Σημερινή

Σάββατο, 19/01/2019
RSS

Ο νέος δρόμος της ενέργειας

| Εκτύπωση | 16 Δεκέμβριος 2018, 18:04 | Του Μάριου Πούλλαδου

ΔΥΝΑΜΙΚΑ ΣΤΟ ΚΟΛΠΟ ΤΟΥ EASTMED Η ΙΤΑΛΙΑ - Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΥΓΡΟΠΟΙΗΜΕΝΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΓΙΑ ΗΠΑ

Ο ΕΡΝΤΟΓΑΝ ΘΑ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΤΕΙ ΤΟ ΑΛΥΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΚΑΙ ΤΙΣ ΔΙΑΜΑΧΕΣ ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ ΓΙΑ ΝΑ ΠΡΟΚΑΛΕΣΕΙ ΑΝΑΤΑΡΑΧΗ, ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΕΙ Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΚΗΣ ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ

Σημαντική δήλωση Σαλβίνι: «Αναμένω ότι το έργο του East Med θα συνεχιστεί, με την ιταλική εταιρική σχέση και τις επενδύσεις. Δεν έχει περιβαλλοντικές επιπτώσεις, θα προσθέσει κάτι χωρίς να προκαλέσει ζημιά»


Σχεδόν απαρατήρητη πέρασε από τα εγχώρια ΜΜΕ μια από τις πιο σημαντικές ειδήσεις το τελευταίο διάστημα, που σχετίζεται με θέματα ενέργειας και τον αγωγό φυσικού αερίου East Med. Συγκεκριμένα, ο αναπληρωτής πρωθυπουργός της Ιταλίας, Μάτεο Σαλβίνι, σε επίσκεψη που πραγματοποίησε αυτήν την εβδομάδα στο Ισραήλ για να συναντηθεί με αξιωματούχους της χώρας, μεταξύ των οποίων και ο Πρωθυπουργός, Βενιαμίν Νετανιάχου, εξέφρασε την επιθυμία του να προχωρήσει η κατασκευή του αγωγού East Med Ισραήλ-Κύπρου-Ελλάδας-Ιταλίας με τη στήριξη ιταλικών επενδύσεων. «Αναμένω ότι το έργο θα συνεχιστεί, με την ιταλική εταιρική σχέση και τις επενδύσεις», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Σαλβίνι, σύμφωνα με το Reuters, προσθέτοντας: «Δεν έχει περιβαλλοντικές επιπτώσεις, θα προσθέσει κάτι χωρίς να προκαλέσει ζημιά».

Η εξέλιξη αυτή κρίνεται εξέχουσας σημασίας, καθώς η Ιταλία αποτελεί μια χώρα-κλειδί της Ε.Ε. που καταναλώνει περίπου 65 bcm φυσικού αερίου, ένα ποσοστό της τάξης του 35%, και τα επόμενα χρόνια οι ανάγκες της θα αυξηθούν. Καθόλου τυχαία δεν πρέπει να θεωρείται και η εμπλοκή της Ιταλικής ENI τόσο στην κυπριακή, όσο και την αιγυπτιακή ΑΟΖ, όπου ανακάλυψε και το υπεργιγαντιαίο κοίτασμα Ζορ.

Προειδοποιήσεις από Τουρκία

Με την Τουρκία να παρακολουθεί αμήχανη και αμέτοχη, οι πολιτικές και ενεργειακές ζυμώσεις στην Ανατολική Μεσόγειο συνεχίζονται και σιγά-σιγά το ενεργειακό παζλ συμπληρώνεται. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται το πρόσφατο συνέδριο στην Ιερουσαλήμ με τίτλο «Νέες πραγματικότητες στην Ανατολική Μεσόγειο», που συνδιοργανώθηκε από το Ινστιτούτο Στρατηγικών Σπουδών της Ιερουσαλήμ σε συνεργασία με το Αμερικανικό-Ελληνικό Ινστιτούτο (ΑΗΙ) και την Αμερικανική Ελληνική Εκπαιδευτική Προοδευτική Ένωση (AHEPA). Από κυπριακής πλευράς έδωσαν το "παρών" τους ο τέως Υπουργός Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας Ιωάννης Κασουλίδης και ο Καθηγητής Ανδρέας Θεοφάνους, Πρόεδρος του Κυπριακού Κέντρου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων και του Τμήματος Πολιτικών Επιστήμων και Διακυβέρνησης του Πανεπιστημίου Λευκωσίας.

Τις θέσεις τους είχαν ευκαιρία να παρουσιάσουν και οι Τούρκοι, οι οποίοι, μάλιστα, άφησαν να αιωρούνται κινδυνολογίες για τη στάση Ερντογάν έναντι της Κύπρου. «Από τουρκική σκοπιά, η Συρία είναι η σημαντικότερη απειλή για την ασφάλεια στην περιοχή», ισχυρίστηκε στην ομιλία του ο Unal Cevikoz, ένας Τούρκος βουλευτής της αντιπολίτευσης και πρώην απεσταλμένος στη Βρετανία. Ο Cevikoz, αντιπρόεδρος σήμερα του Δημοκρατικού Λαϊκού Κόμματος στην Τουρκία, παραδέχτηκε ότι η Άγκυρα έχει όλο και πιο αυταρχική φύση και τόνισε ότι ο Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ενδέχεται να εκμεταλλευτεί τις συνεχιζόμενες διαμάχες με την Ελλάδα και την Κύπρο σχετικά με τη θαλάσσια οριοθέτηση για να προκαλέσει αναταραχές.

«Ένα ανεπίλυτο κυπριακό πρόβλημα δυστυχώς δημιουργεί μια πιθανή πρόκληση για την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο, επειδή μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε ένα ζήτημα για να δημιουργήσει ανισορροπία στην περιοχή», προειδοποίησε. Επιπλέον ισχυρίστηκε πως ενώ πολλοί θεωρούν την Τεχεράνη ως την κύρια αποσταθεροποιητική δύναμη στη Μέση Ανατολή, ωστόσο, κατά την άποψή του, οι Ιρανοί θα πρέπει να συμπεριληφθούν στις συνομιλίες περιφερειακής ασφάλειας που λαμβάνουν χώραν αυτό το διάστημα.

Η Λευκωσία, που βρίσκεται εν αναμονή των αποτελεσμάτων της γεώτρησης της Exxon Mobil στο θαλασσοτεμάχιο 10 της κυπριακής ΑΟΖ, παρακολουθεί σε συντονισμό με την Ελλάδα τις κινήσεις Ερντογάν. Ο Τούρκος Πρόεδρος, η οικονομία της χώρας του οποίου συνεχίζει να υποφέρει, ανακοίνωσε ότι τους επόμενους τρεις μήνες θα παραδοθούν στο πολεμικό ναυτικό τα δύο υποβρύχια που κατασκευάζει η Τουρκία, "Πανσέληνος" ("TCG Dolunay") και "Χαραυγή" ("TCG Doganay"). Επίσης, είπε ότι αναμένεται να υπογράψει και τη συμφωνία για την κατασκευή του "Επιδρομέα" (Akinci), ενός νέου μη επανδρωμένου αεροσκάφους μακράς αντοχής.

Η σημασία της Ανατολικής Μεσογείου για ΗΠΑ

Στη σημασία που δίνουν οι ΗΠΑ σε θέματα ενεργειακής ασφάλειας και διαφοροποίησης των πηγών στην Ευρώπη αναφέρθηκε ο Υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, επικεφαλής για θέματα Ενέργειας, Francis Fannon, που ολοκλήρωσε πρόσφατα την περιοδεία του στην Ανατολική Μεσόγειο, περνώντας και από το νησί μας. Ο κ. Fannon, σε συνέντευξη Τύπου πριν από λίγες μέρες, αναφέρθηκε στα ενεργειακά της περιοχής μας, λέγοντας: «Θέλω να επισημάνω ότι αυτήν την περίοδο ενεργοποιούνται νέες πηγές αέριου. Στην Ανατολική Μεσόγειο, όπου βρέθηκα λίγες εβδομάδες πριν, υπάρχουν σημαντικοί όγκοι φυσικού αερίου και η ανάπτυξη της περιοχής θα επιτρέψει οι ποσότητες αυτές να βρουν τον δρόμο τους στις παγκόσμιες αγορές και βέβαια στην Ευρώπη».

Σε αυτό το πλαίσιο, μάλιστα, κάλεσε και προειδοποίησε τα ευρωπαϊκά κράτη να μη στηρίξουν τη Ρωσία στην προσπάθειά της για κατασκευή του αγωγού Nord Stream 2. «Δεν είναι εμπορικά έργα, είναι πολιτικά εργαλεία», είπε. «Μέσω του Nord Stream 2 η Ρωσία επιδιώκει να αυξήσει την επιρροή της στη Δύση, ενώ αποσπά την Ουκρανία από την Ευρώπη».

O ρόλος της Αιγύπτου

Ο Αμερικανός αξιωματούχος υπογράμμισε παράλληλα τη στήριξη των ΗΠΑ στον νότιο διάδρομο του φυσικού αερίου (Southern Corridor), ένα έργο αξίας 40 δισ. δολαρίων, στο οποίο δεν υπάρχει αμερικανική επένδυση. Στη Σύνοδο Κορυφής της Βουδαπέστης αυτήν την εβδομάδα ο Fannon τάχθηκε υπέρ της ενεργειακής διασύνδεσης Ελλάδας-Βουλγαρίας και εξέφρασε την στήριξη των ΗΠΑ στην ανάπτυξη νέων διαδρόμων προμήθειας από το αέριο της Ανατολικής Μεσογείου.

Αυτήν, μάλιστα, την εβδομάδα ο κ. Fannon συναντήθηκε στις ΗΠΑ με τον Πρέσβη της Αιγύπτου στην Ουάσινγκτον, Yasser Reda, όπου και μοιράστηκαν τις απόψεις τους για τον κρίσιμο ρόλο που διαδραματίζει η Αίγυπτος ως περιφερειακός κόμβος στην Ανατολική Μεσόγειο. Οι Τούρκοι εκλαμβάνουν τη στήριξη της Ουάσινγκτον προς το Κάιρο ως μια προσπάθεια της Αμερικανικής Υπηρεσίας Εμπορίου και Ανάπτυξης (USTDA) να υποστηρίξει την επέκταση των ενεργειακών υποδομών της Αιγύπτου, ώστε οι αμερικανικές εταιρείες να έχουν καλύτερη πρόσβαση στην αγορά.

Τα πλεονεκτήματα του LNG

Ένα από τα σενάρια εκμετάλλευσης φυσικού αερίου στην Κύπρο είναι και η κατασκευή σταθμού υγροποίησης στο νησί. Εδώ και χρόνια η Κυβέρνηση, αν και δεν αποκλείει αυτήν την επιλογή, καθυστερεί στη λήψη απόφασης κατασκευής του σταθμού αναμένοντας την επιβεβαίωση νέων κοιτασμάτων που θα δικαιολογούν μια τέτοια στρατηγική επένδυση. Εξάλλου, η επιλογή για μεταφορά της Αφροδίτης σε σταθμούς Υγροποίησης της Αιγύπτου είναι προς αυτήν την κατεύθυνση. Ωστόσο, σε περιφερειακό επίπεδο, τόσο οι Ισραηλινοί, όσο και η Ελλάδα έχουν αρχίσει ήδη να αντιλαμβάνονται τα συγκριτικά οικονομικά πλεονεκτήματα του Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (ΥΦΑ-LNG), το οποίο ευνοούν και οι ΗΠΑ.

«Η πρώτη παρτίδα υγροποιημένου φυσικού αερίου πρόκειται να παραδοθεί στην Ελλάδα μέχρι το τέλος του έτους, στο πλαίσιο συμφωνίας μεταξύ της ελληνικής εταιρείας αερίου ΔΕΠΑ και της αμερικανικής Cheniere Energy», δήλωσε το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Ελλάδος την Πέμπτη. Σύμφωνα με ανακοίνωση, η συμφωνία προβλέπει την προμήθεια της πρώτης παρτίδας ΥΦΑ που ανέρχεται σε 150.000 κυβικά μέτρα (5.2 εκατομμύρια κυβικά πόδια) στις 29 Δεκεμβρίου.

«Αυτή θα γίνει η πρώτη παρτίδα ΥΦΑ που θα εισαχθεί στην Ελλάδα από τις Ηνωμένες Πολιτείες, εδραιώνοντας τις αμοιβαίες προσπάθειες των δύο χωρών για την επίτευξη στενότερης συνεργασίας όσον αφορά την ενεργειακή ασφάλεια στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου. Το φυσικό αέριο θα διαδραματίσει μεταβατικό ρόλο στην εξασφάλιση της ενεργειακής ασφάλειας της Ελλάδας», ανέφερε η δήλωση.

Η πιο πάνω σχετική ανακοίνωση συνέπεσε με την έναρξη του πρώτου στρατηγικού διαλόγου Ελλάδας-ΗΠΑ στην Ουάσιγκτον την Πέμπτη, παρουσία του Υφυπουργού Εξωτερικών Γεώργιου Κατρούγκαλου.

Διορατικοί Έλληνες εφοπλιστές

O Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλτ Τραμπ συνέστησε, μάλιστα, το υγροποιημένο φυσικό αέριο από τις ΗΠΑ ως την καλύτερη εναλλακτική και καταφέρθηκε κατά του αγωγού φυσικού αερίου Nord Stream 2 από τη Ρωσία στη Γερμανία. Η μεταφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου γίνεται αποκλειστικά διά της θαλάσσιας οδού με δεξαμενόπλοια. Σύμφωνα και με την Deutche Welle, το ενδιαφέρον είναι ότι σε αυτές τις θαλάσσιες μεταφορές δεν κυριαρχεί η Γερμανία, αλλά η Ελλάδα.

Κάθε δεύτερο δεξαμενόπλοιο που παραγγέλλεται σε ναυπηγεία της Ασίας ανήκει σε Έλληνες πλοιοκτήτες. Από τις 66 παραγγελίες, οι 33 γίνονται από Έλληνες αγοραστές, οι οποίοι ήδη υπέγραψαν παραγγελίες ύψους 9 δις δολαρίων για τάνκερ LNG. Η χρήση του Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου ως ασφαλούς και φιλικού προς το περιβάλλον καυσίμου για τις θαλάσσιες μεταφορές αποτέλεσε το αντικείμενο της Ημερίδας που διοργάνωσε το πρόγραμμα Poseidon Med II (PMII) σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Πατρών μέσα στην εβδομάδα. Το πρόγραμμα Poseidon Med II συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, υλοποιείται σε τρεις χώρες -Ελλάδα, Ιταλία και Κύπρο-, και σ' αυτό συμμετέχουν έξι ευρωπαϊκά λιμάνια (Πειραιάς, Πάτρα, Ηράκλειο, Ηγουμενίτσα, Λεμεσός και Βενετία) και ο τερματικός σταθμός ΥΦΑ στη Ρεβυθούσα.