Συνεχίζεται η πτωτική τάση της τιμής του πετρελαίου

Η μείωση της τιμής του μαύρου χρυσού προς το παρόν δεν πρέπει να οδηγήσει στην αναστολή προγραμμάτων για εξοικονόμηση ενέργειας και την αύξηση σε μεγαλύτερο βαθμό των ανανεώσιμων πηγών ενεργείας

Η ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ πτώση στην τιμή του πετρελαίου προσφέρει μεγάλη ώθηση στις καταναλώτριες χώρες ειδικά της Ευρωζώνης, της Κίνας, της Ιαπωνίας και της Αμερικής

Σε συνάντηση που έγινε στη Βιένη, οι χώρες-μέλη του ΟΠΕΚ αποφάσισαν και παρά τη μείωση της τιμής του πετρελαίου κατά 40% από τον περασμένο Ιούνιο στα $70 το βαρέλι να αφήσουν την παραγωγή πετρελαίου στα 30 εκ. βαρέλια την ήμερα.

Οι χώρες με τη μεγαλύτερη παραγωγή του ΟΠΕΚ, όπως η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ και το Κουβέιτ, δεν συμφώνησαν στη μείωση της ποσότητας της παραγωγής πετρελαίου, αφού, μεταξύ άλλων λόγων, οι άλλες χώρες του ΟΠΕΚ όπως και χώρες εκτός του ΟΠΕΚ δεν θα ακολουθούσαν.

Η απόφαση αυτή αποδεικνύει ότι η Σαουδική Αραβία, που είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου διεθνώς, αποφάσισε να εγκαταλείψει τον παραδοσιακό της ρόλο για ισορρόπηση της παραγωγής με τη ζήτηση με αύξηση ή μείωση της παραγωγής ανάλογα. Αντ' αυτού, η Σαουδική Αραβία αποφάσισε όπως αφήσει τον μηχανισμό αγοράς να ισορροπεί την προσφορά και τη ζήτηση. Έτσι στη συνέχεια η τιμή μειώθηκε στα $60 το βαρέλι, στο πιο χαμηλό σημείο από πέντε χρόνια.

Τόσο στην Αμερική όσο και στην Ευρώπη οι μετοχές των μεγάλων πετρελαϊκών εταιρειών σημείωσαν πτώση, και αυξήθηκαν οι μετοχές των ενεργοβόρων βιομηχανιών, όπως της παραγωγής αλουμινίου, τσιμέντου και των αεροπορικών και ναυτιλιακών εταιρειών.

Παράλληλα, με την πτώση των τιμών των πετρελαϊκών εταιρειών σημειώθηκαν και πτώσεις στα νομίσματα των πετρελαιοεξαγωγικών χωρών, ειδικά της Ρωσίας. Είναι σκόπιμο να αναφέρουμε ότι ο πρόεδρος της Ρωσικής Κρατικής Πετρελαϊκής Εταιρείας Rosneft Igor Sechin έχει προβλέψει ότι οι τιμές πετρελαίου θα μπορούσαν να μειωθούν κάτω από $60 το 2015 και ότι η εταιρεία θα υποχρεωθεί να αναβάλει ορισμένα δαπανηρά αναπτυξιακά έργα. Επίσης, ο πρώην Υπουργός Οικονομικών της Ρωσίας κ. Αλεξέι Κουντρίν προβλέπει ότι οι τιμές του πετρελαίου θα παραμείνουν σε χαμηλά επίπεδα κατά τα επόμενα πέντε χρόνια.

Η πτώση στην τιμή του πετρελαίου οδήγησε σε ανησυχία τις εταιρείες παραγωγής του σχιστολιθικού πετρελαίου και φυσικού αερίου στην Αμερική, ειδικά στις υπερχρεωμένες εταιρείες. Αναλυτές αναφέρουν ότι με την τιμή του αμερικανικού αργού πετρελαίου πιο κάτω από $70, πολλές περιοχές της Αμερικής δεν θα μπορούσαν να παραγάγουν σχιστολιθικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο χωρίς να υφίστανται ζημίες.

Η παραγωγή πετρελαίου της Αμερικής βρίσκεται στο πιο υψηλό σημείο από 30 χρόνια και σε συνδυασμό με την παραγωγή από τις χώρες του ΟΠΕΚ, που η παραγωγή τους έχει ξεπεράσει τον στόχο, όπως και η μειωμένη παγκόσμια ζήτηση έχει δημιουργήσει πλεονάσματα πετρελαίου.

Ορισμένες χώρες του ΟΠΕΚ με επικεφαλής τη Σαουδική Αραβία άφησαν τις τιμές να μειωθούν, με στόχο να διερευνηθεί μέχρι ποιου σημείου η τιμή του πετρελαίου μπορεί να μειωθεί για να είναι συμφέρουσα η παραγωγή σχιστολιθικού πετρελαίου στην Αμερική, αλλά και σε άλλες χώρες.

Παράλληλα, αποτελεί και μια δοκιμή μέχρι ποιου σημείου μπορεί να μειωθεί η τιμή του πετρελαίου για να επηρεαστεί η παραγωγή ορισμένων χωρών του ΟΠΕΚ και ειδικά του Ιράν και της Βενεζουέλας, που χρειάζονται πιο υψηλές τιμές για να χρηματοδοτήσουν τον προϋπολογισμό τους.

Αναφέρεται επίσης ότι η Σαουδική Αραβία έχει ορισμένες διαφορές με το Ιράν και παράλληλα αισθάνεται πιο άνετα από την πτώση της τιμής του πετρελαίου, αφού κατέχει σημαντικά συναλλαγματικά αποθέματα. Οικονομικοί αναλυτές αναφέρουν ότι η πτώση της τιμής του πετρελαίου κατά 45% από τον Ιούνιο του 2014 αντιπροσωπεύει μεταφορά περίπου ενός ποσού της τάξης του $1,5 τρις, που αντιπροσωπεύει περίπου το 2% της παγκόσμιας παραγωγής, από τους παραγωγούς πετρελαίου στους καταναλωτές τον χρόνο.

Η σημαντική πτώση στην τιμή του πετρελαίου οδήγησε σε αποφάσεις για εγκατάλειψη επενδυτικών προγραμμάτων από πετρελαϊκές εταιρείες και μείωσε τα έσοδα των πετρελαϊκών εξαγωγικών χωρών. Αλλά έχει προσφέρει μεγάλη ώθηση στις καταναλώτριες χώρες, ειδικά της Ευρωζώνης, της Κίνας, της Ιαπωνίας και της Αμερικής. Ήδη η Αμερική έχει δηλώσει ότι ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας αυξήθηκε με πιο γρήγορο ρυθμό απ' ό,τι προβλεπόταν κατά το τρίτο τρίμηνο.

Παράλληλα, όμως, οι μειωμένες τιμές του πετρελαίου και κατά συνέπεια της ηλεκτρικής ενέργειας και του πετρελαίου κίνησης θα αυξήσει τα εισοδήματα των καταναλωτών με τον ίδιο τρόπο που οδηγεί η μείωση της φορολογίας. Έτσι, με αύξηση της καταναλωτικής ζήτησης, αναμένεται να δοθεί ώθηση στην παγκόσμια οικονομία. Παράλληλα, χώρες που προσφέρουν επιδοτήσεις για το πετρέλαιο, όπως είναι η Ινδία, θα είναι σε θέση να καταργήσουν τις επιδοτήσεις, πράγμα που θα είναι προς όφελος των φορολογουμένων.

Στην Ιαπωνία ο ρυθμός πληθωρισμού μειώθηκε στο 0,9%, που είναι ο πιο χαμηλός ρυθμός κατά τους τελευταίους δεκατρείς μήνες, πράγμα που είναι δυνατόν να πείσει την Κεντρική Τράπεζα της Ιαπωνίας να δώσει περαιτέρω τόνωση στην οικονομία για να αυξηθεί και ο ρυθμός ανάπτυξης, αλλά και ο πληθωρισμός.

Η Αμερική είναι τώρα μια καθαρή εξαγωγέας πετρελαίου και φυσικού αερίου. Αλλά ταυτόχρονα οι βιομηχανίες της Αμερικής επωφελούνται από τις χαμηλές τιμές ενέργειας. Οι χώρες που θα αντιμετωπίσουν σοβαρότερα προβλήματα είναι αυτές που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα έσοδα της εξαγωγής πετρελαίου όπως είναι το Ιράν, η Ρωσία, η Βενεζουέλα και η Νιγηρία.

Ώθηση στην παγκόσμια οικονομία

Η ΠΤΩΣΗ της παραγωγής πετρελαίου έχει οδηγήσει σε ανησυχία τις χώρες που βασίζονται σημαντικά στα έσοδα από την πώληση πετρελαίου όπως είναι η Ρωσία, η Βενεζουέλα και το Ιράν. Η απόφαση του ΟΠΕΚ για να παραμείνει η παραγωγή στα ίδια επίπεδα, λόγω διαφωνίας των μελών του, έχει χαιρετιστεί από τους καταναλωτές πετρελαίου και ασφαλώς και της Κύπρου, όπου η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας μειώθηκε κατά 25% σε σχέση με τις τιμές που επικρατούσαν στο τέλος του 2012, ενώ οι τιμές των πετρελαϊκών προϊόντων μειώθηκαν κατά 6,6% σε σχέση με τις τιμές του περασμένου Ιουνίου.

Οι χαμηλές τιμές πετρελαίου αναμένεται να δώσουν ώθηση στην παγκόσμια οικονομία, η οποία πρόσφατα παρουσιάζει επιβράδυνση. Όπως αναφέρει η ΔΟΕ, όμως, το 1/3 της παγκόσμιας ζήτησης πετρελαίου κατά τα επόμενα 25 χρόνια θα διοχετευτεί ως πετρέλαιο κίνησης στην Ασία.

Κατά συνέπεια, η μείωση της τιμής του πετρελαίου προς το παρόν δεν πρέπει να οδηγήσει στην αναστολή προγραμμάτων για εξοικονόμηση ενέργειας και την αύξηση σε μεγαλύτερο βαθμό των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Προς το παρόν, η παγκόσμια οικονομία επωφελείται από τη μείωση της τιμής του πετρελαίου με τον ίδιο τρόπο που επωφελείται από την αύξηση της ποσοτικής χαλάρωσης και/ή τη μείωση φορολογίας, που βοηθούν στην αύξηση του ρυθμού ανάπτυξης της παγκόσμιας οικονομίας.

ΜΙΧΑΛΗΣ ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ
[email protected]
Διοικητικός Σύμβουλος
KPMG, Λογιστικές, Ελεγκτικές, Φορολογικές και Συμβουλευτικές Υπηρεσίες
(Οι απόψεις και γνώμες που διατυπώνονται στο παρόν είναι αυτές του συγγραφέα,
και δεν εκπροσωπούν κατ’ ανάγκην τις απόψεις και γνώμες της
KPMG International ή Οίκων Μελών της KPMG).