Πρωταθλητές Ευρώπης (με Εθνικές και ομάδες), μουντιαλικοί παίκτες με εντυπωσιακά βιογραφικά αφίχθηκαν από το 1970 μέχρι σήμερα στην Κύπρο. Ανάλογα με το επίπεδο και την εποχή η άφιξη τους προκαλούσε εντύπωση.
Ο Ντάνιελ Πράνιτς (κυρίως) και ο Γκόρντον Σίλντενφελντ, με βάση το βιογραφικό τους, είναι τα μεγάλα ονόματα στο φετινό μετεγγραφικό παζάρι. Και μπαίνουν σε μία μακροσκελή λίστα παικτών, που η άφιξή τους προκάλεσε έκπληξη, εντύπωση και σοκ. Οι πρώτοι ξένοι άρχισαν να αφικνούνται στις αρχές της δεκαετίας του 1970. Φυσικά με την πάροδο των ετών τα στάνταρ σε αυτό το κεφάλαιο είναι διαφορετικά. Αν π.χ. ο Ντάρμπισαϊαρ ή ο Αρουαμπαρένα έφταναν στην Κύπρο πριν από 15 χρόνια, θα προκαλούσαν τεράστια εντύπωση. Το ίδιο και ο Λαρένα. Τη δεκαετία του '70 και του '80, κάθε διεθνής παίκτης από την Ανατολική Ευρώπη ήταν με διαφορά καλύτερος από το επίπεδό μας και οι συμμετοχές του στην Εθνική ή σε διεθνείς διοργανώσεις ήταν κάτι πολύ μεγάλο. Στην αναδρομή μας θα θυμηθούμε λοιπόν τρανταχτές περιπτώσεις, πάντα με βάση την εποχή, καλύπτοντας κατ' αρχήν τις πέντε παραδοσιακές ομάδες και την ΑΕΚ. Ίσως να μας ξέφυγε κάποιος ή να κάναμε λάθος εκτίμηση. Δεν θα παρελάσουν στο ρεπορτάζ παίκτες που πέρασαν πρώτα από την Κύπρο και μετά έκαναν μεγάλη καριέρα στο εξωτερικό, όπως ο Κετσπάγια και ο Ομπίκου. Ούτε και οι Γιουγκοσλάβοι που έθελξαν εδώ στις αρχές της δεκαετίας του '90. Δεν ήταν μεγάλα ονόματα στη χώρα τους, αλλά παίκτες με πολλά χαρίσματα που μπορούσαν να πάνε σε πιο προηγμένα πρωταθλήματα, όμως με τον εμφύλιο προ των πυλών, μας είδαν (ευτυχώς) σαν επιλογή ανάγκης. Ούτε και καταπληκτικοί ποδοσφαιριστές, όπως ο Άιλτον, που ναι μεν έκανε φοβερά πράγματα, αλλά ερχόμενος ήταν ένας από τους αμέτρητους εξαίρετους Βραζιλιάνους που έκαναν αξιοσημείωτα πράγματα στην Ευρώπη. Αρχικά, μιας και αρχίσαμε το ρεπορτάζ με αναφορά στην Ανόρθωση, ας ξεκινήσουμε από την «Κυρία».
ΑΝΟΡΘΩΣΗ: Οι Βούλγαροι Ιλιάν Κιριάκοφ (έπαιξε στο Μουντιάλ του 1994 και στη Λα Κορούνια) και Νικολάι Τόντοροφ (βασικός στην Εθνική την περίοδο 1989-93 δίπλα σε Στόιτσκοφ, Πένεφ, Μπαλάκοφ) αποκτήθηκαν στα 1995. Από το πολωνικό τρίο που ήρθε στις αρχές του 21ου αιώνα, ξεχωρίζει φυσικά ο Κόβαλτσικ, αλλά δεν πήγαιναν πίσω σε βιογραφικό οι Μάγιακ, Μίχαλσκι). Το 2004, ο Κετσπάγια έπεισε τον σπουδαίο Γκεόργκι Κινκλάτζε να έρθει στην Κύπρο και ο πρώην άσος της Μάντσεστερ Σίτι μάς πρόσφερε απλόχερα θέαμα. Την ίδια χρονιά ήρθε και ο Νόρντιν Βάουετερ, ο Ολλανδός, που στο βιογραφικό του είχε ως χάιλαϊτ τον Άγιαξ (τον μεγάλο των 90ς ) και τη Σαραγόσα. Το μεγάλο μπαμ ήρθε το 2007, με τον Βραζιλιάνο σούπερ σκόρερ Μάριο Ζαρντέλ, αλλά ήταν πολύ μεγάλη η κοιλιά του για να παίξει μπάλα. Ακολούθησαν, οι καταπληκτικοί, ο «Κολοσσός» Τραϊανός Δέλλας (πραγματικά δεν χρειάζονται συστάσεις) και ο κορυφαίος όλων (σπουδαία πράγματα σε Ρεάλ και Εθνική Βραζιλίας) Σάβιο. Τελευταία μεγάλα ονόματα με διεθνή καριέρα ο Γιαν Ρέζεκ (πήγε και σε Απόλλωνα, Ερμή) και φυσικά ο Μπρούνο Σεϊρού.
ΑΠΟΕΛ: Έχει την πλειοψηφία η ομάδα της Λευκωσίας. Η αρχή έγινε από τη Βρετανία. Με τον Μουρς (το 1983) και αμέσως μετά τον Μακ Ντέρμοντ, ο οποίος ήταν μέλος της μεγάλης Λίβερπουλ και βασικός στην Εθνική Αγγλίας. Όνομα που έριχνε τσιμέντα. Τρίτος της παρέας ο Τόμι Κάσιντι (διεθνής με Βόρειο Ιρλανδία και Μουντιαλικός το 1982) και 4ος ο Γκάρι Όουεν, με σημαντική καριέρα σε Μάντσεστερ Σίτι και Μπρόμιτς. Απ' όλους αυτούς, ο μακαριστός Ιαν άφησε τεράστια σφραγίδα. Ο πρωταθλητής Ευρώπης στα 1991 Ντράγκισα Μπίνιτς ήταν ονοματάρα, αλλά και υπέρβαρος όταν ήρθε το 1994. Ακολούθησαν τα «τρία Κ» εξ Ουγγαρίας, Κόβατς, Κόζμα και Κίπριχ. Ο τελευταίος θα ήταν μέχρι σήμερα ο τελευταίος μεγάλος Ούγγρος παίκτης, αν δεν υπήρχε την ίδια εποχή ο Ντέταρι. Ο Αυστριακός Χέρντκαλ μετρούσε 27 διεθνείς συμμετοχές όταν αποκτήθηκε πριν από 20 χρόνια. Ο Μαροκινός (71 φορές διεθνής) Τσαούς και ο Τζον Φαν Λόεν (διεθνής στην Ολλανδία επί εποχής Φαν Μπάστεν), κτυπήθηκαν από τραυματισμούς. Και μόνο που πέρασε από την Πόρτο του Μουρίνιο, η άφιξη Φερναντέζ ήταν σημαντικότατη. Ο 2ος δεν έπαιξε σε επίσημο αγώνα. Σημειώνουμε φυσικά τον Έμερσον, που πέρασε από μεγάλες ευρωπαϊκές ομάδες. Δεκάδες συμμετοχές στην Εθνική Πολωνίας είχαν οι Ζεβλάκοφ, Κοσόφσκι. Από τους Ελλαδίτες, ο Μαχλάς ήταν πολύ τρανταχτό όνομα και σούπερ σκόρερ, ο δε Καψής είχε μόλις δύο χρόνια πριν εντυπωσιάσει στο έπος της Πορτογαλίας. Μετράμε και τον Ουζουνίδη, αλλά και τον Τζιόλη. Γιον Άρνε Ρίισε. Και τι δεν έκανε στην καριέρα του ο άνθρωπος. Λίβερπουλ, Ρόμα, Εθνική Νορβηγίας. Βιογραφικό για Όσκαρ. Και τέλος Καβενάγκι. Η «ατυχία» του ήταν πως γεννήθηκε στην Αργεντινή με τα τόσα σπουδαία φορ. Αν ήταν π.χ. από την Παραγουάη, θα ήταν για χρόνια ο σέντερ φορ της Εθνικής.
ΟΜΟΝΟΙΑ: Πρωτόφερε στην Κύπρο τους Ρουμάνους Μοκάνο και Φρατσίλα το 1972. Βασικός στο Μουντιάλ του '70 ο πρώτος, 34 φορές διεθνής ο 2ος. Εννέα χρόνια μετά αποκτήθηκε ο Μποζίλ Κόλεφ. Με δύο συμμετοχές σε Μουντιάλ, με 50 εμφανίσεις στην Εθνική και πολλές διακρίσεις και εγκώμια από τον ευρωπαϊκό Τύπο. Ατύχησε αφού στο 2ο παιχνίδι της χρονιάς τραυματίστηκε σοβαρά και σταμάτησε το ποδόσφαιρο. Ο Τζεβίζοφ ήρθε ως ο βασικός φορ της Βουλγαρίας για να αντικαταστήσει τον Καϊάφα και το έκανε άψογα. Από τους κορυφαίους ξένους σε απόδοση όλων των εποχών. Η άφιξη του Σπύρου Μαραγκού (που έπαιξε μετά στον ΑΠΟΕΛ) το 1999, ήταν σημαντική. Εκείνη την εποχή ήρθε στην Κύπρο ο Ντούσαν Τίτελ. Που μπορεί να μην έκανε καριέρα εκτός Σλοβακίας, αλλά ήταν ο εν ενεργεία αρχηγός της Εθνικής. Ο Χάμπερ είχε παίξει στην Εθνική Γερμανίας, πριν αποκτηθεί (μετά πήγε σε Ανόρθωση και Σαλαμίνα). Ακολούθησε ο Ζε Ελίας, βάσει βιογραφικού το πιο τρανταχτό όνομα, αλλά με μηδαμινή προσφορά. Σημειώνουμε τον Πατσατζόγλου (τεράστια απογοήτευση). Μεγάλη καριέρα είχε πίσω του ο Μασέι Ζουράφκσι, ακόμη μεγαλύτερη ο Λούα Λούα. Εξαίρετο βιογραφικό είχε ο Ρομαρίκ, ενώ από την εξίσωση δεν μπορεί να λείψει ο Ασίς.
ΑΠΟΛΛΩΝ: Έκτισε την αναγέννησή του στη δεκαετία του '90, χάρη στους Γιουγκοσλάβους του και γενικά απέφυγε να φέρει βαρύγδουπα ονόματα. Ο Βούλγαρος Μπαρζόφ ήταν φυσικά για τα μέσα των 80ς μεγάλη μετεγγραφή, αλλά θα σταθούμε περισσότερο στον Στέφαν Μαγιέφσκι, που έπαιξε σε δύο Μουντιάλ (3η θέση το 1982 με καταπληκτικές εμφανίσεις) με την Πολωνία. Ο Πινίγια είχε μία σημαντική σταδιοδρομία στην Εθνική Χιλής (34 αγώνες). Πολύ μεγάλο όνομα ήταν βέβαια ο Αντόνιο Νούνιες, με προϋπηρεσία σε πολύ υψηλό επίπεδο, για να είμαστε πιο ακριβείς σε ανώτατο (Λίβερπουλ-Ρεάλ), ενώ σημειώνουμε και το πέρασμα του Κοσόφσκι, που πρωτοήρθε στην Κύπρο για τον ΑΠΟΕΛ.
ΑΕΛ: Τρεις συν δύο μεγάλοι παίκτες. Ένας εξ αυτών πολύ τρανός και σίγουρα ανάμεσα στους κορυφαίους των κορυφαίων. Ο εξαιρετικός Γκενάντι Λιτοφτσένκο, που κατέγραψε σπουδαία επιτεύγματα με Ντιναμό Κιέβου, Ολυμπιακό και την Εθνική της Σοβιετικής Ένωσης, είναι το νο1 για τους «γαλαζοκίτρινους» της Λεμεσού. Πίσω του, ο Ρουμάνος αμυντικός Τίμπορ Σελίμες, που έθελξε στο Βέλγιο (στις μεγάλες ομάδες της χώρας) και στην Εθνική (46 συμμετοχές). Μουντιαλικός και μέλος της φοβερής Νιγηρίας των 90ς, ο Μουτίου Αντεπόγιου, ενώ αν πάμε πιο πίσω θα θυμηθούμε τον Ούγγρο διεθνή στόπερ Μέζολι. Στα γερά ονόματα και ο Λουτσιάνο.
ΑΕΚ: Στη σύντομη ιστορία της μετά τη συγχώνευση ΕΠΑ-Πεζοπορικού πρόλαβε να φέρει τέσσερα γερά ονόματα. Με πρώτο και καλύτερο αυτό του Ιβάν Κάμπο. Έμειναν όλοι έκπληκτοι όταν ο πρώην παίκτης της Ρεάλ και της Εθνικής Ισπανίας αποφάσισε έστω και στα 35 του να αγωνιστεί στην ΑΕΚ και στη 2η κατηγορία (τελικά μέτρησε 7 συμμετοχές). Η 1η τρανταχή άφιξη στη Λάρνακα αφορούσε φυσικά τον εξαιρετικό τεχνίτη Κώστα Φραντζέσκο. Και οι δύο τελευταίες αφορούν στους Χόφλαντ και Ντε Κλερκ. Είχαν μεγάλη καριέρα στην Ολλανδία και κυρίως έπαιξαν στην Εθνική, σε περίοδο που η χώρα πλημύριζε από εξαιρετικούς αμυντικούς.
Αύριο στην Κυριακάτικη Σημερινή το μέρος 2ο
Θα δούμε στην αυριανή έκδοση της εφημερίδας Σημερινή τις αφίξεις σημαντικών ονομάτων σε ομάδες που δεν υφίστανται πια (Πεζοπορικός, ΑΠΟΠ/Κινύρας και Αλκή Original), αλλά και όταν οι μεσαίες και οι μικρές ομάδες έκαναν το μπαμ. Για ορεκτικό θα σας προσφέρουμε την περίπτωση ενός πρωταθλητή Ευρώπης (με τη Λίβερπουλ), που ήρθε αλλά δεν έπαιξε ποτέ, αλλά και το γεγονός ότι ο κορυφαίος (σαν όνομα), όπως και ένας από τους πολύ σπουδαίους ξένους, ήρθαν στην Κύπρο για λογαριασμό ομάδων του μέσου και κάτω διαζώματος. Στη λίστα θα είναι επίσης διεθνείς με δεκάδες συμμετοχές, αλλά και κάποιοι που έπαιξαν σε Μουντιάλ και Γιούρο. Επίσης θα δούμε ποιοι παίκτες φόρεσαν φανέλα κυπριακών ομάδων, έστω και σε φιλικά παιχνίδια. Εκεί να δείτε ονόματα.
