Σημερινή

Πέμπτη, 20/09/2018
RSS

Και τ’ Όνομα Αυτού...

| Εκτύπωση | 27 Μάιος 2018, 18:00 | Με την Δρα Νίκη Κατσαούνη

«LE PRENOM», «ΚΑΙ Τ’ ΟΝΟΜΑ ΑΥΤΟΥ»: ΣΤΟ ΜΕΣΟΝ, ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥ. ΑΠΟ ΑΡΙΣΤΕΡΑ, ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΧΡΙΣΤΟΦΙΑ ΚΑΙ ΤΖΟΥΛΙΟ ΦΙΛΙΠΠΟ ΝΤ’ ΕΡΙΚΟ

ΕΝΑ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΓΑΛΛΙΚΟ ΘΕΑΤΡΙΚΟ ΕΡΓΟ, ΠΟΥ ΕΓΙΝΕ ΤΑ… ΠΑΝΤΑ

Η LE PRENOM ΤΩΝ ALEXANDRE DE LA PATELLIERE ΚΑΙ MATTHIEU DELAPORTE: ΜΕΤΦ/ΔΙΑΣΚΕΥΗ ΔΙΟΜΗΔΗΣ ΝΙΚΗΤΑΣ, ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ ΔΙΟΜΗΔΗΣ ΝΙΚΗΤΑΣ. ΗΘΟΠΟΙΟΙ ΜΑΡΙΝΑ ΒΡΟΝΤΗ, ΕΛΙΖΑΜΠΕΤ, ΒΑΛΕΝΤΙΝΟΣ ΚΟΚΚΙΝΟΣ, ΠΙΕΡ, ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΧΡΙΣΤΟΦΙΑ, ΑΝΝΑ, ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥ, ΒΙΚΤΟΡ, ΤΖΟΥΛΙΟ ΦΙΛΙΠΟ ΝΤ’ ΕΡΙΚΟ, ΚΛΟΝΤ

Το «κομβικό σημείο» του στόρι πέντε ανθρώπων είναι το όνομα του εμβρύου, δηλ. αυτό που διάλεξαν οι γονείς, που έτσι και το ανακοινώνει και το δικαιολογεί ο αππωμένος Βικτόρ, στα... Κυπριακά, Βανσέν- Vincent στα… Ελληνικά-Γαλλικά, προτού φθάσει η γυναίκα του, δημιουργεί μια λαίλαπα κι ένα τσουνάμι επιθετικό και συλλογικό


Φόντο

Ο αγγλικός τίτλος του Prenon, το Μικρό Όνομα, παραπέμπει, εμμέσως, στον Ρωμαίο και την Ιουλιέτα του Σαίξπηρ και τον γνωστό μονόλογό της (Πράξη 2 Σκηνή 2) και, αμέσως, η υπόθεση του γαλλικού αυτού θεατρικού έργου του 2010, που γνώρισε τεράστια επιτυχία με μερικές εκατοντάδες (250) παραστάσεις στο Παρίσι, ενώ η ταινία λίγο αργότερα (2012), με 3 εκατομμύρια εισιτήρια, έσπασε τα ταμεία μιας δεκαετίας με μεγάλη ευκολία, πήρε 2 Σεζάρ δευτέρου ρόλου, πολλές υποψηφιότητες που σε περιόδους ‘’κρίσεως’’ προσμετρούνται προκαταβολικά, και μερικά άλλα βραβεία στον Καναδά, έπαιξε σαν θεατρικό έργο στο Μπέρμιγχαμ, με την πλοκή του προωθημένη στο Λονδίνο, προβλήθηκε σαν ταινία και στην Ελλάδα, πρόσφατα και θεατρικά στην Κύπρο, σε πολύ καλή μετάφραση του Διομήδη Νικήτα -με κινηματογραφικές σπουδές στη Γαλλία, ο ίδιος, οικογενειακώς δίγλωσσος ή τρι- και εντός της Francophonie, άλλο κόλπο Πολιτιστικής Διπλωματίας κι αυτό, μην ξεχνάτε τα... ραγισμένα Ελληνικά του Γάλλου νέου Προέδρου Μακρόν στην Πνύκα, κοντά στα σπασμένα αλλά ‘’επί τόπου’’ μάρμαρα του Παρθενώνα, που ο Ερντογάν κι η Πρώτη Κυρία του δεν έδειξαν καμίαν όρεξιν να ιδούν, ιδού La Differance!

Το Καλό και το Κακό

Η παράσταση στη Λευκωσία που είδα ήταν η τελευταία, και έξτρα. Το καλό ήταν ότι δεν μπορεί να πάθει κακό από την κριτική μια τελευταία παράσταση και το κακό είναι ότι δεν μπορεί να προκύψει κάτι καλό από μια καλή κριτική. Το άλλο καλό ή κακό ήταν ότι την τελευταία αυτή παράσταση παρακολούθησαν ένα πλήθος θεατρικών ‘’συντελεστών’’ της Λευκωσίας, ηθοποιοί, σκηνοθέτες, ένας νυν και ένας πρώην διευθυντής, η… μάμμα ενός απ’ αυτούς, ο συμμαθητής ενός ξαδέρφου μου που πρώτη φορά απέκτησε έξυπνο τηλέφωνο και δεν ήξερε πώς να το ‘’ανάψει’’ και πώς να το σβήσει, ο αδερφός του σκηνοθέτη και η ξαδέλφη του, που είναι φίλη μου, αλλά παραταύτα κρατάει τα ... κοριτσίστικα μυστικά μας και με κλοτσά διακριτικά κατά την παράσταση, όταν κάτι δεν της αρέσει (δεν με κλότσησε αυτήν τη φορά), καθώς και η πολύ όμορφη άνεργη ηθοποιός, κόρη φίλης μου, ενεργή στο ψάξιμο της τέχνης του θεάτρου και της επιβίωσής της, υλικής, καλλιτεχνικής και υπαρξιακής στην Κύπρο, όπου γύρισε μετά από σπουδές στο εξωτερικό, χωρίς να ’ναι μέλος κόμματος, και με μόνη ακτιβιστική συμμετοχή σε πολλά υποσχόμενα και μάλλον πράσινα και χορτοφάγα διαφημιστικά σποτς ελπίζει να μην τα δει κανένας που την ξέρει, ώς ‘’πάρα κει’’, χωρίς να παντρευτεί!

Η Πλοκή

Ο Βενσάν (Vincent) Νεκτάριος Θεοδώρου, που ο Διομήδης Νικήτας βάφτισε Βικτόρ, υποπτεύομαι για λόγους προφοράς στα... κυπριακά ειδικά, αππωμένος σαν νεόπλουτος (Κύπριος, ενν.) καλείται σε δείπνο από τον φίλο και γαμβρό του διανοούμενο (ξιπασμένο) ακαδημαϊκό Πιέρ, Βαλεντίνο Κόκκινο, και την υποδειγματική καθηγήτρια Ξένων Γλωσσών cum σύζυγο και μητέρα δύο παιδιών (που ευτυχώς κοιμούνται), την Ελιζαμπέτ, Μαρίνα Βρόντη, όπου είναι καλεσμένος και ο φίλος τους από πάντα, τρομπονίστας με τα ρούχα της δουλειάς, μαύρο σακάκι και παπιγιόν, ο Κλοντ, που τον ερμηνεύει ο Τζούλιο Φιλίππο Ντ' Ερίκο (όχι, δεν είναι καλλιτεχνικό ψευδώνυμο), είναι Κύπριος με Ιταλό τον ένα γονιό, και δεν μιλά Ιταλικά (τον αποπήρα, μετά), ενώ (ΔΕΝ) περιμένουν την Άννα, Χριστίνα Χριστόφια (ούτε αυτό είναι καλλιτεχνικό ψευδώνυμο), η οποία, ως career woman που σέβεται τον εαυτό της, ως συνήθως αργεί, και είναι ΚΑΙ έγκυος, που το ανακοινώνει ο άνδρας της, Βικτόρ, και η οποία καπνίζει, ακριβώς τώρα που ’μεινε έγκυος, ενώ είναι ΚΑΙ ξανθή (λέει το έργο-όχι εγώ).

Το ‘’κομβικό σημείο’’ του στόρι πέντε ανθρώπων είναι το όνομα του εμβρύου, δηλ. αυτό που διάλεξαν οι γονείς, που έτσι και το ανακοινώνει και το δικαιολογεί ο αππωμένος Βικτόρ, στα... Κυπριακά, Βανσέν-Vincent στα… Ελληνικά-Γαλλικά, προτού φθάσει η γυναίκα του, δημιουργεί μια λαίλαπα κι ένα τσουνάμι επιθετικό και συλλογικό, κάτι σαν τις αντιδράσεις των Ποντίων και των διαδηλωτών στη Θεσσαλονίκη, ενάντια στον Δήμαρχο Μπουτάρη, που εισάγει την ‘’ωμή βία’’ σ’ ένα ‘’κανονικό’’ έργο;

Σιγά, τώρα, εικονική είναι η βία και Εκεί και Εδώ, η πραγματικότητα, η δήθεν κανονική ζωή είναι εικονική, άρα η τέχνη είναι η πραγματική, τη στιγμή που σου εικονίζει την πραγματικότητα: ‘’Είμαστε εκείνο που υποδυόμαστε. Γι’ αυτό πρέπει να είμαστε εξαιρετικά προσεκτικοί με κείνο που υποδυόμαστε ότι είμαστε’’. Το ’γραψε ο Κurt Vonnegut (Το Σφαγείο Αρ. 5) και όχι ο... Άινσταϊν και αυτό!!!

Μετακριτική

Μια τελευταία παράσταση σαν αυτή που είδαμε εμείς στις 20 Μαΐου 2018 στο Flea Theatre στη Λευκωσία καθιστά την κριτική, μετακριτική, άρα αυτοαναιρούμενη μεν, αλλά Καντιανά, καθαρά συλλογιζόμενοι αυτοανακηρύσσεται ως Ελευθερία, αφού Ηθικά δεν εξαρτάται από κοινωνικές σχέσεις και εξαρτήσεις: Ο Διομήδης Νικήτας αφιερώνει την παράσταση στον πατέρα του Μίκη Νικήτα, γνωστό σε όλους μας σκηνοθέτη Μίκη Νικήτα του ΡΙΚ, που θα του έχει χαρίσει όχι μόνον το Επίθετο, μα και την οξεία αίσθηση του χρόνου και του χώρου: Η παράσταση είχε κινηματογραφικό ρυθμό και επακριβείς χρόνους, που όλοι οι ερμηνευτές τήρησαν με... ασέβεια, προς τον θεατρινισμό, εκτός από μερικές στιγμές, και με πολύ χιούμορ, που φαινόταν κωδικά παρεΐστικο...

Οι ρόλοι για τον καθένα ήταν /έγιναν κομμένοι και ραμμένοι ‘’ιδιωτικά’’ σαν την ιατρική περίθαλψη που πάει να γίνει το ΓεΣΥ στην Κύπρο αναδεικνύοντάς τους ως... ατομικό χάρισμα και ‘’λειτούργημα’’ και όλοι ‘’αναντικατάστατοι’’. Το εννοώ! Ίσοι δεν ήσαν, αλλά μεγεθυμένοι, ναι: επάνω στο φιλοσοφικό επίπεδο, ξεκινώντας από το... απλό όνομα, αν διαβάσεις θα δεις ότι οι Αμερικανοί και οι Εγγλέζοι, κυρίως, ονομάζουν τα παιδιά τους με ‘’ταξικά’’ πρώτα ονόματα (prenons) κι ένα μεσαίο, οι Γάλλοι με Αρχαία Ελληνικά, για να δείξουν την υψηλή κλασική παιδεία τους, όπως στην Κύπρο πριν από 35 τόσα χρόνια είχαμε μια γενιά από Κωνσταντίνους και Αλέξανδρους.

Ομοβροντίες

Η Μαρίνα Βρόντη, όμως, έφτιαξε τον ίδιο τον ρόλο της, σαν... γαλλικό ταμπούλε και χούμους με χιούμορ, το χτένισμα ΟΧΙ, κι ο Τζούλιο βρήκε το δικό του ‘’γάντι’’, ήταν πιασάρικος ο ρόλος μάς έβγαλε όλους χαζούς, είχε πολύ, πολύ χάζι. Ο Νεκτάριος ανέδειξε, για μένα, για πρώτη φορά την ωραία φωνή του και την επιδεικτική εξυπνάδα του, η Χριστίνα Χριστόφια, την τσιμπημένη φιλοδοξία μιας καριερίστας που ‘’(ΔΕΝ) μπορεί να τα έχει όλα’’ - και σίγουρα δεν είχε καθόλου κοιλιά - κατά COSMOPOLITAN. Ο Βαλεντίνος, όχι και τόσο... Κόκκινος, τελικά, μα κάμποσο macho, εκμεταλλευτής, μπράβο, καλά έκανε!

ΠΟΛΥ αργά, το λέω ξανά, κανείς δεν ακούει εδώ, τα props δεν προσέχονται ΠΟΤΕ αρκετά, άλλα τα φλιτζάνια του τσαγιού από άλλο σετ το ίδιο το τσαγερό, ‘ντάξει, κρίση η κρίση και η παράσταση βγαίνει - δεν βγαίνει οικονομικά, μ’ ένα ΥπΟικ που αλλού τα φυσά, ασύστολα, αλλά να μην ξανακούσω κείνο το απαράδεκτο ‘’Φταίει το σύστημα’’, το λέει πια και... Υπουργός! Μια εξήγηση που εξηγεί τα πάντα, δεν εξηγεί ΤΙΠΟΤΕ.

ΟΛΟΙ ΣΥΣΤΗΜΑ είναι! Μερικά κοστούμια πιο... υποφερτά από άλλα, εκτός αν θέλουμε να πούμε πως στην Κύπρο ντύνεται ο κόσμος τουρλού και αντιαισθητικά, φτηνά και ακριβά, το ίδιο. Ναι, αλλά... ΟΧΙ, επί σκηνής! Μ’ άρεσαν τα παιδικά σχέδια, ιερά αναρτημένα στο ‘’σύνθετο’’, το κάνουμε παντού οι μαμάδες...Ταμπού και Τοτέμ τα παιδάκια μας !

Μηρυκάζοντας...

...το ίδιο το έργο, Le Prenom, λίγο αργότερα, με σουβλάκι (δυσεύρετο, έως ‘’ΠΟΤέ την Κυριακή’’, ΠόΤΕ θα ξυπνήσει η πρωτεύουσα που κοιμάται από τις 10 μ.μ. απάνω της;) με σαλάτα... λάχανο (απαράδεκτο, ως ‘’prop’’ επίσης), στη Λευκωσία, έρχεται και με βαράει σαν κανονικό, ελαφρύ μπουλβάρ, κει που η μοδέρνα ‘’συνταγή’’ των ‘’διαφορετικοτήτων’’ ήθελε το έργο αντικομφορμιστικό και βαθιά φιλοσοφικό (Καντ και Κονστάν, καν και καν): λίγος φεμινισμός (εδώ σταθερά υστερικός), ολίγο ολοκαύτωμα, ουκ ολίγη ομοφοβία, αλλ’ ευτυχώς, δεν ήταν... gay, ο gay τελικώς!

ΕΤΣΙ φτιάχνεται το Νέο... ‘’Αφήγημα’’: Αμ, δε! Ακόμα και με ΟΛΑ τα ‘’διαφορετικότατα’’ συστατικά καλά κτυπημένα και σε σωστή θερμοκρασία ψημένα, η συνταγή ως συνταγή είναι συνταγή - και η αλήθεια της Ελευθερίας, παραμένει επιταγή. Ακάλυπτη...

Δρ ΝΙΚΗ ΚΑΤΣΑΟΥΝΗ
ΚΡΙΤΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ