Ετήσιες ζημιές και απώλειες εσόδων που ξεπερνούν τα 100 εκατομμύρια ευρώ, συνεπάγεται για την Κυπριακή Δημοκρατία το εμπάργκο που εφαρμόζει η Τουρκία σε βάρος κυπριακών πλοίων και αεροπλάνων.

Η απαγόρευση σε κυπριακά αεροσκάφη να διέρχονται από τον τουρκικό εναέριο χώρο χρονολογείται από την τουρκική εισβολή. Πολύ αργότερα και συγκεκριμένα τον Απρίλιο του 1987 η Τουρκία προχώρησε σε απαγόρευση της προσέγγισης σε τουρκικά λιμάνια πλοίων που φέρουν κυπριακή σημαία. Τότε οι τουρκικές αρχές είχαν δικαιολογήσει τα εν λόγω μέτρα σαν αντίδραση στην υιοθέτηση από την Κυπριακή Δημοκρατία τον Οκτώβριο 1974 ενός διατάγματος, που κήρυσσε τα λιμάνια τα οποία βρίσκονταν στον κατεχόμενο βορρά της Κύπρου, ως κλειστά στη διεθνή ναυσιπλοΐα.

Το Μάιο του 1997 η Τουρκία εξέδωσε νέες οδηγίες προς τις λιμενικές της Αρχές προς διευκρίνιση «ασαφειών» που προέκυπταν από την εφαρμογή της απαγόρευσης, επεκτείνοντάς τες σε πλοία υπό ξένη σημαία που έφθαναν σε τουρκικά λιμάνια κατευθείαν από οποιοδήποτε κυπριακό λιμάνι.

Το άμεσο αποτέλεσμα αυτών των οδηγιών ήταν να απαγορευτεί η χρήση των κυπριακών λιμανιών για τις μεταφορτωτικές δραστηριότητες των ναυτιλιακών γραμμών στη Μεσόγειο.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Εξωτερικών, οι οικονομικές συνέπειες των τουρκικών απαγορεύσεων που επιβάλλονται στα πλοία με Κυπριακή και ξένη σημαία υπολογίστηκαν το 2005, με βάση δεδομένα του 2004, και διαπιστώθηκε ότι το άμεσο ετήσιο κόστος για την οικονομία της Κυπριακής Δημοκρατίας υπολογίζεται σε 99,5 εκατομμύρια ευρώ. Ωστόσο, σύμφωνα με την Αρχή Λιμένων Κύπρου, το σημερινό κόστος αυξήθηκε κατακόρυφα.

Εννέα επεισόδια

Με βάση τα στοιχεία του Υπουργείου Εξωτερικών, από της ένταξης της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2004, έχουν σημειωθεί εννέα επεισόδια απαγόρευσης πλοίων να προσεγγίσουν λιμάνια της Τουρκίας τα οποία καταγγέλθηκαν επίσημα στις Κυπριακές Αρχές, επισημαίνοντας ότι η Κυβέρνηση της Τουρκίας εξακολουθεί να παραβιάζει βασικές αρχές του Διεθνούς και Κοινοτικού Δικαίου, επηρεάζοντας έτσι σοβαρά τα ναυτιλιακά συμφέροντα της διεθνούς κοινότητας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Με το τουρκικό εμπάργκο σε ισχύ, τα συμφέροντα ενός πλοιοκτήτη - διαχειριστή πλοίου μπορούν ανά πάσα στιγμή να επηρεαστούν σοβαρά σε περίπτωση που υπάρχει οποιαδήποτε διασύνδεση με την Κύπρο, όσο μικρή κι αν είναι αυτή, όπως καταδεικνύεται από τις εννέα περιπτώσεις.

Εμπάργκο και στα γιοτ

Το εμπάργκο της Τουρκίας δεν περιορίζεται μόνο στα εμπορικά πλοία αλλά ακόμα και στα σκάφη αναψυχής. Σε μια περίπτωση, τον Ιούνιο του 2006 απαγόρευσαν τον ελλιμενισμό μικρού γιοτ ιστιοφόρου στο Μαρμαρά, επειδή αυτό ήταν εγγεγραμμένο σε κυπριακή εταιρεία, μέτοχοι της οποίας ήταν δύο Βρετανοί. Τα προηγούμενα χρόνια οι Αρχές της Τουρκίας επέτρεψαν στο ίδιο γιοτ να προσεγγίσει τουρκικά λιμάνια, ωστόσο πληροφορίες που κατέχει η κυπριακή κυβέρνηση αναφέρουν ότι από το 2006 η Τουρκία εφαρμόζει σκληρότερα μέτρα που αφορούν όλα τα πλεούμενα παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις της Ε.Ε. να άρει το εμπάργκο της εναντίον της ναυτιλίας που σχετίζεται με την Κύπρο.

€3 εκ. οι ζημιές για τις Κ. Αερογραμμές

Μελέτη που εκπονήθηκε από τις Κυπριακές Αερογραμμές καταδεικνύει ότι το κόστος από την απαγόρευση των πτήσεων πάνω από την Τουρκία ξεπερνά τα €3 εκατομμύρια ετησίως. Όπως δήλωσε ο προϊστάμενος Επικοινωνίας και Δημοσίων Σχέσεων των Κυπριακών Αερογραμμών Κυριάκος Κυριάκου, το θέμα της διεκδίκησης αποζημιώσεων συζητήθηκε επανειλημμένα στο Υπουργείο Οικονομικών και με άλλους φορείς. Το συμπέρασμα των συζητήσεων αυτών είναι ότι πράγματι οι Κυπριακές Αερογραμμές υφίστανται αυτήν την οικονομική επιβάρυνση.

«Έχουμε πάρα πολύ μεγάλο κόστος από την απαγόρευση των πτήσεων πάνω από την Τουρκία και είμαστε σε δυσμενέστερη θέση σε σχέση με τους ανταγωνιστές μας», είπε ο κ. Κυριάκου, και έδωσε σαν παράδειγμα τις πτήσεις προς και από τη Μόσχα κατά τις οποίες τα αεροσκάφη των Κυπριακών Αερογραμμών αναγκάζονται να πετούν μια ώρα περισσότερο για να παρακάμψουν τον εναέριο χώρο της Τουρκίας. «Αυτό είναι ένα μεγάλο πλεονέκτημα για τους ανταγωνιστές μας, ενώ παράλληλα για της εταιρεία μας η επιπλέον μία ώρα πτήσης εξυπακούει επιπρόσθετο κόστος», πρόσθεσε ο κ. Κυριάκου.

Οι Κυπριακές Αερογραμμές ζήτησαν αποζημιώσεις από την Κυβέρνηση με το σκεπτικό ότι η Κυβέρνηση θα διεκδικήσει το ποσό από τις Βρυξέλλες. «Είμαστε μέλος της Ε.Ε. και υφιστάμεθα μια δυσμενή διάκριση σε σχέση με όλες τις άλλες εταιρείες που πετούν προς και από την Κύπρο».

Ενημέρωση διπλωματών

Σήμερα Πέμπτη, στις 3.30 μ.μ., η Υπουργός Συγκοινωνιών και Έργων Ερατώ Κοζάκου-Μακρουλλή θα ενημερώσει τους Αρχηγούς Διπλωματικών Αποστολών των χωρών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το πρόβλημα που δημιουργήθηκε πρόσφατα σε ό,τι αφορά τις πτήσεις αεροσκαφών από και προς την Κύπρο και τη συστηματική άρνηση της Τουρκίας να επιτρέψει τη χρήση του εναερίου της χώρου από τις κυπριακές αεροπορικές εταιρείες.

Σχετικές παρουσιάσεις προς τους Αρχηγούς Διπλωματικών Αποστολών θα κάνουν επίσης ο Διευθυντής του Τμήματος Πολιτικής Αεροπορίας και εκπρόσωποι των Κυπριακών Αερογραμμών και της Eurocypria. H ενημέρωση θα γίνει στην αίθουσα συνεδριάσεων του Υπουργείου.