Τέρμα η ολιγωρία. Η ομολογία του Τούρκου ηθοποιού Αττίλα Ολγκάτς, που ξύπνησε εφιαλτικές μνήμες της τουρκικής εισβολής, προκαλώντας αισθήματα οργής με τη δημόσια παραδοχή ότι σκότωσε 10 Ελληνοκυπρίους κατά τη διάρκεια της τουρκικής εισβολής, θα αξιοποιηθεί από την Κυπριακή Δημοκρατία. Προσφυγή κατά της Τουρκίας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων θα καταθέσει η Κύπρος. Το συγκλονιστικό θέμα της ομολογίας θα τεθεί, επίσης, την ερχόμενη Δευτέρα και στην προσεχή συνεδρίαση της Επιτροπής των Μονίμων Αντιπροσώπων του Συμβουλίου της Ευρώπης, στο πλαίσιο της 4ης διακρατικής προσφυγής της Δημοκρατίας με την οποία το ΕΔΑΔ καταδίκασε την Τουρκία για συνεχιζόμενη και μαζική παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η απόφαση για την προσφυγή λήφθηκε σε χθεσινή σύσκεψη του Προέδρου της Δημοκρατίας Δημήτρη Χριστόφια με το Γενικό Εισαγγελέα Πέτρο Κληρίδη, ο οποίος είχε αναλάβει τη μελέτη των νομικών τρόπων, με τον οποίο θα χειριζόταν το θέμα η Κυπριακή Δημοκρατία. Σύμφωνα με τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο Στέφανο Στεφάνου, αποφασίστηκε, επίσης, η Κυβέρνηση, σε συνεργασία με τη Βουλή των Αντιπροσώπων, να συζητήσουν την αξιοποίηση της ομολογίας αυτής, τόσο στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο και σε άλλα διεθνή σώματα, με τα οποία η Βουλή των Αντιπροσώπων έχει σχέσεις. «Κύριος στόχος των ενεργειών μας είναι να αξιοποιηθεί αυτό το θέμα, για να βοηθηθεί το έργο της πλήρους διακρίβωσης της τύχης των αγνοουμένων μας», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Στεφάνου.
Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος αναφέρθηκε, επίσης, στις αποφάσεις του ΕΔΑΔ σε ό,τι αφορά το τι πρέπει να κάνει η Τουρκία αναφορικά με το θέμα της διακρίβωσης της τύχης των αγνοουμένων. «Για αυτόν ακριβώς το λόγο θα κινηθούμε με τον τρόπο που σας έχω αναφέρει για να επισημανθεί η παράλειψη της Τουρκίας να εφαρμόσει πλήρως την απόφαση του ΕΔΑΔ που, πέρα από τη συνέργεια και τη βοήθεια και τη συνεργασία που πρέπει να έχει η Τουρκία σε ό,τι αφορά το θέμα του εντοπισμού λειψάνων, ταυτόχρονα επιβάλλεται να συνεργαστεί η Τουρκία, για να διευκρινιστούν και να διαλευκανθούν οι συνθήκες μέσα στις οποίες έχουν χαθεί διάφοροι άνθρωποι, πράγμα που ακόμα η Τουρκία δεν έχει κάνει», κατέληξε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος.
Δεν είναι αρκετό, λέει ο Λουκαΐδης
Κατηγορηματικός εμφανίζεται ο πρώην δικαστής του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Λουκής Λουκαΐδης: «Δεν είναι αρκετές αυτές οι ενέργειες! Πρέπει να υποστεί σοβαρότερες συνέπειες η Τουρκία», δήλωσε χαρακτηριστικά στη «Σ». Σε ερώτησή μας σχετικά με τι άλλες ενέργειες θα μπορούσε η Κυβέρνηση να προχωρήσει εκτός από την προσφυγή στο ΕΔΑΔ και το Συμβούλιο της Ευρώπης, ο πρώην δικαστής του ΕΔΑΔ πρότεινε να ζητηθεί από την Κυβέρνηση η σύλληψη του Ολγκάτς σε όλες τις χώρες που έχουν τη δικαιοδοσία να δικάζουν εγκλήματα πολέμου που δεν έχουν παραγραφεί, εννοώντας όλες τις χώρες που υπέγραψαν τη συνθήκη της Γενεύης, η οποία αφορά τη μεταχείριση αιχμαλώτων πολέμου. Προβλέπει, μεταξύ άλλων, την απαγόρευση κάθε προσβολής κατά της σωματικής ακεραιότητας, ιδίως φόνου, ακρωτηριασμού και κάθε είδους βασανιστηρίου.
«Εισηγούμαι, επίσης, να αποταθούν στο διεθνές ποινικό δικαστήριο για συνεχιζόμενη δίωξη των Ελληνοκυπρίων, ώστε να φανερωθεί η ανέκαθεν πολιτική της Τουρκίας», μας ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Λουκαΐδης.
Η εκτόπιση και μετακίνηση πληθυσμού αποτελούν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, κατέληξε ο τέως δικαστής.
Για κατάθεση ο τηλε-Αττίλας
Η εκπρόσωπος των Τουρκοκυπρίων στη Διερευνητική Επιτροπή για τους αγνοουμένους, Γκιουλντέν Πλουμέρ Κουτσιούκ, δήλωσε σε τουρκική εφημερίδα ότι είναι δική της ευθύνη και καθήκον να έρθει σε επαφή με τον Ολγκάτς, διαβεβαιώνοντας ότι θα υπάρξει επαφή σχετικά με την επαλήθευση του θέματος. Ωστόσο, για την πραγματοποίηση κατάθεσης από τον Τούρκο ηθοποιό είναι απαραίτητη η συγκατάθεσή του. Η κ. Κουτσιούκ ανέφερε, ακόμη, ότι θα προβεί σε έρευνα για να βρεθεί ο χώρος ταφής των ανθρώπων για τους οποίους έχει ομολογήσει ο Ολγκάτς ότι σκότωσε.
Συζήτηση στη Βουλή
Σήμερα συνέρχεται η Επιτροπή Προσφύγων-Εγκλωβισμένων-Αγνοουμένων της Βουλής με το θέμα της ομολογίας του τηλε-Αττίλα στην κορυφή της ατζέντας των θεμάτων προς συζήτηση.
Επιπλέον, ο Πρόεδρος της ΕΔΕΚ Γιαννάκης Ομήρου έστειλε χθες επιστολή προς τον Πρόεδρο της Βουλής Μάριο Καρογιάν ζητώντας την εγγραφή και συζήτηση του θέματος στην ολομέλεια του σώματος υπό τον τίτλο: «Η κυνική ομολογία του Τούρκου ηθοποιού Αττίλα Ολγκάτς για τη διάπραξη εγκλημάτων πολέμου στην Κύπρο το 1974 και οι επιβαλλόμενες ενέργειες». Ο κ. Ομήρου δήλωσε ότι είναι αδιανόητο να μη συζητήσει η Βουλή των Αντιπροσώπων την κυνική ομολογία βαρβαρότητας και φρικαλεότητας του Τούρκου ηθοποιού Αττίλα Ολγκάτς. Χαρακτηρίζοντας το θέμα ως τεράστιο μείζον πολιτικό θέμα, ο Πρόεδρος της ΕΔΕΚ πρότεινε την υιοθέτηση ενός ψηφίσματος το οποίο μπορεί να αποσταλεί στο Ευρωκοινοβούλιο, στα εθνικά κοινοβούλια των χωρών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην ΚΣΣΕ, στα κοινοβούλια των χωρών-μελών του ΣτΕ (Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο) και άλλους διεθνείς και περιφερειακούς κοινοβουλευτικούς οργανισμούς. Τονίζοντας ότι θα ήταν αδιανόητο να καλύψει ένα πέπλο σιωπής αυτό το θέμα, ο κ. Ομήρου εξέφρασε την άποψη ότι η Κυβέρνηση κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση.
«Το ΕΔΑΔ», υπενθύμισε ο Πρόεδρος της ΕΔΕΚ, «έχει καταδικάσει πολλές φορές την Τουρκία για υποθέσεις παραβίασης ανθρωπίνων δικαιωμάτων, περιλαμβανομένου και του ύψιστου δικαιώματος στη ζωή», παραπέμποντας στην 4η Διακρατική Προσφυγή της Κύπρου εναντίον της Τουρκίας αλλά και στην υποχρέωση της Άγκυρας να ανοίξει τα στρατιωτικά αρχεία του 1974, η οποία εκκρεμεί στο Συμβούλιο Υπουργών και τους Μόνιμους Αντιπροσώπους.
«Έχουμε ένα υλικό, αλλά πράγματι αυτή η ομολογία είναι του Αττίλα - όνομα και πράμα - τόσο συγκλονιστική, που πρέπει πραγματικά να χρησιμοποιηθεί για να καταδείξει την τουρκική βαρβαρότητα στην Κύπρο το 1974. Επίσης, για να καταθρυμματίσει τη δικαιολογία περί ειρηνευτικής επιχείρησης και για να θέσει την Τουρκία στο εδώλιο του κατηγορουμένου», πρόσθεσε ο κ. Ομήρου.
Σημείωσε, ακόμη, ότι ο Τούρκος πρώην Δικαστής του ΕΔΑΔ, Ριζά Τουρκμέν, δήλωσε ότι θα πρέπει να υπάρξει προσαγωγή του συγκεκριμένου ατόμου σε διεθνές δικαστήριο. «Εμείς θα είμαστε ολιγότερο απαιτητικοί επί του θέματος;», διερωτήθηκε, καταλήγοντας ο Πρόεδρος της ΕΔΕΚ.
Στις Βρυξέλλες το θέμα
Τις δηλώσεις του τηλε-Αττίλα μετέφερε στην ημερήσια διάταξη των Βρυξελλών ο Ευρωβουλευτής Μάριος Ματσάκης. Ο Ευρωβουλευτής υποστήριξε ότι πριν διαλευκανθεί το θέμα αυτό, δεν μπορούν να συνεχιστούν οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Τουρκία. Ο κ. Ματσάκης προέβη, μάλιστα, σε έκκληση λέγοντας: «Σταματήστε τις διαπραγματεύσεις».
Από τις Βρυξέλλες και η Ελληνίδα Υπουργός Εξωτερικών, Ντόρα Μπακογιάννη, χαρακτήρισε τις δηλώσεις του τηλε-Αττίλα «ενδιαφέρουσες και εντυπωσιακές», προσθέτοντας ότι δεν έχουν καμία αξία οι δηλώσεις που έκανε ο Ολγκάτς εκ των υστέρων, αναιρώντας τα λεγόμενά του, τονίζοντας ότι η Τουρκία προέβη σε παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου στην Κύπρο. Η Ντόρα Μπακογιάννη χαρακτήρισε την «ειρηνευτική επιχείρηση» εισβολή, καταλήγοντας με τη δήλωση ότι απαιτείται η συνεργασία με την Τουρκία για τη διαλεύκανση των ισχυρισμών.
Στενή παρακολούθηση από το ψευδοκράτος
Κάτω από το μικροσκόπιο του ψευδοκράτους βρίσκονται οι εξελίξεις αναφορικά με τις δηλώσεις του Τούρκου ηθοποιού Αττίλα Ολγκάτς, είπε χθες ο εκπρόσωπος του Τ/κ ηγέτη Μεχμέτ Αλί Ταλάτ, Χασάν Ερτσακιτζά.
Για το θέμα, εργάζονται τα σχετικά όργανα της Τουρκίας, ανέφερε ο κ. Ερτσακιτζά, προσθέτοντας ότι η Διερευνητική Επιτροπή για τους Αγνοουμένους έχει αποφασίσει να ξεκινήσει να συλλέγει πληροφορίες που την ενδιαφέρουν.
Ο κ. Ερτσακιτζά καταλήγοντας ανέφερε ότι οι εξελίξεις και οι αποτιμήσεις μετά τις πρώτες δηλώσεις του Ολγκάτς δημιούργησαν σοβαρές υποψίες και πρόσθεσε πως το θέμα δεν θα πρέπει να τύχει εκμετάλλευσης, αλλά σοβαρής παρακολούθησης, καθώς πρόκειται για ένα ευαίσθητο θέμα.
Έκκληση από τη ΔΕΑ
Η Επιτροπή για τη Διερεύνηση της τύχης των Αγνοουμένων (ΔΕΑ), σε χθεσινή της ανακοίνωση, επανατονίζει την έκκλησή της όπως προσέλθουν στην Επιτροπή όλοι όσοι μπορούν να δώσουν πληροφορίες που θα την βοηθήσουν στο έργο της.
«Η ΔΕΑ επιθυμεί να επαναβεβαιώσει ότι στο πλαίσιο της εντολής της για διακρίβωση της τύχης των αγνοουμένων, είναι δεσμευμένη να ακολουθήσει το κάθε κομμάτι πληροφοριών που φτάνουν σε αυτή. Σε αυτό το πλαίσιο, η ΔΕΑ επανατονίζει την ανθρωπιστική έκκλησή της προς όλους, είτε στην Κύπρο είτε αλλού, οι οποίοι εμπλέκονται συλλογικά ή προσωπικά στα γεγονότα του 1964 ή του 1974, ή είναι σε θέση να βοηθήσουν στην εύρεση σχετικών πληροφοριών, να προσεγγίσουν την Επιτροπή και να βοηθήσουν στο δύσκολο έργο της», αναφέρει η ανακοίνωση. Προσθέτει ότι τα γραφεία τόσο του Ε/κ όσο και του Τ/κ μέλους της ΔΕΑ διαθέτουν ομάδες διερεύνησης, οι οποίες ακολουθούν το κάθε διαθέσιμο στοιχείο για να διακριβώσουν την τύχη των αγνοούμενων προσώπων, περιλαμβανομένων και πιθανών χώρων ταφής. Εξηγώντας ότι στη συνέχεια, η δικοινοτική ομάδα επιστημόνων της ΔΕΑ προχωρεί στην εκταφή και στην ταυτοποίηση των λειψάνων που ανακαλύπτονται, τα οποία ακολούθως επιστρέφονται στις οικογένειες του συγκεκριμένου αγνοούμενου.
Εκταφές λειψάνων αγνοουμένων
Στο φρικιαστικό συμπέρασμα ότι όλοι σχεδόν οι αγνοούμενοι, των οποίων τα λείψανά τους ανευρέθηκαν κατά τις εκταφές που διενεργεί η αρμόδια Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων, φαίνεται να είχαν ένα βίαιο θάνατο, καταλήγουν πρόσωπα που ενεπλάκησαν στη διαδικασία εκταφής και ταυτοποίησης λειψάνων. Οι περισσότεροι δηλαδή φαίνεται να εκτελέστηκαν εν ψυχρώ. Ωστόσο, δεν μπορεί να γίνει παραδεκτό από τη Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων, αφού στους όρους του διερευνητικού έργου της επιτροπής υπάρχει ρητή πρόνοια ότι η επιτροπή δεν δικαιούται να εξακριβώσει τα αίτια του θανάτου ούτε και να αποδώσει ευθύνες στον οποιονδήποτε, πρόνοια που συμφωνήθηκε το 1981 στα πλαίσια των συνομιλιών της ελληνοκυπριακής και τουρκοκυπριακής πλευράς με τα Ηνωμένα Έθνη.
Από το 2005, όταν άρχισε η εκταφή λειψάνων αγνοουμένων, μέχρι σήμερα έχουν ταυτοποιηθεί τα λείψανα 110 ανθρώπων, που αγνοούνταν από την τουρκική εισβολή. Από αυτά, τα 78 ανήκαν σε Ελληνοκυπρίους, τα 32 σε Τουρκοκυπρίους, ενώ τα 7 ήταν πεσόντες, που δεν συμπεριλαμβάνονται ανάμεσα στους αγνοουμένους.
Το δρόμο ανάλυσης και ταυτοποίησης έχουν πάρει άλλα 350 οστά.
Το πρόγραμμα εκταφής, ταυτοποίησης και επιστροφής λειψάνων αγνοουμένων συνεχίζεται, αυτή την περίοδο, από την Επιτροπή Διερεύνησης σε τέσσερις χώρους στις κατεχόμενες και ελεύθερες περιοχές. Συγκεκριμένα, πραγματοποιούνται εκταφές στην κατεχόμενη Μεσαορία, την περιοχή του Πενταδακτύλου, το Πετροφάνι και το Τσέρι.
Η προσπάθειά μας είναι να δοθεί, επιτέλους, ένα τέλος στο μαρτύριο των οικογενειών των αγνοουμένων, ανέφερε χαρακτηριστικά στη «Σ» ο Προϊστάμενος της Υπηρεσίας Αγνοουμένων, Ξενοφών Καλλής. Ο κ. Καλλής είπε ότι σε τέτοιες στιγμές, με συνταρακτικές αποκαλύψεις που ξυπνούν μνήμες του παρελθόντος, οι σκέψεις μας είναι στον κάθε συγγενή αγνοουμένου.
Αγνοούμενοι σε κατοχικά στρατόπεδα
Το θέμα της αναζήτησης αγνοουμένων σε στρατόπεδα του κατοχικού στρατού ηγέρθη από τον Πρόεδρο Χριστόφια στον Τ/κ ηγέτη Ταλάτ. Ο Ταλάτ απάντησε πως το θέμα δεν πρέπει να πολιτικοποιείται και ότι εκταφές σε στρατόπεδα θα πραγματοποιηθούν «όταν έρθει ο καιρός τους».
Ο εκπρόσωπος του Μεχμέτ Αλί Ταλάτ, Χασάν Ερτσακιτζά, δήλωσε σχετικά με το θέμα ότι δεν θα υπάρξει πρόβλημα, αν διενεργηθούν εκταφές σε στρατιωτικές περιοχές, «πράγμα που έχει αποφασιστεί».
