Σημερινή

Κυριακή, 18/02/2018
RSS

Η αποκάλυψη της «Καλυψούς»

| Εκτύπωση | 04 Φεβρουάριος 2018, 18:01 | Του Μάριου Πούλλαδου

ΣΧΕΔΟΝ ΔΙΠΛΑΣΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ «ΑΦΡΟΔΙΤΗ» ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ ΤΟ ΚΟΙΤΑΣΜΑ ΤΥΠΟΥ «ΖΟΡ» ΣΤΟ ΟΙΚΟΠΕΔΟ 6 ΤΗΣ ΑΟΖ

Η ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΣΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΙ ΘΑ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙ ΤΟΥΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥΣ ΓΙΑ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΤΟΥ ΑΓΩΓΟΥ EASTMED. ΤΟ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΛΥΣΗΣ IHS MARKIT ΚΑΝΕΙ ΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΟΥΡΚΙΚΕΣ ΓΕΩΤΡΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΟΙΚΟΠΕΔΑ 3 ΚΑΙ 6

Τα επεισόδια μεταξύ του ελληνικού και του τουρκικού ναυτικού, εκτιμούν οι αναλυτές Kit Nicholl και Ege Seckin, μπορεί να φτάσουν στο επίπεδο ανταλλαγής προειδοποιητικών πυρών, ειδικά εντός της κυπριακής ΑΟΖ, όπου η ελληνοκυπριακή πλευρά νιώθει νομικά πιο ισχυρή


Εντός των επόμενων ημερών αναμένεται να ανακοινωθεί και επίσημα το αποτέλεσμα της γεώτρησης της ΕΝΙ στον στόχο «Καλυψώ» του Οικοπέδου 6 της κυπριακής ΑΟΖ, με τις μέχρι τώρα πληροφορίες να συγκλίνουν για ποσότητες διπλάσιες της «Αφροδίτης». Σε δηλώσεις του την Παρασκευή, μετά από συνάντηση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Αναστασιάδη, ο Υπουργός Ενέργειας Γιώργος Λακκοτρύπης έκανε λόγο για πολύ ενθαρρυντικές ενδείξεις, συστήνοντας, ωστόσο, υπομονή.

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εργασίες των εταιρειών δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί και η μορφολογία του κοιτάσματος είναι πολύπλοκη και παρόμοια με αυτήν του «Ζορ» στην Αίγυπτο. Μετά την ολοκλήρωση της γεώτρησης, το γεωτρύπανο Saipem 12000 θα προχωρήσει στο τεμάχιο 3, στον στόχο «Σουπιά», προκειμένου να αρχίσει η νέα διαδικασία γεώτρησης, ενώ το δεύτερο εξάμηνο του 2018 θα ακολουθήσουν άλλες δυο γεωτρήσεις από την κοινοπραξία Exxon Mobil-Qatar Petroleum στο τεμάχιο 10, στους στόχους «Δελφίνος» και «Άνθεια».

Τι δείχνουν οι χάρτες

Να σημειώσουμε ότι το μέγεθος του χαρτογραφημένου στόχου στο κοίτασμα «Καλυψώ» δεν φαίνεται να υπερβαίνει το 40% του όγκου του κοιτάσματος «Ζορ» της Αιγύπτου. Εάν αποδειχθεί από τη γεώτρηση ότι η «Καλυψώ» έχει πράγματι την ίδια πληρότητα σε φυσικό αέριο με αυτήν του ανακαλυφθέντος ήδη κοιτάσματος «Ζορ», τότε εκτιμάται ότι η «μάγισσα» θα μας δώσει τουλάχιστον κοίτασμα της τάξης περίπου των 8-9 Tcf (9 Τρισεκατομμύρια Κυβικά Πόδια) ή 250 Βcm (250 Δισεκατομμύρια Κυβικά Μέτρα). Επί της ουσίας θα πρόκειται για ποσότητα διπλάσια από αυτήν της «Αφροδίτης» στο οικόπεδο 12 και αντιπροσωπεύει τις σημερινές ανάγκες της Ελλάδας σε φυσικό αέριο για 80 χρόνια.

Ενισχύεται ο East Med

Εφόσον οι εκτιμήσεις και οι πληροφορίες αυτές επιβεβαιωθούν, αυτό σημαίνει ότι η ανακάλυψη στην «Καλυψώ» θα συμβάλει θετικά και ουσιαστικά προς την ιδέα υλοποίησης του αγωγού EastMed, που θα συνδέει το Ισραήλ, την Κύπρο, την Ελλάδα και Ιταλία. Η κατασκευή του συγκεκριμένου αγωγού αποτελεί στην παρούσα φάση την καλύτερη επιλογή για την Ε.Ε, η οποία αναζητά ασφαλείς εναλλακτικούς διαδρόμους τροφοδοσίας, με την Τουρκία να καθίσταται ολοένα και πιο αναξιόπιστος κόμβος, ειδικά μετά την εισβολή της στο Αφρίν της Συρίας.

Τη σημασία του EastMed και αναξιοπιστία της Άγκυρας αναγνωρίζουν και ξένοι αναλυτές. Συγκεκριμένα, ο Saleh Jallad της Consolidated Contractors Company και εκδότης του Middle East Economic Survey (MEES), σημείωσε στο περιθώριο του ενεργειακού φόρουμ IENE στην Αθήνα πως ο πολιτικός κίνδυνος στην Τουρκία θα αποτελέσει καθοριστικό παράγοντα για μεταφορά των υδρογονανθράκων της Ανατολικής Μεσόγειου προς την Ευρώπη. Αναφερόμενος, μάλιστα, στον EastMed τον χαρακτήρισε ως το «το πιο αποδοτικό έργο».

«Έχει νόημα επειδή έχει τον μικρότερο πολιτικό κίνδυνο», δήλωσε ο Γάλλος στη New Europe, προσθέτοντας: «Κάθε εναλλακτική έχει τα δικά της προβλήματα. Ωστόσο, μπορούμε να πούμε το εξής: Η Κύπρος, η Ελλάδα και η Ιταλία είναι η ασφαλέστερη οδός, αν είναι η ακριβότερη επιλογή». Παράλληλα, πρόσθεσε ότι η βιωσιμότητα του έργου θα εξαρτηθεί επίσης από την εξεύρεση περισσότερων αποθεμάτων φυσικού αερίου, γεγονός που τώρα επιβεβαιώνεται.

Ο αγωγός προς Τουρκία

Στο ίδιο πλαίσιο σημείωσε πως ένας αγωγός μέσω της Τουρκίας ενέχει πολιτικό ρίσκο. «Ο πολιτικός κίνδυνος είναι, πως όταν οι ηγέτες στον ισλαμικό κόσμο αλλάζουν, είναι διαφορετικό από την Ευρώπη. Ο ισλαμικός κόσμος γενικά, συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας, θα ακολουθήσει τον ηγέτη. Αν ο ηγέτης αλλάξει, τότε ολόκληρο το σύστημα αλλάζει σε αντίθεση με τις ευρωπαϊκές θεσμοθετημένες προηγμένες χώρες», δήλωσε ο Jallad, προσθέτοντας: «Έτσι, κατά την κρίση μου, δυστυχώς ή ευτυχώς, δεν ξέρω, ο κ. Ερντογάν χάνει την αξιοπιστία του και αυτός είναι ο λόγος που οι άνθρωποι προσπαθούν να αποφύγουν να γαντζωθούν ή να αγκαλιαστούν με την Τουρκία».

Τα σχέδια των Τούρκων

Μέχρι στιγμής, το τουρκικό γεωτρύπανο DeepSea Metro II βρίσκεται ακόμη αγκυροβολημένο στην Τουρκία. Σύμφωνα με ανάλυση της ΙHS Markit (Information Handling Services Markit - βρετανικό κέντρο ανάλυσης πληροφοριών, προβλέψεων), η Τουρκία σχεδιάζει να ξεκινήσει το επόμενο διάστημα έρευνες στο οικόπεδο 6 της κυπριακής ΑΟΖ, με τουρκικά πολεμικά πλοία να συνοδεύουν το γεωτρύπανο. «Η Τουρκία διατηρεί στην Ανατολική Μεσόγειο ναυτικές μονάδες, οι οποίες συμμετέχουν στη Μόνιμη Τακτική Ναυτική Δύναμη του ΝΑΤΟ, που μετείχαν σε ασκήσεις και δεν είναι απαραίτητο να επιστρέψουν στις βάσεις τους.

Στη δύναμη αυτή περιλαμβάνονται οι φρεγάτες TCG Gediz και TCG Barbaros, οι κανονιοφόροι TCG Kalkan, TCG Mizrak, TCG Bora και TCG Meltem, το δεξαμενόπλοιο καυσίμων TCG Akar, καθώς και τέσσερα υποβρύχια. Ένα άλλο καυτό ορόσημο, αργότερα το 2018, πιθανόν να είναι το Οικόπεδο 3, που αδειοδοτήθηκε στην ENI-Kogas, για το οποίο και η ΤΔΒΚ (όπως αποκαλεί το ψευδοκράτος) επίσης διεκδικεί», αναφέρει η ανάλυση.

Ένας άλλος παράγοντας, συνεχίζει η ανάλυση, που μπορεί να επηρεάσει είναι η πρόωρη διεξαγωγή των τουρκικών προεδρικών εκλογών, εντός του 2018. «Βάσει αυτού του σεναρίου, ο Ερντογάν ίσως εσκεμμένα επιχειρήσει κλιμάκωση με Ελλάδα ή Κύπρο για εσωτερική κατανάλωση. Ο κίνδυνος κλιμάκωσης το 2018 είναι αυξημένος σε σχέση με προηγουμένως λόγω και των ευρημάτων των ερευνών, αλλά και λόγω της εξαίρεσης της Τουρκίας από τον προαναφερθέντα υποθαλάσσιο αγωγό (EastMed), σημειώνεται.

Κλιμάκωση μέχρι...

Τα επεισόδια μεταξύ του ελληνικού και του τουρκικού ναυτικού, εκτιμούν οι αναλυτές Kit Nicholl και Ege Seckin του ΙHS Markit, μπορεί να φτάσουν στο επίπεδο ανταλλαγής προειδοποιητικών πυρών, ειδικά εντός της κυπριακής ΑΟΖ, όπου η ελληνοκυπριακή πλευρά νιώθει νομικά πιο ισχυρή. «Κλιμάκωση με πραγματικά πυρά παραμένει πάντως απίθανη», αναφέρουν, σημειώνοντας, μεταξύ άλλων, πως υπάρχει επίσης το ενδεχόμενο παρενόχλησης των πλοίων που πλέουν μεταξύ Λάρνακας και Λεμεσού από τους Τούρκους, οι οποίοι μπορούν να εμποδίσουν ή να κατακρατήσουν προσωρινά σκάφη και πληρώματα.

Ένταση Ισραήλ-Λιβάνου

Την ίδια στιγμή, αναζωπυρώνεται στην περιοχή μας η λεκτική, μέχρι στιγμής, διαμάχη μεταξύ Λιβάνου και Ισραήλ, αναφορικά με ένα διαφιλονικούμενο θαλάσσιο τμήμα μεταξύ των ΑΟΖ των δυο χωρών. Συγκεκριμένα, ο Λίβανος, ως απάντηση στις ισραηλινές κατηγορίες ότι οι έρευνες της Βηρυτού ήταν «προκλητικές», διεμήνυσε την Πέμπτη ότι θα κάνει ό,τι του «επιτρέπει η ισχύς του», προκειμένου να αξιοποιήσει το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο από την ΑΟΖ του.

Υπενθυμίζεται ότι η Βηρυτός ενέκρινε αυτήν την εβδομάδα την έναρξη ερευνών για πετρέλαιο και αέριο σε δυο τεμάχια (4 και 9), τα οποία παραχώρησε στην κοινοπραξία ΕΝΙ-ΤΟΤΑL-Novatek. Ωστόσο, ένα από τα οικόπεδα, και συγκεκριμένα το 9, αμφισβητείται από το Τελ Αβίβ, το οποίο επίσης διεκδικεί τη συγκεκριμένη περιοχή. Ο Ισραηλινός Υπουργός Άμυνας Αβιγκντόρ Λίμπερμαν δήλωσε την Τετάρτη πως παραχώρηση τέτοιων αδειών ισοδυναμεί με «προκλητική συμπεριφορά» της Κυβέρνησης του Λιβάνου.

«Εκδίδουν μια προσφορά σε ένα οικόπεδο φυσικού αερίου -συμπεριλαμβανομένου ενός μπλοκ που σύμφωνα με όλους τους υπολογισμούς μάς ανήκει- σε διεθνείς κοινοπραξίες, τις οποίες αποτελούν αξιόπιστες εταιρείες, οι οποίες κατά τη γνώμη μου κάνουν ένα σοβαρό λάθος, αφού είναι ενάντια σε όλους τους κανόνες και τα πρωτόκολλα σε περιπτώσεις όπως αυτή», δήλωσε ο Λίμπερμαν, μιλώντας σε διεθνές συνέδριο ασφαλείας, το οποίο διοργάνωσε η δεξαμενή σκέψης του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ, INSS.

Απαντώντας στις δηλώσεις του Ισραηλινού αξιωματούχου ο Υπουργός Ενέργειας του Λιβάνου, Cesar Abi Khalil, δήλωσε την Πέμπτη πως η χώρα του θα υπερασπίζεται το δικαίωμά της για διενέργεια γεωτρήσεων στη συγκεκριμένη περιοχή. «Το Ισραήλ θα κάνει ό,τι μπορεί για να μας εμποδίσει να εκμεταλλευτούμε τον πετρελαϊκό μας πλούτο και θα κάνουμε ό,τι μπορούμε για να τον υπερασπιστούμε», δήλωσε ο Abi Khalil σε τοπικό ραδιοφωνικό σταθμό, τονίζοντας ότι η διεθνής κοινοπραξία θα είναι έτοιμη για γεώτρηση μέχρι το 2019.

Απάντηση Αούν-Χεζπολάχ

Δηλώσεις έκανε και η Χεζμπολάχ, την οποία το Ισραήλ θεωρεί τρομοκρατική οργάνωση, προειδοποιώντας ότι θα «ανταποκριθεί αποφασιστικά σε οποιαδήποτε επίθεση στα δικαιώματα πετρελαίου και αερίου». Ο πρόεδρος Michel Aoun υποσχέθηκε επίσης ότι ο Λίβανος θα «υπερασπιστεί την κυριαρχία και την εδαφική του ακεραιότητα με όλα τα διαθέσιμα μέσα», ενώ ο πρωθυπουργός Σαάντ αλ- Χαρίρι έκανε λόγο για «κραυγαλέα πρόκληση», σημειώνοντας πως ετοιμάζει διαβήματα «στα σχετικά διεθνή σώματα για να επιβεβαιώσει το δικαίωμα τού να δρα εντός των χωρικών του υδάτων». Η Λευκωσία οφείλει να παρακολουθεί στενά τη διαμάχη, καθώς διατηρεί φιλικές σχέσεις και με τις δυο χώρες, με τις οποίες φιλοδοξεί να επεκτείνει την ενεργειακή της συνεργασία.

Αγώνας δρόμου για «Ζορ»

Την ίδια ώρα, στην Αίγυπτο γίνεται αγώνας δρόμου για αξιοποίηση του κοιτάσματος «Ζορ». Σύμφωνα με τον Υπουργό Πετρελαίου, Τάρεκ ελ Μόλα, το Κάιρο συνεργάζεται με την ENI, διαχειρίστρια του κοιτάσματος «Ζορ», προκειμένου να επιταχύνουν την παραγωγή με βάση την ανάγκη της χώρας και να δώσει τέλος στις εισαγωγές LNG από φέτος. Σύμφωνα με τον υφιστάμενο προγραμματισμό, η παραγωγή του «Ζορ» αναμένεται να φτάσει τα 1,7 Bcm ανά ημέρα πριν τα τέλη του 2018 με περαιτέρω αύξηση το 2019. «Το γεγονός αυτό θα επιτρέψει στην Αίγυπτο να τερματίσει τις εισαγωγές και μελλοντικά να γίνει εξαγωγέας», δήλωσε ο Μόλα.

Ο Πρόεδρος της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ Αλ-Σίσι δήλωσε την Τετάρτη ότι η συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών με την Κύπρο το 2013 άνοιξε τον δρόμο στην Αίγυπτο να αδειοδοτήσει διεθνείς εταιρείες για έρευνες σε βαθιά ύδατα, σύμφωνα με σαφείς κανόνες και νόμους που διέπουν περιοχές που μοιράζονται η Αίγυπτος και οι γειτονικές της χώρες.