Σημερινή

Τρίτη, 13/11/2018
RSS

Τεστ αντοχής για το Προεδρικό

| Εκτύπωση | 19 Αύγουστος 2018, 17:00 | Του Σωτήρη Παπαδόπουλου

ΠΙΕΣΗ ΣΤΟΝ ΕΡΝΤΟΓΑΝ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΓΕΓΟΝΟΣ ΟΤΙ ΣΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙ ΠΛΕΟΝ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΑΡΣΗΣ ΤΟΥ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΟΥ ΕΜΠΑΡΓΚΟ ΠΡΟΣ ΤΗΝ Κ.Δ. - ΜΕΣΑ ΣΕ ΕΞΙ ΜΗΝΕΣ Η ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΩΝ ΑΜΕΡΙΚΑΝΩΝ

Η απελευθέρωση των δύο Ελλήνων στρατιωτικών έδειξε ότι ο «Σουλτάνος», όταν βρεθεί σε δύσκολη θέση, ρίχνει στο τραπέζι τους «άσους» που κρατεί για να κερδίσει πόντους. Η Λευκωσία παρακολουθεί και περιμένει ανάλογη κίνηση και στο Κυπριακό


Ένα ευρύτερο πολιτικο-διπλωματικό παίγνιο, ορισμένες πτυχές του οποίου υπερβαίνουν και την κυπριακή Κυβέρνηση, εξελίσσεται τα τελευταία 24ωρα, με φόντο την κλιμακούμενη ένταση Ουάσιγκτον-Άγκυρας και το ασφυκτικό πρέσινγκ που αντιμετωπίζει ο Ταγίπ Ερντογάν.

Η άμεση αποφυλάκιση από τον Τούρκο Πρόεδρο των δύο Ελλήνων στρατιωτικών, που αποτελούσαν την πιο κραυγαλέα υπόθεση καταπάτησης του διεθνούς δικαίου, χωρίς καν να τους προσάψουν τη συνήθη κατηγορία συνεργασίας με τους Γκιουλενιστές ή τους αυτονομιστές του ΡΚΚ, αποτελούσε για τον «Σουλτάνο» την πιο εύκολη κίνηση από τις δεκάδες που διαθέτει στη φαρέτρα του για να αλλάξει το κλίμα που έχει δημιουργηθεί εναντίον του.

Οι δύο Έλληνες στρατιωτικοί επιτέλεσαν τον σκοπό τους. Μέσω αυτών, ο Ερντογάν έκλεισε το μάτι στην Ευρώπη, στις ΗΠΑ και στις αγορές. «Δεν είμαι παράλογος. Υπάρχει περιθώριο διαπραγμάτευσης», μοιάζει να τους λέει. Και το ερώτημα που γεννιέται είναι ένα: «Μπορείς να εμπιστευτείς τον Ερντογάν;».

Πώς «διαβάζει» η Λευκωσία την κρίση στην Τουρκία

Στο Προεδρικό κυριαρχεί ένα δίλημμα. Από τη μια, ενδεχομένως η Τουρκία, ούσα εντελώς αποσταθεροποιημένη, με την πολύ σοβαρή κρίση που περνάει με την οικονομία της και η οποία συνδέεται με την εξωτερική της πολιτική, να προσπαθήσει να βελτιώσει κάπως τις σχέσεις της με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Άρα, ίσως να έχει κίνητρα να δείξει μια κόσμια και σωστή συμπεριφορά, με κάποια διαλλακτικότητα σε σχέση με το Κυπριακό και τις διαπραγματεύσεις. Από την άλλη, ωστόσο, σε μια προσπάθεια να στείλει μηνύματα στην Ουάσιγκτον, πιθανώς να οχυρωθεί πίσω από αδιάλλακτες θέσεις για να ασκήσει πίεση, δείχνοντας ότι απ' εδώ και στο εξής δεν θα είναι συνεργάσιμη.

Η Κυβέρνηση μπορεί να βρίσκεται σε διάθεση διακοπών, ωστόσο, στο Τρόοδος, όπου βρίσκεται ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, δεν περνάνε απαρατήρητα όλα όσα διαδραματίζονται από την περασμένη Δευτέρα. Στο λεκτικό, φυσικά, που χρησιμοποιεί το Προεδρικό, δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι μπορεί να υπάρξει κάποιο «θαύμα» ριζικής αλλαγής της τουρκικής τακτικής, ωστόσο, όσο η αμερικανική πίεση συνεχίζεται ακατάπαυστα, τίποτε δεν μπορεί να αποκλειστεί.

H Λευκωσία επιθυμεί να δει και αλλαγή της τουρκικής στάσης στο Κυπριακό, ούτως ώστε να υπάρξει έδαφος για μια διαπραγμάτευση μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων, που να καταλήξει σε οριστικό τερματισμό της κατοχής. Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος ανέφερε, πάντως, μέσα στη βδομάδα ότι «συναγερμός, υπό την έννοια ότι θα αναλάβουμε συγκεκριμένες δράσεις, δεν θα έλεγα ότι υπάρχει. Ωστόσο, είμαστε σε εγρήγορση, όπως θα έπρεπε».

Έξι μήνες διορία εμμέσως για το Κυπριακό;

Ο νόμος που υπέγραψε μέσα στη βδομάδα ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ για τον προϋπολογισμό Εθνικής Άμυνας των ΗΠΑ, ο οποίος, ως γνωστόν, επιβάλλει περιορισμούς στην παράδοση των αεροσκαφών F35 στην Τουρκία, έχει και… ουρά, που σίγουρα δεν αρέσει στην Άγκυρα, καθώς υπάρχει πρόνοια, η οποία αφορά τις σχέσεις ασφαλείας μεταξύ ΗΠΑ και Κυπριακής Δημοκρατίας και το εμπάργκο όπλων που έχει επιβληθεί για την Κύπρο.

Βάσει του νόμου, επιβάλλεται στον Υπουργό Άμυνας και τον Υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ να υποβάλουν μέσα σε 180 ημέρες προς τις αρμόδιες Επιτροπές της Βουλής και της Γερουσίας έκθεση για τη σχέση σε ό,τι αφορά το θέμα της ασφάλειας μεταξύ ΗΠΑ και Κυπριακής Δημοκρατίας.

Όπως έγινε γνωστό την Παρασκευή το βράδυ, η έκθεση θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει τα εξής:

· Περιγραφή της συνεχιζόμενης στρατιωτικής συνεργασίας και συνεργασίας σε ό,τι αφορά την ασφάλεια μεταξύ ΗΠΑ και Κυπριακής Δημοκρατίας.

· Συζήτηση πιθανών βημάτων ενδυνάμωσης της διμερούς συνεργασίας ασφαλείας μεταξύ ΗΠΑ και Κυπριακής Δημοκρατίας, συμπεριλαμβανομένων και βημάτων ενδυνάμωσης των στρατιωτικών δυνατοτήτων και των δυνατοτήτων ασφάλειας της Κυπριακής Δημοκρατίας.

· Μια ανάλυση της αποτελεσματικότητας της πολιτικής του εμπάργκο όπλων των ΗΠΑ να αρνείται την εφαρμογή αδειών και άλλων εγκρίσεων για την εξαγωγή αμυντικού υλικού και αμυντικών υπηρεσιών στις ένοπλες δυνάμεις της Κυπριακής Δημοκρατίας και το αποτέλεσμα παρόμοιας αμερικανικής πολιτικής στη διμερή σχέση ασφάλειας μεταξύ ΗΠΑ και Κυπριακής Δημοκρατίας. Την ικανότητα των ΗΠΑ και των εταίρων τους να επιτύχουν κοινούς στόχους ασφάλειας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

· Ανάλυση για το κατά πόσον παρόμοια αμερικανική πολιτική συνάδει με τους συνολικούς στόχους της πολιτικής και ασφάλειας των ΗΠΑ στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

· Μία εκτίμηση του πιθανού αποτελέσματος της άρσης παρόμοιας αμερικανικής πολιτικής στα συμφέροντα των ΗΠΑ που σχετίζονται με την Κυπριακή Δημοκρατία και την περιοχή της Ανατολική Μεσογείου.

Κρίσιμες συναντήσεις

Άγνωστο παραμένει κατά πόσον η κρίση ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Τουρκία θα επηρεάσει το ενδεχόμενο επανέναρξης του διαλόγου για το Κυπριακό μέσω της πρωτοβουλίας που αναμένεται να λάβει ο Γ.Γ. του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες περί τα μέσα Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο. Ο Σεπτέμβριος έχει χαρακτηριστεί από την Κυβέρνηση ως ο πλέον κρίσιμος μήνας σε ό,τι αφορά το μέλλον των συνομιλιών. Και όχι άδικα, αν αναλογιστούμε ότι ήδη η Τζέιν Χολ Λουτ επεξεργάζεται τα όσα άκουσε σε Λευκωσία και Άγκυρα. Για να τα πάρουμε με τη σειρά:

· Στις 4 Σεπτεμβρίου ο Νίκος Κοτζιάς θα έχει την πρώτη του συνάντηση μετά την απελευθέρωση των δύο αξιωματικών με τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου, με αφορμή τα εγκαίνια του ελληνικού προξενείου στη Σμύρνη. «Η διπλωματία, η υπομονή, η νηφαλιότητα και όχι ο φανφαρισμός φέρνουν αποτελέσματα», δήλωσε μάλιστα ο κ. Κοτζιάς. Το Κυπριακό θα βρίσκεται στην κορυφή της ατζέντας των Ελληνοτουρκικών.

· Στις 11 Σεπτεμβρίου αναμένεται να πραγματοποιηθεί η συνάντηση του Νίκου Κοτζιά με την Τζέιν Χολ Λουτ. Ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών έχει εκφράσει την ελπίδα ότι ο διορισμός απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών θα δημιουργήσει μια νέα κινητικότητα στις προσπάθειες για την επίλυση του Κυπριακού.

· Στις 16 με 18 Σεπτεμβρίου αναμένεται η Τζέιν Χολ Λουτ να έχει ολοκληρώσει την έκθεσή της και να την παραδώσει στον Γ.Γ. του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες. Η κ. Λουτ στην έκθεσή της θα παρουσιάζει τις προθέσεις όλων των πλευρών για την επόμενη μέρα στο Κυπριακό και θα αναγνωρίζει αν υπάρχει έδαφος για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων και με ποιους όρους.

· Στις 23 Σεπτεμβρίου ξεκινά η Ετήσια Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, στην οποία θα δώσει το «παρών» ο Νίκος Αναστασιάδης. Μέχρι τις 25 Σεπτεμβρίου θα έχει συναντηθεί με τον Αντόνιο Γκουτέρες και θα τύχει της ενημέρωσής του για το τι περιλαμβάνει η έκθεση Λουτ.

· Στις 27 Σεπτεμβρίου αναμένεται να πραγματοποιηθεί η ομιλία του κ. Αναστασιάδη στην ετήσια Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Γνωρίζοντας σε γενικές γραμμές τι θα περιέχει η έκθεση Λουτ, θα δώσει το στίγμα της ε/κ πλευράς για τις κινήσεις που θα πρέπει να γίνουν.

· Στις 29 Σεπτεμβρίου όλα τα σενάρια μιλούν για πιθανή τριμερή συνάντηση Αναστασιάδη - Γκουτέρες - Ακιντζί, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα ανοίξει και ο δρόμος για επανέναρξη των συνομιλιών.