788 εκ. ευρώ θα διατεθούν στην Κύπρο για την περίοδο 2014-2020
Θα διοχετευτούν στους πολίτες μέσω σχεδίων για την επαγγελματική κατάρτιση, την απασχόληση και την καταπολέμηση της ανεργίας, τη νεανική και γυναικεία επιχειρηματικότητα, την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών και επιχειρήσεων, την έρευνα και την καινοτομία, την αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος, αλλά και για τη βιώσιμη αστική ανάπτυξη των τεσσάρων βασικών δήμων

ΜΙΚΡΟ είναι το ρίσκο να ζητηθούν κάποια κονδύλια πίσω σε περιπτώσεις έργων που εμπλέκονται σε παρανομίες, σύμφωνα με τον Διευθυντή Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων Κώστα Ιακώβου

Στα 788 εκ. ευρώ φτάνουν τα ευρωπαϊκά κονδύλια που θα διατεθούν στην Κύπρο την περίοδο 2014-2020, ενώ μικρό είναι το ρίσκο να ζητηθούν κάποια κονδύλια πίσω σε περιπτώσεις έργων που εμπλέκονται σε παρανομίες.

«Αρχή της ΕΕ είναι ότι όπου υπάρχει απάτη δεν δίνονται ευρωπαϊκά κονδύλια ή εάν έχουν δοθεί, να ζητούνται πίσω», ανέφερε ο Διευθυντής Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων Κώστας Ιακώβου μιλώντας στο ΚΥΠΕ και πρόσθεσε ότι δεν υπάρχει περίπτωση, κατά την οποία να έχουν ζητηθεί πίσω κονδύλια.

Την ίδια ώρα διευκρινίζει ότι το αποχετευτικό έργο της Πάφου δεν έχει χρηματοδοτηθεί με ευρωπαϊκά κονδύλια μέσω της Γενικής Διεύθυνσης Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων, Συντονισμού και Ανάπτυξης.

Εκείνο που έχει χρηματοδοτηθεί, λέει, είναι το αποχετευτικό της Κόσιης. Ωστόσο, όπως προσθέτει, από ό,τι φαίνεται, αν υπήρξε πρόβλημα είναι στις διαχειριστικές δαπάνες.

Εμείς, αναφέρει, προχωρήσαμε σε δαπάνες για το κατασκευαστικό κομμάτι της Κόσιης. Εκεί, διαβεβαιώνει, «ακολουθήθηκαν οι διαδικασίες των προσφορών και όλα τα σχετικά».

Επίφοβο το αποχετευτικό της Λάρνακας
Σύμφωνα με τον κ. Ιακώβου, το άλλο έργο το οποίο θα μπορούσε να είναι επίφοβο είναι το αποχετευτικό της Λάρνακας, για το οποίο διεξάγεται έρευνα.

Ωστόσο, όπως αναφέρει, «μεριμνήσαμε να έχουμε τέτοια έργα, έτσι ώστε και να απορριφθούν κάποια κομμάτια είτε της Κόσιης είτε του σταθμού επεξεργασίας των λυμάτων Λάρνακας, να είμαστε σε θέση να απορροφήσουμε όλο το ποσό».

Σε ερώτηση για το χειρότερο σενάριο, ανέφερε ότι στη χείριστη περίπτωση μπορεί να χάσουμε €1,5 εκ. ή €2 εκ. στα 800 εκ., προσθέτοντας ωστόσο ότι ο ίδιος δεν εκτιμά ότι θα γίνει αυτό.

Πού πάνε τα κονδύλια
Τα ευρωπαϊκά κονδύλια της προγραμματικής περιόδου 2014-2020 διοχετεύονται στους Κύπριους πολίτες μέσω σχεδίων για την επαγγελματική κατάρτιση, την απασχόληση και την καταπολέμηση της ανεργίας, τη νεανική επιχειρηματικότητα, τη γυναικεία επιχειρηματικότητα, την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών και επιχειρήσεων, την έρευνα και την καινοτομία, την αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος, αλλά και για τη βιώσιμη αστική ανάπτυξη των τεσσάρων βασικών δήμων της νήσου.

Σε ερώτηση αν είναι ευχαριστημένος με την πορεία υλοποίησης των προγραμμάτων, ο κ. Ιακώβου απαντά αρνητικά και αναφέρει ότι «αναμέναμε και σπρώχνουμε τους ενδιάμεσους φορείς γι' αυτό, να προχωρήσουμε με πιο γρήγορους ρυθμούς».
Τα €788 εκ. που θα διατεθούν για την Κύπρο την περίοδο 2014-2020, σημειώνει, «δεν είναι στη βούληση τη δική μας πότε θα τα ξοδέψουμε», προσθέτοντας ότι «υπάρχουν και ετήσιοι στόχοι».

Προς αυτό δίνει το παράδειγμα των επιπρόσθετων €200 εκ. που κέρδισε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης στο πλαίσιο διαπραγμάτευσης με την ΕΕ, λέγοντας ότι θα πρέπει να δεσμευθούν ώς το τέλος του 2017, διαφορετικά θα χαθούν.

Διοχέτευση €80 εκ. σε 4 δήμους
Σε ό,τι αφορά τα έργα που θα γίνουν, ο κ. Ιακώβου αναφέρει ότι ένα ποσό €80 εκ. περίπου θα κατανεμηθεί στους τέσσερεις μεγάλους δήμους της Κύπρου.

Οι δήμοι Λευκωσίας, Λεμεσού, Λάρνακας κλήθηκαν να ετοιμάσουν στρατηγικές ολοκληρωμένης βιώσιμης αστικής ανάπτυξης, λέει. Τους καλέσαμε, προσθέτει, να μελετήσουν τις πόλεις τους, να βρουν τις περιοχές που υστερούν και σ' αυτές να προγραμματίσουν διάφορα έργα, που θα περιλαμβάνουν όχι μόνο την κατασκευή κτηρίων, αλλά και την ανάπτυξη κοινωνικών υπηρεσιών, πολιτιστικών υπηρεσιών, καθώς και την ανάπτυξη μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Οι στρατηγικές έχουν περάσει από το στάδιο της αξιολόγησης και έχει γίνει μια κατ' αρχήν κατανομή, με τη Λευκωσία να παίρνει €30 εκ., τη Λεμεσό €22 εκ., τη Λάρνακα €18 εκ. και την Πάφο €10 εκ.

Ωστόσο, διευκρινίζει ότι η Πάφος έχει χρηματοδοτηθεί μέσω άλλων διαρθρωτικών κονδυλίων στο πλαίσιο της ιδιότητάς της ως Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης για το 2017, για σημαντικά έργα όπως η ενοποίηση των αρχαιολογικών χώρων της Πάφου.

Σε αναφορά του ειδικότερα για την πρωτεύουσα, ο κ. Ιακώβου σημειώνει ότι με την υλοποίηση των έργων «θα δείτε μια Λευκωσία εντελώς διαφορετική, που δεν την έχετε φανταστεί». Έργα που έχουν ενταχθεί στη νέα προγραμματική περίοδο περιλαμβάνουν το τόξο των οδών Στασίνου, Μακαρίου, Στασικράτους, Ευαγόρου, καθώς και γειτονιές βιώσιμων μικρομεσαίων επιχειρήσεων στην εντός των τειχών πόλη.

Για την Πλατεία Ελευθερίας, έργο της προηγούμενης προγραμματικής περιόδου που εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί τον Μάρτιο του 2017, λέει ότι «είχε τις περιπέτειές της», αλλά εκτιμά ότι «θα είναι σημείο αναφοράς για πάρα πολλά χρόνια».

€130 εκ. σε σχέδια του Υπ. Εργασίας
Αναφορικά με τα σχέδια που προσφέρονται, ο κ. Ιακώβου είπε ότι τα κυριότερα είναι αυτά που παρέχονται στον κόσμο μέσω του Υπουργείου Εργασίας για επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση, για τους άνεργους πτυχιούχους. Το κονδύλι που έχει εξασφαλιστεί για την Κύπρο είναι της τάξης των €130 εκ. συνολικά.

Σχέδια για ιδιωτικό τομέα
Σε ερώτηση για τη νέα χρηματοδοτική περίοδο, ο κ. Ιακώβου είπε ότι για την περίοδο 2014-2020 υπάρχει το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του οποίου θα διοχετευτούν €300 εκ.

Πρόκειται, ενημερώνει, για σχέδια που προκηρύσσουν οι λεγόμενοι ενδιάμεσοι φορείς, όπως το Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, το οποίο έχει ήδη προκηρύξει σχέδια για τη νεανική επιχειρηματικότητα, για τη γυναικεία επιχειρηματικότητα, για την ενεργειακή αναβάθμιση των κατοικιών, για την ενεργειακή αναβάθμιση των επιχειρήσεων, καθώς και ειδικό σχέδιο για τις καινοτόμες επιχειρήσεις.

Δύο σχέδια για τον τουρισμό
Ο κ. Ιακώβου αναφέρει επίσης ότι δύο σχέδια που δεν έχουν προκηρυχθεί και αναμένεται να βγουν στους προσεχείς μήνες είναι σχέδια του ΚΟΤ για την αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος, την αναβάθμιση τουριστικών μονάδων και την προώθηση του εναλλακτικού τουρισμού.

Απαντώντας σε ερώτηση για το ύψος του διαθέσιμου κονδυλίου λέει ότι συνολικά είναι περίπου €16 εκ. Αυτό ωστόσο, διευκρινίζει, «δεν σημαίνει ότι θα συναινέσουμε να προκηρυχθεί αμέσως όλο το ποσό».

Εντός των προσεχών μηνών αναμένεται να προκηρυχθούν και τα σχέδια του Ιδρύματος Προώθησης Έρευνας για πανεπιστήμια, ερευνητικά ιδρύματα και καινοτόμες επιχειρήσεις, σημειώνει, χωρίς όμως να δίνει συγκεκριμένο ποσό για το συγκεκριμένο σχέδιο.

Αν βάλουμε συνολικά το ποσό που δίνεται για ενίσχυση της έρευνας και της καινοτομίας, με ένα συνδυασμό ΙΠΕ και Υπουργείου Εμπορίου συνολικά θα διοχετευθούν €70 εκ. από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, λέει.

Πλήρης αξιοποίηση των πόρων για την περίοδο 2007-2013
Ο κ. Ιακώβου εξηγεί ότι το 2016 η Γενική Διεύθυνση ως διαχειριστική Αρχή κλείνει την προγραμματική περίοδο 2007-2013, ενώ την ίδια ώρα αρχίζουν και τα σχέδια για την περίοδο 2014-2020.

«Το κύριο μέλημά μας ήταν να διασφαλίσουμε ότι έχουμε αξιοποιήσει όλους τους πόρους που διέθεσε η ΕΕ στο πλαίσιο 2007-2013», αναφέρει, προσθέτοντας ότι «μέχρι και τις 31 Ιουλίου φέτος προχωρούσαμε με αιτήματα πληρωμών».
«Έπρεπε να διασφαλίσουμε, όπως και το έχουμε κάνει, ότι οι πόροι που είχαν διατεθεί το 2007-2013 έχουν απορροφηθεί πλήρως από την Κύπρο», σημείωσε.

Σε ερώτηση για το ποσοστό απορρόφησης, απαντά ότι «σε όλα έχουμε φτάσει το 95%». Το τελευταίο 5% θα δοθεί μέχρι να κλείσει η περίοδος, αφού επιβεβαιωθεί από την Κομισιόν ότι τα έργα έχουν υλοποιηθεί πλήρως, διευκρινίζει.