Σημερινή

Τετάρτη, 20/09/2017
RSS

Ξανά τα πιόνια στη σκακιέρα...

| Εκτύπωση | 19 Μάρτιος 2017, 12:02 | Του Χρύσανθου Τσουρούλλη

ΦΑΙΝΕΤΑΙ ΠΩΣ ΑΡΚΕΤΑ ΣΥΝΤΟΜΑ ΘΑ ΕΠΑΝΑΡΧΙΣΟΥΝ ΕΠΑΦΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ

Η Άγκυρα μπορεί να πει κάποιος ότι θα είχε ενδιαφέρον να παραταθούν οι διαπραγματεύσεις, αλλά μπορεί και να μην αποφύγει τον πειρασμό να «κάνει ταμείο» με ένα ναυάγιο που θα συμπέσει με τις «εκλογές των Ελληνοκυπρίων»

Η πρόταση νόμου για την αλλαγή των περιβόητων κανονισμών των σχολείων που κατέθεσε ο ΔΗΣΥ στη Βουλή, αλλά ακόμα και το «μυστικό δείπνο» με τον Ακιντζί δείχνουν ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα που πρέπει να λυθεί

Όσοι γνωρίζουν προθέσεις και διαδικασίες, σημειώνουν ότι ο Πρόεδρος Αναστασιάδης θέλει να εξαντλήσει κάθε δυνατότητα «όσο χρόνο και αν πάρει». Το ιδεώδες θα ήταν να πάει σε εκλογές με την προοπτική της διαπραγμάτευσης ακόμα ανοιχτή

Οι πληροφορίες επιμένουν ότι ο Ακιντζί τοποθετεί την «ώρα της αλήθειας» πριν από τις θερινές διακοπές. Είτε θα πάρει εκείνα που περιμένει και με τις... ευλογίες της Άγκυρας θα προχωρήσει στην τελευταία φάση, είτε θα οδηγήσει τα πράγματα σε ναυάγιο προφασιζόμενος αυτήν τη φορά τις εκλογές που έχει να αντιμετωπίσει ο Πρόεδρος


Οι διαπραγματεύσεις διακόπηκαν με ένα αστείο πρόσχημα. Ο Μουσταφά Ακιντζί, όπως και όλη η ανώτατη ηγεσία της Τουρκίας ισχυρίστηκαν ότι «οι Ελληνοκύπριοι έχουν στραφεί στην Ένωση». Γι’ αυτόν τον λόγο ο κ. Ακιντζί σταμάτησε να συναντά τον Πρόεδρο Αναστασιάδη στο πλαίσιο των συνομιλιών των Η.Ε.

Υπάρχει σοβαρός άνθρωπος που μπορεί να πιστέψει τις προφάσεις που κατασκεύασε η τουρκοκυπριακή πλευρά; Υπάρχει κάποιος που δεν καταλαβαίνει γιατί τις επαναλαμβάνει συνέχεια και η Άγκυρα; Εξάλλου, δεν είναι αυτοί οι ίδιοι Τούρκοι ανώτατοι αξιωματούχοι, Πρωθυπουργός και Υπουργός Εξωτερικών, που αποφάσισαν ότι η Ευρώπη είναι… ναζιστική επειδή δεν κάνει τα χατίρια του καθεστώτος Ερντογάν; Μήπως υπάρχει λογικός άνθρωπος στην Κύπρο, που να μην ξέρει ότι αυτοί οι ισχυρισμοί για την Ένωση είναι αστείοι; Ποιος μπορεί ακόμα να ισχυριστεί ότι αυτά που λέει ο Τουρκοκύπριος ηγέτης για τη «στροφή σε πολιτική Ένωσης» τα πιστεύει; Τι θα πρέπει λοιπόν να σκεφτούμε; Μήπως ότι ο Μουσταφά Ακιντζί τρελάθηκε;

Μάλλον κάτι άλλο συμβαίνει. Και όλοι γνωρίζουν καλά τι είναι αυτό που συμβαίνει. Το έχει πει, εξάλλου, ξεκάθαρα ο Πρόεδρος Αναστασιάδης. Ότι επίτηδες και προμελετημένα η τουρκοκυπριακή πλευρά διέκοψε τις διαπραγματεύσεις.

Τι νόημα έχουν όλα αυτά που κάνουν οι ηγεσίες του ΑΚΕΛ και του ΔΗΣΥ;

Αφού όμως για κάθε λογικό άνθρωπο έτσι είναι τα πράγματα, τι νόημα έχουν όλα αυτά που λένε και κάνουν οι ηγεσίες του ΑΚΕΛ και του ΔΗΣΥ; Πιστεύουν στ’ αλήθεια ότι πρέπει να πείσουν τους Τουρκοκύπριους ότι δεν έχουμε αλλάξει πολιτική και δεν επιδιώκουμε την Ένωση; Ειδικά ο ΔΗΣΥ, πόσο λαμβάνει υπόψη αυτά που έχει πει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας;

Διότι είτε ο Νίκος Αναστασιάδης έχει δίκιο και η τουρκική πλευρά βρίσκει απλώς προφάσεις είτε έχει δίκιο η ηγεσία του κόμματος, που συμπεριφέρεται ωσάν να υπάρχει πραγματικό πρόβλημα που πρέπει να λυθεί. Δεν μπορεί να γίνονται και τα δυο. Η πρόταση νόμου για την αλλαγή των περιβόητων κανονισμών των σχολείων, που κατέθεσε ο ΔΗΣΥ στη Βουλή, αλλά ακόμα και το «μυστικό δείπνο» με τον Ακιντζί, δείχνουν ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα που πρέπει να λυθεί.

Ενώ το ΑΚΕΛ δεν έχασε την ευκαιρία. Την ώρα που νοιάζεται τόσο πολύ για τις διαπραγματεύσεις και προειδοποιεί για το πόσο τραγικό θα ήταν το οριστικό ναυάγιο, χτυπά τον ΔΗΣΥ διότι ευθύνεται για ό,τι έγινε στη Βουλή, άρα και για τη διακοπή των συνομιλιών. Ταυτόχρονα έριξε και τα πρώτα βέλη κατευθείαν στον Πρόεδρο, καταλογίζοντάς του ευθύνες για τη διακοπή των διαπραγματεύσεων.

Θεατρικό σκηνικό…

Μέσα σε αυτό το εντελώς «θεατρικό» σκηνικό, ακούγεται ότι σύντομα θα έχουμε κάποια συνάντηση Αναστασιάδη-Ακιντζί και ότι μετά «σιγά-σιγά» θα ξεκινήσουν πάλι οι διαπραγματεύσεις. Κυκλοφορεί η πληροφορία για ένα νέο δείπνο με οικοδεσπότη τον Νορβηγό ειδικό απεσταλμένο. Ψάχνουν όμως και για νέες μεθοδολογίες. Η δική μας πλευρά προτείνει «τρίπτυχο», ενώ το ΑΚΕΛ πιστεύει ότι καλύτερα θα ήταν να γίνει κάποιο «πακέτο» με όλα τα ανοιχτά θέματα. Από την πλευρά του Ακιντζί υπάρχει συμφωνία για αλλαγή των μεθόδων, αλλά δεν έχει ακόμα διευκρινιστεί τι εννοεί και τι θα ζητήσει.

Ένας λογικός άνθρωπος θα ρωτούσε, όμως, σε τι μπορεί να επηρεάσουν οι μεθοδολογίες την Άγκυρα, αφού μας έχει πει καθαρά ότι θέλει και εγγυήσεις και λόγο να έχει στην Κύπρο και ότι οπωσδήποτε θα έχει στρατό, αλλά και ότι οι Τουρκοκύπριοι πρέπει να έχουν «ίσο λόγο σε όλα» και εκ περιτροπής προεδρία. Πολύ πιο καθαρά ο Μουσταφά Ακιντζί απομονώνει την εκ περιτροπής προεδρία και την παρουσιάζει σαν το απόλυτο «must». Πολλές φορές έχει κάνει ξεκάθαρο ότι «δεν υπάρχει λύση χωρίς εκ περιτροπής προεδρία».

Μπορεί όμως ο Νίκος Αναστασιάδης να δεχτεί κάτι τέτοιο; Το ΑΚΕΛ τον σπρώχνει συνέχεια να το κάνει. Οι «παρασκηνιακοί» εξηγούν ότι απλώς το φυλάει για το τέλος. Όλοι αυτοί όμως δεν φαίνεται να έχουν ρωτήσει τον Κύπριο πολίτη. Και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μάλλον έχει καταλάβει ότι δεν μπορεί να περάσει από δημοψήφισμα τέτοια λύση. Τι ακριβώς θα κάνει και αν θα δεχτεί σε κάποια στιγμή την «εκ περιτροπής» δεν το γνωρίζει κανένας.

Όλοι ξέρουν ότι θα προσκρούσουμε και πάλι στον... τουρκικό τοίχο

Με όλα αυτά πολύ καλά γνωστά, ξαναμπαίνει το ερώτημα γιατί ακούμε συνέχεια με τόση επιμονή ότι ο βασικός στόχος είναι να ξεκινήσει ξανά η διαδικασία. Το επιχείρημα ότι χωρίς διαδικασία δεν υπάρχει καμιά ελπίδα, ακούγεται σωστό. Αμέσως μετά, όμως, όλοι ξέρουν ότι θα προσκρούσουμε και πάλι στον... τουρκικό τοίχο. Άρα και πάλι δεν υπάρχει πραγματικά ελπίδα.

Τις τελευταίες μέρες οι αναλύσεις διαφοροποιούνται. Συγκεκριμένα, είναι πολλοί εκείνοι που διερωτώνται τώρα πώς θα γίνει η Τουρκία πιο διαλλακτική αν ο Ερντογάν πάρει στο δημοψήφισμα το πράσινο φως για να κάνει την Τουρκία «συνταγματική δικτατορία». Το σενάριο που προτείνουν από καιρό οι φανατικοί της διαπραγμάτευσης είναι ότι αυτό που θα κάνει ο νεο-σουλτάνος της Άγκυρας, μόλις πάρει πλήρεις εξουσίες, θα είναι να «μαλακώσει» στο Κυπριακό. Αυτή η ιδέα καταλήγει σε μια πολύ περίεργη σκέψη. Ότι δηλαδή ο ισχυρός Τούρκος ηγέτης ήθελε τόσο καιρό αλλά δεν μπορούσε. Δύσκολα καταλαβαίνεις πώς μπορεί κάποιοι να τα πιστεύουν όλα αυτά.

Δεν είναι όμως δύσκολο να προβλέψουμε ότι μόλις τελειώσει το δημοψήφισμα στην Τουρκία και ξεκινήσουν, μετά τα «δείπνα», οι διαπραγματεύσεις, τότε η Τουρκία θα προβάλει επιτακτικά την απαίτηση των «τεσσάρων ελευθεριών». Με αυτό το δεδομένο, που δεν το αμφισβητεί κανένας, φαίνεται ότι και η διαπραγμάτευση δεν μπορεί να πάει μακριά. Ποτέ δεν μας είπαν όμως ούτε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ούτε το ΑΚΕΛ και ο ΔΗΣΥ τι μπορεί να κάνουν για να αντιμετωπίσουν τον σκόπελο των «τεσσάρων ελευθεριών».

Στις τέσσερεις ελευθερίες, η εμπλοκή

Στο μεταξύ, φαίνεται όμως ότι και στο «εσωτερικό μέτωπο» μπορεί να υπάρξει ρήγμα και για τις «τέσσερεις ελευθερίες για Τούρκους». Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας φάνηκε κατηγορηματικός και εξήγησε μάλιστα πως δεν τίθεται θέμα συζήτησης, διότι αν δοθεί κάτι τέτοιο στην Τουρκία θα ήταν χειρότερο και από τις εγγυήσεις. Στο μεταξύ, κινήθηκε και στο επίπεδο της Ε.Ε. και πήρε διαβεβαιώσεις από την Κομισιόν και τους εταίρους ότι κάτι τέτοιο δεν είναι στα χέρια της Κύπρου. Το ΑΚΕΛ όμως σχολίασε πολύ λίγο και εντελώς χλιαρά το θέμα.

Από την πλευρά του Δημοκρατικού Συναγερμού όμως υπάρχουν ορισμένοι που προσπάθησαν να αναπτύξουν μια θεωρία που λέει ότι δήθεν «μερικές από αυτές τις ελευθερίες καλύπτονται από την Τελωνειακή Ένωση». Δεν είναι όμως δύσκολο να καταλάβουμε από πού έρχεται με μάλλον ύπουλο τρόπο αυτή η θεωρία. Στις διάφορες επαφές που έκανε αυτόν τον καιρό ο Έσπεν Μπαρθ Έιντε προβάλλει διαρκώς αυτήν την ιδέα. Ομόφωνα όμως όλες οι ασφαλείς διπλωματικές πηγές και όσοι γνωρίζουν καλά τα ευρωπαϊκά πράγματα επιμένουν ότι αυτή η τοποθέτηση είναι εντελώς λανθασμένη. Δεν ισχύει κάτι τέτοιο.

Τι θα γίνει λοιπόν όταν στο επόμενο βήμα μετά την επανέναρξη των συνομιλιών η διαπραγμάτευση «σκαλώσει» ξανά στις «τέσσερεις ελευθερίες»; Ποιο... δείπνο θα μπορεί τότε να διορθώσει την εμπλοκή;

Διαπραγμάτευση στο μέσο ενός ανοιχτού προεκλογικού

Το επόμενο διάστημα θα είναι πάντως ενδιαφέρον. Διότι η διαπραγμάτευση θα συνεχιστεί στο μέσο ενός ανοιχτού προεκλογικού. Και στον προεκλογικό θα πρέπει να προστεθεί καθαρά και το ΑΚΕΛ από τον Μάιο. Το ερώτημα είναι πόσος είναι ο πραγματικός χρήσιμος χρόνος για διαπραγμάτευση; Είναι οι δυο μήνες μέχρι τον Ιούλιο ή μήπως θα μπορέσει να επεκταθεί το σκηνικό και μέσα από τις καλοκαιρινές διακοπές μέχρι Σεπτέμβριο-Οκτώβριο; Όσοι γνωρίζουν πρόσωπα, προθέσεις και διαδικασίες σημειώνουν ότι ο Πρόεδρος Αναστασιάδης θέλει να εξαντλήσει κάθε δυνατότητα «όσο χρόνο και αν πάρει». Το ιδεώδες θα ήταν να πάει σε εκλογές με την προοπτική της διαπραγμάτευσης ακόμα ανοιχτή, παρατηρούσε έμπειρος πολιτικός.

Ταυτόχρονα όμως οι πηγές μας από τα κατεχόμενα λένε ότι ο συνομιλητής του «δεν δίνει περισσότερο από δυο μήνες». Οι πληροφορίες επιμένουν ότι ο Μουσταφά Ακιντζί τοποθετεί την «ώρα της αλήθειας» πριν από τις θερινές διακοπές. Είτε θα πάρει εκείνα που περιμένει από τον Πρόεδρο Αναστασιάδη και με τις... ευλογίες της Άγκυρας θα προχωρήσει στην τελευταία φάση είτε θα οδηγήσει τα πράγματα σε ναυάγιο προφασιζόμενος αυτήν τη φορά τις εκλογές που έχει να αντιμετωπίσει ο Πρόεδρος.

Με άλλα λόγια, δεν θα του κάνει το «χατίρι» να στηρίξει την προεκλογική του με θετική τοποθέτηση στις διαπραγματεύσεις

Η Άγκυρα μπορεί να πει κανένας ότι ταυτόχρονα θα είχε ενδιαφέρον να παραταθούν οι διαπραγματεύσεις, αλλά μπορεί και να μην αποφύγει τον πειρασμό να «κάνει ταμείο» με ένα ναυάγιο που θα συμπέσει με τις «εκλογές των Ελληνοκυπρίων».

Πάντως, από την ώρα που αρκετά σύντομα, όπως φαίνεται, θα ξεκινήσουν ξανά επαφές και διαπραγματεύσεις, θα δούμε να τοποθετούνται ξανά τα πιόνια στη σκακιέρα.