Σημερινή

Τετάρτη, 21/11/2018
RSS

Σε θέση «μάχης» τα γεωτρύπανα

| Εκτύπωση | 02 Σεπτέμβριος 2018, 18:00 | Του Μάριου Πούλλαδου

ΕΠΙΤΑΚΤΙΚΗ ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Η ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΑ ΔΙΕΘΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ

ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΘΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΙ Η ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΤΟ ΕΠΟΜΕΝΟ ΔΙΑΣΤΗΜΑ, Η ΝΕΑ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ ΤΗΣ ΕΝΙ ΣΤΗΝ ΑΙΓΥΠΤΟ ΚΑΙ ΤΟ ΚΑΛΕΣΜΑ ΤΟΥ ΛΙΒΑΝΟΥ ΣΤΗ ΜΟΣΧΑ ΓΙΑ ΕΜΠΛΟΚΗ ΣΤΗΝ ΑΟΖ


Με την είσοδο της Κύπρου στον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη, ύστερα από τις ανακαλύψεις φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο, καθίσταται πλέον επιτακτικότερη η ανάγκη ενημέρωσης και παρακολούθησης από την εκάστοτε κυβέρνηση των ενεργειακών εξελίξεων και τάσεων παγκοσμίως. Οι κλιμακούμενες προκλήσεις στον ενεργειακό εφοδιασμό και την κατανάλωση, από τις άφθονες πηγές σχιστολιθικού φυσικού αερίου έως τη δραματική αύξηση της ζήτησης στις αναδυόμενες αγορές, εξακολουθούν να επηρεάζουν τη διεθνή ασφάλεια.

Αυτά ακριβώς τα ζητήματα τέθηκαν επί τάπητος στη Σύνοδο Κορυφής Offshore Northern Seas που συγκάλεσαν από κοινού, από τις 26 μέχρι τις 27 Αυγούστου στο Stavanger της Νορβηγίας, η Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου και το Ίδρυμα Offshore Northern Seas (ONS). Εκεί έδωσαν το «παρών» τους οι 60 βασικότεροι παράγοντες από τη διεθνή ενεργειακή βιομηχανία, από κρατικούς αξιωματούχους, ενεργειακούς αναλυτές και εκπροσώπους από εταιρείες κολοσσούς. Μάλιστα ένα από τα πάνελ είχε τη θεματική ενότητα «Ανατολική Μεσόγειος και Αζερμπαϊτζάν». Εισηγήσεις έκαναν ειδικοί από το Ισραήλ και την Αίγυπτο, με την Κύπρο -που βρίσκεται γεωγραφικά στην καρδιά της Ανατολικής Μεσογείου- δυστυχώς να απουσιάζει προκειμένου να παραθέσει τις δικές της εκτιμήσεις και απόψεις.

Η ανάγκη στρατηγικής σκέψης

Αυτό που συζητήθηκε στη Σύνοδο ήταν η δυνατότητα εισαγωγής περισσότερου υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ) από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Αναδεικνύοντας τη δυναμική αυτής της ιδέας, ένας συμμετέχων θεώρησε ότι το ήμισυ της κατανάλωσης φυσικού αερίου στην Ε.Ε. θα μπορούσε ήδη να εξυπηρετηθεί με τους 40 υπάρχοντες τερματικούς σταθμούς ΥΦΑ. Ιδιαίτερο επίκεντρο της συζήτησης ήταν η διαμάχη γύρω από το έργο κατασκευής του αγωγού Nord Stream 2. Πολλοί συμμετέχοντες υπογράμμισαν τη δυνητική ζημιά του Nord Stream 2 για τα ενεργειακά έσοδα και την ασφάλεια στην Ανατολική Ευρώπη, ενώ άλλοι επικαλούνταν αυτήν την κριτική ως προσπάθειες πολιτικοποίησης ενός «καθαρά οικονομικού» έργου.

Στο πλαίσιο αυτού του ζητήματος, οι συμμετέχοντες αναγνώρισαν την ανάγκη καλύτερης εναρμόνισης των ενεργειακών πολιτικών μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών και την περαιτέρω διαφοροποίηση των οδών εφοδιασμού, συμπεριλαμβανομένων της Ανατολικής Μεσογείου και της Κεντρικής Ασίας. Μια συνολική ευρωπαϊκή εξωτερική πολιτική, συμφώνησαν οι συμμετέχοντες, θα πρέπει να μειώσει τους κινδύνους και να βελτιώσει την εμπιστοσύνη. Ωστόσο, για να επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι, η ενεργειακή πολιτική έπρεπε να αποτελέσει βασική συνιστώσα της ευρωπαϊκής στρατηγικής σκέψης.

Οι προκλήσεις της Κυβέρνησης

Οι προκλήσεις για την Κυβέρνηση το επόμενο διάστημα είναι ασφαλώς οι επόμενες κινήσεις της Άγκυρας στη σκακιέρα της Ανατολικής Μεσογείου και πώς αυτές θα επηρεάσουν το Κυπριακό, οι γεωτρήσεις της Exxon Mobil και ασφαλώς το κλείσιμο της διαπραγμάτευσης με την κοινοπραξία Noble-Delek-Shell για την Αφροδίτη. Ο πρώην αντιπρόεδρος της Αιγυπτιακής Υπηρεσίας Πετρελαίου Μεντ Γιουσέφ δήλωσε αυτήν την εβδομάδα στην Ahram Online ότι η Αίγυπτος δεν έχει τίποτα να φοβηθεί για τις συνεχιζόμενες επαναδιαπραγματεύσεις της συμφωνίας για το φυσικό αέριο στην Κύπρο, σημειώνοντας ότι πρόκειται για μια συνήθη διαδικασία που πρέπει να γίνει εάν υπάρξει αλλαγή στην αγορά, συμπεριλαμβανομένων των τιμών του πετρελαίου. Ο Γιουσέφ πρόσθεσε ότι οι αλλαγές στη συμφωνία που ενδέχεται να συμβούν θα εγγυώνται μόνο οφέλη για κάθε εμπλεκόμενη πλευρά, συμπεριλαμβανομένης της Αιγύπτου, της Κύπρου και των ξένων επενδυτών.

Αδημονούν οι Τούρκοι

Εν τω μεταξύ, Τούρκοι δημοσιογράφοι ανέβασαν αυτήν την εβδομάδα φωτογραφίες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από το τουρκικό γεωτρύπανο «Πορθητής», που βρίσκεται αγκυροβολημένο στο λιμάνι της Αττάλειας. Στα σχόλιά τους ζητούν εξηγήσεις από τον Τούρκο Υπουργό Ενέργειας για ποιο λόγο δεν έχει ξεκινήσει ακόμη η γεώτρηση την ώρα που το θερμόμετρο στην Ανατολική Μεσόγειο ανεβαίνει.

Πάντως, η ανάγκη της Τουρκίας για ξένη ενέργεια θα μπορούσε να ωθήσει τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πιο κοντά στα έθνη που παράγουν πετρέλαιο -και ενοχλούν τις ΗΠΑ- όπως το Ιράν και η Ρωσία. Αυτό κάνει την τρέχουσα κρίση ένα «πολύ γεωπολιτικά ευαίσθητο ζήτημα», δήλωσε στη «Wall Street Journal» ο Trieu Pham, ερευνητής των αναδυόμενων αγορών στην ολλανδική τράπεζα ING.

Το ενδιαφέρον της Energean

Οι όποιες μελλοντικές αποφάσεις για την Κύπρο επηρεάζονται και άμεσα από τις εξελίξεις στο Ισραήλ. Η Delek ανακοίνωσε ότι το 60% του κοιτάσματος Λεβιάθαν έχει ολοκληρωθεί, ενώ σε συνέντευξή του αυτήν την εβδομάδα στο «Investors Chronicle» του Λονδίνου, ο Ματθαίος Ρήγας, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Energean, που αγόρασε τα κοιτάσματα φυσικού αερίου Τανίν και Καρίς στο Ισραήλ από την Anver Oil and Gas και την Delek Drilling, άνοιξε τα χαρτιά του για τον τρόπο εκμετάλλευσης των κοιτασμάτων στη ισραηλινή ΑΟΖ.

Ο Ρήγας εξήγησε ότι μέρος του φυσικού αερίου προορίζεται για την εγχώρια αγορά του Ισραήλ, ενώ είπε πως υπάρχουν και προοπτικές για εξαγωγές. Συγκεκριμένα, μίλησε για τη μεταφορά του ισραηλινού αερίου στην Αίγυπτο, ενώ αναφέρθηκε και στην επιλογή του αγωγού East Med που στηρίζεται από την Ε.Ε και θα μεταφέρει το φυσικό αέριο από Ισραήλ στην Κύπρο και από την Κρήτη στην Ελλάδα για να καταλήξει στην Ιταλία και στις αγορές της Ε.Ε.

Πρόσφατα, η Energean ανακοίνωσε την πρόθεσή της να προχωρήσει σε ερευνητική γεώτρηση στον στόχο Καρίς βόρεια, όπου σύμφωνα με εκτιμήσεις υπολογίζεται να υπάρχουν 38 δισ. κυβικά μέτρα (1,3 τρισ. κυβικά πόδια) φυσικού αερίου και 16,4 εκατομμύρια βαρέλια ρευστών υδρογονανθράκων, που συνιστούν δυνητικά αξιοποιήσιμους πόρους. Είναι η ίδια εταιρεία που βρίσκεται μεταξύ αυτών που θα εκμεταλλευτούν και τα υποσχόμενα κοιτάσματα νοτίως της Κρήτης.

Νέα ανακάλυψη ΕΝΙ σε Αίγυπτο

Την περασμένη Τρίτη, ο CEO της EΝΙ, Claudio Descalzi, βρέθηκε στο Κάιρο για να συζητήσει με τον Πρωθυπουργό της χώρας, Μουσταφά Μαντούλι, για το μέλλον των ανακαλύψεων πετρελαίου και φυσικού αερίου στην Αίγυπτο. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης ο Μαντούλι εξέφρασε την εκτίμησή του για την υπάρχουσα συνεργασία με την EΝΙ, αναφέροντας το τεράστιο κοίτασμα Zohr. Οι δυο άντρες συζήτησαν τα σχέδια της EΝΙ για αύξηση των επενδύσεων στην Αίγυπτο κατά την προσεχή περίοδο, καθώς και τις δραστηριότητες εξερεύνησης και ανάπτυξης της εταιρείας στο Σινά, τον κόλπο του Σουέζ και τη Δυτική Έρημο, όπου την Πέμπτη η εταιρεία ανακοίνωσε την ανακάλυψη στόχου που παράγει 25 εκατομμύρια κυβικά πόδια αερίου την ημέρα (MMscfd).

Έχει σημασία ότι την Τετάρτη έφτασε στο Κάιρο και ο Ιταλός Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης και Υπουργός Οικονομικής Ανάπτυξης, Luigi De Mayo, o οποίος είχε συνάντηση με τον Πρωθυπουργό Μαντούλι. Η επίσκεψη του De Mayo στην Αίγυπτο αντικατοπτρίζει, σύμφωνα με αιγυπτιακά μέσα, την ιταλική βούληση για ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών, ιδίως στους τομείς του φυσικού αερίου και της ενέργειας.

Η αιγυπτιακο-ιταλική συνεργασία θα έχει θετικό αντίκτυπο στις χώρες της Μεσογείου και της Νότιας Ευρώπης, δήλωσε ο De Mayo, ενώ από την πλευρά του ο Μαντούλι επικρότησε τη γόνιμη συνεργασία στους τομείς του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, επιβεβαιώνοντας την έντονη επιθυμία της αιγυπτιακής κυβέρνησης να συνεχίσει να καταβάλλει προσπάθειες για τη μετατροπή της Αιγύπτου σε περιφερειακό κέντρο μεταφοράς ενέργειας από την ανατολική Μεσόγειο προς την Ευρώπη.

Άνοιγμα Λιβάνου σε Ρωσία

H Novatek, μια από τους μεγαλύτερες εταιρείες παραγωγής φυσικού αερίου της Ρωσίας, είναι μέρος μιας κοινοπραξίας με τη γαλλική Total και την ιταλική ENI, που αναμένεται να ξεκινήσει την εξερεύνηση του φυσικού αερίου από τις ακτές του Λιβάνου τον επόμενο χρόνο. Ο κορυφαίος διπλωμάτης του Λιβάνου Gebran Bassil ταξίδεψε πρόσφατα στη Μόσχα, ενθαρρύνοντας περισσότερες ρωσικές εταιρείες να συμμετάσχουν σε ένα νέο γύρο αδειοδοτήσεων στην ΑΟΖ της χώρας. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Βηρυτός βασίζεται σε εξωτερική βοήθεια για την αναζωογόνηση της προβληματικής οικονομίας της και τον Απρίλιο, σε μια διάσκεψη δωρητών, συγκέντρωσε 11 δισεκατομμύρια δολάρια σε δάνεια χαμηλού επιτοκίου και βοήθησε το κράτος να βελτιώσει τις βασικές δημόσιες υπηρεσίες.

Παράλληλα, ο αγωγός Τurkish Stream, που σχεδιάζεται να προμηθεύσει ρωσικό φυσικό αέριο στην Τουρκία μέσω της Μαύρης Θάλασσας από τον επόμενο χρόνο, έχει κατασκευαστεί κατά 80%, δήλωσε αυτήν την εβδομάδα ο διευθύνων σύμβουλος του ρωσικού ενεργειακού γίγαντα της Gazprom. «Η υλοποίηση μεγάλων έργων εξαγωγής της Gazprom στην Ευρώπη συνεχίζεται», ανέφερε ο Alexei Miller και πρόσθεσε: «Υπάρχει ο αγωγός φυσικού αερίου Turkish Stream. Έχει μήκος 1.500 χιλιόμετρα σωλήνα. Περίπου 80 τοις εκατόν της γραμμής έχει συναρμολογηθεί».