακυβέρνησης ΑΚΡ οι εκλογές γίνονται στην ώρα τους. Οι εκλογές θα γίνουν στην ώρα τους και αυτοί που δεν το συνήθισαν, ας το συνηθίσουν», επεσήμανε.