Σημερινή

Κυριακή, 27/05/2018
RSS

Το όραμα του East Med, ο εφιάλτης τους

| Εκτύπωση | 13 Μάιος 2018, 18:02 | Του Μάριου Πούλλαδου

ΤΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΤΗΣ ΑΙΓΥΠΤΟΥ ΓΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟΝ ΑΓΩΓΟ ΚΥΠΡΟΥ-ΕΛΛΑΔΑΣ-ΙΣΡΑΗΛ ΠΡΟΣΔΙΔΕΙ ΝΕΑ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΣΤΟ ΕΡΓΟ

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΟ ΟΠΛΟΣΤΑΣΙΟ ΘΑ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΕΙ Η ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΠΟΥ ΤΟΥΡΚΙΚΟ ΓΕΩΤΡΥΠΑΝΟ ΕΙΣΒΑΛΕΙ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΑΟΖ. ΔΕΝ ΘΑ ΕΠΙΤΡΕΨΕΙ ΤΕΤΕΛΕΣΜΕΝΑ, ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΕΙ Ο ΑΡΧΗΓΟΣ ΤΩΝ ΤΟΥΡΚΙΚΩΝ ΕΝΟΠΛΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ


Με ιδιαίτερη επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Τρίτη στη Λευκωσία η τέταρτη τριμερής συνάντηση κορυφής μεταξύ Κύπρου-Ελλάδας-Ισραήλ, με τους ηγέτες των τριών χωρών να συμφωνούν πως εντός του 2018 θα πρέπει να ολοκληρωθεί διακρατική συμφωνία κατασκευής του αγωγού East Med. Αν και ξένα ΜΜΕ, όπως το Reuters, αναφέρουν πως μια «λεπτομερής συμφωνία», για μια τελική και δεσμευτική επενδυτική πρόταση για τον αγωγό East Med αναμένεται αρχές του 2019, εντούτοις σημασία έχει ότι το έργο περνάει πλέον από τη σφαίρα της ουτοπίας στο στάδιο της υλοποίησης.

Αυτοί που βλέπουν το ενεργειακό τρένο να χάνεται είναι η Τουρκία και η ηγεσία των Τ/κ. Άγκυρα και ψευδοκράτος προβαίνουν σε λεκτικές απειλές και προειδοποιήσεις, ελπίζοντας ότι έτσι θα αποτρέψουν τον αποκλεισμό τους από το ενεργειακό παιχνίδι και συνεπώς τα οφέλη της εκμετάλλευσης του φυσικού αερίου της Ανατολικής Μεσογείου.

Απειλές Τούρκου Αρχηγού

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να ερμηνεύονται οι δηλώσεις του αρχηγού των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων Χουλούσι Ακάρ, έπειτα από την τουρκική άσκηση Εφές. «Οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις θα συνεχίσουν τα προστατεύουν τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της Τουρκίας και της ‘τδβκ’ στην Ανατολική Μεσόγειο και να διασφαλίζουν την ειρήνη και ασφάλεια με βάση τις διεθνείς συνθήκες εγγυήσεων και συμμαχίας στο νησί», είπε, προσθέτοντας πως οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις δεν θα επιτρέψουν ποτέ τη δημιουργία τετελεσμένων.

Κινδυνολογίες Ακιντζί

Τα αποτελέσματα της τριμερούς και η βούληση Αναστασιάδη-Τσίπρα-Νετανιάχου για ολοκλήρωση της διακρατικής συμφωνίας κατασκευής του αγωγού East Med μέσα στο 2018 προκάλεσαν την έντονη αντίδραση και του κατοχικού ηγέτη, Μουσταφά Ακιντζί, ο οποίος επιχείρησε γι' ακόμα μια φορά να επαναφέρει την ιδέα κατασκευής του αγωγού προς Τουρκία ως την «πιο λογική και συμφέρουσα» λύση. «Δεν είναι δυνατή η συμβολή στην ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή της Κύπρου, με τον αποκλεισμό των Τουρκοκυπρίων και της Τουρκίας», δήλωσε ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, τονίζοντας πως ο East Med δεν είναι η οδός για την ειρήνη. Ισχυρίστηκε, μάλιστα, πως η μεταφορά του αερίου από την Κύπρο στην Ευρώπη που θα αγνοήσει την τουρκοκυπριακή πλευρά, θα αφαιρέσει οποιοδήποτε κίνητρο για την Τουρκία για λύση του Κυπριακού. «Αυτή η εξέλιξη θα εξυπηρετήσει μόνο τη διαίρεση της Κύπρου», επεσήμανε.

Το σχέδιο Ναμί

Διπλωματικά προκλητικός εμφανίστηκε αυτήν την εβδομάδα και ο «υπουργός ενέργειας» του ψευδοκράτους, Οζντίλ Ναμί, ο οποίος είπε πως θα ληφθούν ταυτόχρονα και ισοδύναμα βήματα με αυτά της ελληνοκυπριακής πλευράς. «Όσο δίκαιο έχουν και όση αρμοδιότητα έχουν να κάνουν εκείνοι βήμα, τόσο δίκαιο και αρμοδιότητα έχουμε κι εμείς. Αν εκείνοι το κάνουν με τρίτες χώρες κι εμείς το κάνουμε με την Τουρκία. Θα γίνουν εργασίες φυσικού αερίου», ανέφερε. Μεταξύ άλλων είπε πως η πρότασή τους στην ε/κ πλευρά είναι να ιδρυθεί μια κοινή επιτροπή φυσικού αερίου, στην οποία θα συμπεριλαμβάνεται και η Τουρκία. «Με αυτό τον τρόπο και χαμηλότερο θα είναι το κόστος του προγράμματος αλλά και από πλευράς ασφάλειας δεν θα υπάρχει κανένα πρόβλημα. Αντί για ένταση να υπάρξει συνεργασία», είπε.

Αν έρθει τουρκικό γεωτρύπανο;

Όπως αποκάλυψε την περασμένη Κυριακή η «Σημερινή», η τουρκική κρατική εταιρεία πετρελαίου TPAO αναμένει το πράσινο φως από το Υπουργείο Ενέργειας της Τουρκίας για έναρξη γεωτρήσεων σε περιοχές βορειοανατολικά της Κύπρου, με τις πιθανότητες να εξευρεθούν εκεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου να είναι περιορισμένες. Κύρια ανησυχία της Λευκωσίας είναι το κατά πόσον η Άγκυρα θα επιχειρήσει να ξεπεράσει τις κόκκινες γραμμές και να προβεί σε γεωτρήσεις εντός της ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Εδώ και καιρό το νέο γεωτρύπανο DeepSea Metro II, που αγόρασε η Τουρκία, βρίσκεται αγκυροβολημένο στο λιμάνι Diliskelesi της πόλης Γκεμπζέ στην επαρχία Κοτζαελί (αρχαία Νικομήδεια) στη Θάλασσα του Μαρμαρά. Την Παρασκευή ο Τούρκος Υπουργός Ενέργειας Μπεράτ Αλμπαϊράκ δήλωσε πως η πρώτη γεώτρηση στη Μεσόγειο θα γίνει αυτό το καλοκαίρι.

Πάντως, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, σε πρόσφατη συνέντευξή του στην εκπομπή FOCUS της ΕΡΤ, είπε πως αν η Τουρκία φέρει γεωτρύπανο για γεώτρηση στην κυπριακή ΑΟΖ, τότε η κυπριακή Κυβέρνηση θα ενεργήσει με όλα τα διπλωματικά και πολιτικά μέσα που έχει στη διάθεσή της. Παράλληλα δεν απέκλεισε προσφυγή της Κύπρου στο Συμβούλιο Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.

Παμπορίδης ο «Τιμωρός»

Με πιο σκληρή και ξεκάθαρη γλώσσα μίλησε αυτήν την εβδομάδα ο πρώην Υπουργός Υγείας, Γιώργος Παμπορίδης, ο οποίος σε ανάρτησή του στο twitter έγραψε: «Οι Τούρκοι ετοιμάζονται για νέα εισβολή στην Κύπρο. Αυτήν τη φορά επί των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων στις ελεύθερες σήμερα περιοχές (βλ. ΑΟΖ). Πρέπει να καταστεί σαφές ότι κάτι τέτοιο δεν μπορεί παρά να προκαλέσει, μεταξύ άλλων, την άμεση διακοπή της όποιας σχέσης Ε.Ε.-Τουρκίας». «Αν η Τουρκία επιλέξει να εισβάλει στο όνομα του ψευδοκράτους (δηλ. Οικ. 2 ή 3 της ΑΟΖ), τα μέτρα μας πρέπει να είναι τιμωρητικά προς την Τουρκοκυπριακή ηγεσία μη αποκλειομένης αφαίρεσης της ιθαγένειας και δίωξης για Εσχάτη Προδοσία, αρ.37 Ποινικού Κώδικα περί Υποκίνησης Εισβολής», πρόσθεσε.

Και η Αίγυπτος στο κόλπο

O αγωγός East Med παίζει έναν ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο για την ίδια την Ε.Ε., που αναζητεί μερική απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο. Υπενθυμίζεται ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέταξε τον αγωγό στα «Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος» και χορήγησε μέχρι στιγμής 35 εκατομμύρια ευρώ για τη στήριξη των τεχνικών μελετών κατασκευής. Ουσιαστικά πρόκειται για ένα έργο που επιθυμεί το Ισραήλ, συμφέρει την Κύπρο και υποστηρίζεται από την ελληνική και την ιταλική κυβέρνηση, ενώ παράλληλα αναγνωρίζεται από την Ε.Ε. ως ένα από τα σημαντικότερα έργα του «Νότιου Διαδρόμου».

Δημοσιογραφικές μάλιστα πληροφορίες αναφέρουν πως, κατά την επίσκεψή του στην Αίγυπτο αυτήν την εβδομάδα, ο Υπουργός Ενέργειας της Κύπρου Γιώργος Λακκοτρύπης έλαβε θετικά μηνύματα για εμπλοκή και του Καΐρου στο μεγαλεπήβολο αυτό σχέδιο. Το έντονο ενδιαφέρον της Αιγύπτου για συμμετοχή στον East Med μετέφερε ο κ. Λακκοτρύπης και στα υπόλοιπα μέρη της Τριμερούς στη Λευκωσία.

Οι ίδιες πληροφορίες σημείωσαν ότι ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός Βενιαμίν Νετανιάχου δεν ήταν αρνητικός αλλά μέσα από την τοποθέτησή του άφησε να εννοηθεί ότι το Τελ Αβίβ θέλει να προχωρήσει τάχιστα ο αγωγός με την παρούσα μορφή, ώστε να υπάρχει πρόνοια μεταγενέστερης διασύνδεσης και των αιγυπτιακών αποθεμάτων.

Δεν τα βρήκαν για «Αφροδίτη»

Αξίζει τέλος να σημειωθεί πως, κατά τη διάρκεια της τριμερούς συνάντησης, έγινε επίσης και συζήτηση -όπως ήταν αναμενόμενο- για την επίλυση της διαφορά των εταιρειών αναφορικά με το «Αφροδίτη» που εκτείνεται στο κοίτασμα Ισχάι εντός της ισραηλινής ΑΟΖ. Έγκυρες πληροφορίες αναφέρουν ότι υπήρξε συζήτηση μεταξύ του Υπουργού Ενέργειας Γιώργου Λακκοτρύπη και του Ισραηλινού ομολόγου του, χωρίς ωστόσο να καταλήξουν με επιτυχία.

Κύριο αγκάθι παραμένει η απαίτηση ισραηλινής εταιρείας να καταβληθεί το ποσοστό ποσού που της αναλογεί εκ των προτέρων, στη βάση των εκτιμώμενων ποσοτήτων και όχι στη βάση της παραγωγής όπως είναι η διεθνής πρακτική. Αυτή η παράλογη απαίτηση φαίνεται να ενόχλησε πολύ τη Λευκωσία, που προσανατολίζεται πλέον στην προσφυγή σε τεχνοκράτη διαιτητή, προκειμένου να μπει ένα οριστικό τέλος στη διένεξη και το κοίτασμα «Αφροδίτη» να μπορεί να τύχει επιτέλους εξόρυξης και εκμετάλλευσης με κατεύθυνση προς την Αίγυπτο.

Πάντως ο Αιγύπτιος Υπουργός Πετρελαίου Tarek El Molla δήλωσε αυτήν την εβδομάδα ότι ένας προγραμματισμένος αγωγός που θα συνδέει το κοίτασμα «Αφροδίτη» από το Οικόπεδο 12 της κυπριακής ΑΟΖ με τις εγκαταστάσεις LNG της Αιγύπτου αναμένεται να κοστίσει μεταξύ 800 εκ. και 1 δις δολάρια.