Σημερινή

Τρίτη, 21/05/2019
RSS

Τα βαθύτερα αίτια του κινήματος των «κίτρινων γιλέκων» και η ασύλλ

| Εκτύπωση | 23 Δεκέμβριος 2018, 18:00 | Του Σάββα Ιακωβίδη

Τα βαθύτερα αίτια του κινήματος των «κίτρινων γιλέκων» και η ασύλληπτη κυπριακή πλαδαρότητα

Η κυπριακή κοινωνία διέρχεται σοβαρότατη και βαθύτατη κρίση: Θεσμών, αξιών, ηγεσίας, ιδεωδών. Δεν λειτουργεί αυτό που στο αμερικάνικο Σύνταγμα χαρακτηρίζεται ως checks and balances. Δηλαδή, η λογοδοσία κυβερνώντων και πολιτικών για πράξεις, παραλείψεις, ενέργειες ή και εγκλήματα κατά του λαού. Σε άλλες χώρες, πολιτικοί παραιτούνται, αυτοκτονούν ή κάνουν χαρακίρι. Στην Κύπρο, σφυρίζουν αδιάφορα μέσα σε ένα απίστευτο, δυσώδες τέλμα


Η Γαλλία της δημοκρατίας, σταθερά διαμαρτυρόμενη και μονίμως επαναστάτρια. Το κίνημα των «κίτρινων γιλέκων» δεν είναι ένα αιφνίδιο φαινόμενο, το οποίο εκδηλώθηκε, εξαιτίας της αύξησης στην τιμή των καυσίμων. Τα αίτια αυτού του βαθύτατου malaise social (κοινωνικής κρίσης) πρέπει να αναζητηθούν στη δεκαετία του 1980. Φυσικά, μπορεί να ανατρέξουμε στην κρίση της δεκαετίας του 1930, ακόμα και να φτάσουμε στη Γαλλική Επανάσταση του 1789. Τότε, κι ένα χρόνο πριν από την Επανάσταση, το Παλαιό Καθεστώς και ο βασιλιάς Λουδοβίκος 16ος αντιμετώπιζαν σοβαρή οικονομική κρίση.

Ο βασιλιάς ζήτησε από τους Γάλλους (το καθολικό ιερατείο, τους ευγενείς και τους απλούς πολίτες) να εκφράσουν τα παράπονά τους. Δεκάδες χιλιάδες έγραψαν τα λεγόμενα «Cahiers de doleances», δηλ. τετράδια παραπόνων. Το 1789, οι Γάλλοι ανέτρεψαν το καθεστώς με μια Επανάσταση, η οποία θεμελίωσε, μέσα από ποταμούς αιμάτων και πολιτικών συγκρούσεων, τη Γαλλία. Σήμερα, τα «κίτρινα γιλέκα» βροντοφώναξαν στον Γάλλο Πρόεδρο, Εμμανουέλ Μακρόν, «on a marre du systeme» (μπουχτίσαμε από το σύστημα). Όχι μόνο για τα καύσιμα, αλλά για τη συμπεριφορά του κρατικού συστήματος απέναντι στους πολίτες.

Το 2013 είχαμε το κίνημα των «κόκκινων σκούφων», διαμαρτυρία για τη φορολογία των φορτηγών. Σήμερα, το κίνημα των «κίτρινων γιλέκων» έχει βαθύτερα αίτια, τα οποία μπορούν να αναζητηθούν όχι μόνο στην καθαυτό νοοτροπία διαμαρτυρίας των Γάλλων για όλα όσα τους ενοχλούν ή προκαλούν, αλλά και σε μια γενικότερη κρίση της γαλλικής κοινωνίας. Πρώτα απ’ όλα να επισημανθεί ότι το κίνημα αυτό είναι απολιτικό, πέραν κομμάτων, συνδικάτων και μη κυβερνητικών οργανώσεων. Ξεκίνησε από το φατσοβιβλίο, με πρωτοβουλία μιας μικροεπιχειρηματία, 33 χρονών, της Priscillia Ludosky, και μιας υπνοθεραπεύτριας, της Jacline Mouraud.

Οι εκκλήσεις τους για αντίδραση κατά της αύξησης στα καύσιμα αγκαλιάστηκε σαρωτικά από όλες τις κοινωνικές τάξεις. Το κίνημα αιφνιδίασε πρώτα την κυβέρνηση Μακρόν, η οποία υποτίμησε την έκταση, την ένταση και το μέγεθός του. Επίσης, αιφνιδίασε τα πολιτικά κόμματα, τα συνδικάτα και τα ΜΜΕ. Όλοι θεώρησαν ότι επρόκειτο για μίαν ακόμα εκδήλωση διαμαρτυρίας κάποιων τάξεων. Όμως, το κίνημα των «κίτρινων γιλέκων» δεν ήταν απλώς μία αντίδραση για τα καύσιμα, αλλά μια οργισμένη απάντηση στην κοινωνική αδικία και στο μεγεθυνόμενο χάσμα μεταξύ των κοινωνικών τάξεων. Το κοινωνικό συμβόλαιο, το οποίο το κράτος οφείλει να τηρεί στη συνάφειά του με τους πολίτες, φαίνεται να παραβιάστηκε προ πολλού. Τι απαιτούσαν τα «κίτρινα γιλέκα»; Δικαιότερη κατανομή του εθνικού πλούτου, σεβασμό της αξιοπρέπειας των πολιτών, προπάντων να ακουστούν, επιτέλους, από την Κυβέρνηση τα παράπονα και οι εκκλήσεις τους.

Το κίνημα των «κίτρινων γιλέκων» είναι η αποκρυστάλλωση μιας γενικής δυσαρέσκειας των πολιτών που επιβεβαίωσε ότι υπάρχουν δύο παράλληλοι κόσμοι, οι οποίοι συγκρούστηκαν στους δρόμους γαλλικών πόλεων. Το κίνημα είναι η επιβεβαίωση μιας βαθύτερης κρίσης, η οποία αποτυπώνει τις εκφάνσεις δημοκρατικού ελλείμματος, κοινωνικής διάσπασης και ενός πολιτικού και κοινωνικού μοντέλου, το οποίο έφτασε στα όριά του. Η μεσαία τάξη είναι υπό κατάρρευση και οι θεσμοί υπό αμφισβήτηση.

Είναι προφανές ότι τα μέτρα τα οποία ο πρόεδρος Μακρόν εξήγγειλε και οι εκκλήσεις του για ηρεμία δεν είναι αρκετά για να κατασιγάσουν την πολυδιάστατη κρίση που διαπερνά τη Γαλλία και είναι ενδεικτική ευρωπαϊκών δημοκρατιών και του νεοφιλελεύθερου οικονομικού μοντέλου, το οποίο ακολουθείται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Βρετανία εξέρχεται της ΕΕ. Η Ιταλία αντιδρά. Η Γερμανία διέρχεται ένα σοβαρό πολιτικό μεταβατικό στάδιο. Οι χώρες του Νότου αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα. Το δίπολο Γαλλία-Γερμανία κλυδωνίζεται. Η Ευρώπη καλείται να επανεφεύρει τη δημοκρατία, να εξαλείψει τα δημοκρατικά ελλείμματα και να απαντήσει έμπρακτα στις ανησυχίες και στα αιτήματα των πολιτών

Κοντά σε αυτές τις σημαντικές, καίριες και κρίσιμες εξελίξεις στη Γαλλία και στην Ευρώπη, ο Κύπριος… ομφαλός της Γης, περί άλλα τυρβάζει. Η κυπριακή κοινωνία διέρχεται σοβαρότατη και βαθύτατη κρίση: Θεσμών, αξιών, ηγεσίας, ιδεωδών, με κύριο χαρακτηριστικό το δημοκρατικό έλλειμμα, την κυβερνητική και κρατική παχυδερμία έναντι των πολιτών. Δεν λειτουργεί αυτό που στο αμερικάνικο Σύνταγμα χαρακτηρίζεται ως checks and balances. Δηλαδή, η λογοδοσία κυβερνώντων και πολιτικών για πράξεις, παραλείψεις, ενέργειες ή και εγκλήματα κατά του λαού. Σε άλλες χώρες, πολιτικοί παραιτούνται, αυτοκτονούν ή κάνουν χαρακίρι.

Στην Κύπρο, σφυρίζουν αδιάφορα μέσα σε ένα απίστευτο, δυσώδες τέλμα. Γι’ αυτά, μέγιστη ευθύνη φέρουν και οι πολίτες, οι οποίοι είναι βουτηγμένοι στην απάθεια, στην αδιαφορία, στο προσωπικό βόλεμα, στη μαλθακότητα του καναπέ και στην ηρεμία του εγωιστικού μικρόκοσμού τους. Καμία αντίδραση! Καμία διαμαρτυρία! Καμία διαδήλωση! Σιγή νεκροταφείου. Γι’ αυτό και οι διάφοροι νεκροθάφτες, δικοί μας και ξένοι, ετοιμάζονται να θάψουν την Κύπρο και την Κυπριακή Δημοκρατία. Ποιος νοιάζεται; Ποιος ανησυχεί;