Σημερινή

Τετάρτη, 19/12/2018
RSS

Χαμένοι στη μετάφραση

| Εκτύπωση | 05 Δεκέμβριος 2018, 12:00 | Του Νέστορα Βασιλείου

Άνω-κάτω έγινε τις προηγούμενες μέρες ο τομέας παροχής υπηρεσιών, όταν διαπίστωσαν ότι η οδηγία της 2ας Νοεμβρίου, που είχε ήδη

ΑΝΑΨΕ ΦΩΤΙΕΣ Η ΛΑΘΟΣ ΔΙΑΤΥΠΩΣΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΙΜΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ ΓΙΑ SHELL COMPANIES

ΠΑΡΟΛΙΓΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΕΚΤΑΚΤΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΓΙΑ ΛΑΘΗ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ


Η διαφορετική απόδοση της βαρύνουσας σημασίας οδηγίας για τις εταιρείες-κέλυφος (shell companies) στην ελληνική γλώσσα απ’ ό,τι στην αγγλική σήμανε «κόκκινο συναγερμό» τις τελευταίες ημέρες στον τομέα της παροχής επαγγελματικών υπηρεσιών και στην Κεντρική Τράπεζα, η οποία βρέθηκε στο στόχαστρο. Η αναστάτωση, η οποία ήγειρε υποψίες, εξήψε ψιθυρολογία για παιχνίδια εξουσίας και έφτασε να αναπτύξει ακόμη και σενάρια συνωμοσίας, προτού τελικά εκτονωθεί, όταν διαπιστώθηκε ότι επρόκειτο για λάθος στη… μετάφραση. Σε κάθε περίπτωση το λάθος έγινε σε μια βαρύνουσας σημασία οδηγία, που δίδει στις τράπεζες σαφή ορισμό του τι εστί εταιρεία «κέλυφος», ώστε να «αποβάλουν» τέτοιες εταιρείες από το πελατολόγιό τους, αλλά και να αποφύγουν τη σύναψη επιχειρηματικών σχέσεων.

Το επίμαχο διαζευκτικό

Η εισαγωγή του διαζευκτικού «ή» μπροστά από το «και» σε δύο τουλάχιστον κρίσιμα σημεία της οδηγίας, κατά τη μετάφρασή της, ήταν ικανά για να της αλλάξουν πλήρως το νόημα και να της αλλοιώσουν την ουσία. Η χρήση του διαζευκτικού «ή» έθετε αυτόματα εκτός τραπεζικού συστήματος, με κλείσιμο λογαριασμών, σημαντικό αριθμό νόμιμων εταιρειών, οι οποίες θα μπορούσε να θεωρηθούν, αδίκως, ως «εταιρείες-κέλυφος». Αυτό, θα ισοδυναμούσε με σημαντικές απώλειες εισοδημάτων για τους εμπλεκομένους στον τομέα της παροχής επαγγελματικών υπηρεσιών και κατ’ επέκτασιν για την κυπριακή οικονομία.

Η αλλοίωση

Στη διατύπωση της οδηγίας, που κοινοποιήθηκε στις τράπεζες την Παρασκευή, 2 Νοεμβρίου, οριζόταν ως «κέλυφος» η εταιρεία, η οποία δεν διατηρεί φυσική παρουσία στη χώρα δραστηριοποίησής της ΚΑΙ δεν έχει αποδεδειγμένη οικονομική δραστηριότητα στη χώρα δραστηριοποίησής της.

Στη διατύπωση, που κοινοποιήθηκε αργότερα στις τράπεζες, πακέτο με την οδηγία για την καταπολέμηση του ξεπλύματος, ορίζεται ως «κέλυφος» η εταιρεία, η οποία δεν έχει καμία φυσική παρουσία ή δραστηριότητα στη χώρα της ίδρυσης/εγγραφής ή/και δεν έχει καμία εδραιωμένη επιχειρηματική δραστηριότητα.
Η χρήση του «ΚΑΙ» στην πρώτη περίπτωση επιβάλλει να συντρέχουν και οι δύο προϋποθέσεις για να μη θεωρηθεί μια εταιρεία ως «κέλυφος» και να απομακρυνθεί από την Κύπρο.

Αντίθετα η χρήση του διαζευκτικού «ή», στη δεύτερη περίπτωση, προσδιορίζει ως «κέλυφος», όποια εταιρεία πληροί ένα εκ των δύο κριτηρίων. Στην πράξη, όπως εξηγούν στη «Σ» γνώστες του θέματος, η χρήση του διαζευκτικού «ή» ορθώς εγείρει ανησυχίες και το εξηγούν, δίδοντας και ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα: Εάν μια εταιρεία στα Cayman Islands, δεν έχει γραφεία, αλλά έχει δραστηριότητες, στο εμπόριο, με τη χρήση του διαζευκτικού στην οδηγία θεωρείται εταιρεία κέλυφος, αν και στην πραγματικότητα είναι νόμιμη.

Πάγωσαν τα χαμόγελα

Προ τριών μόλις εβδομάδων η «Σ» κατέγραφε τις πρώτες αντιδράσεις του Συνδέσμου Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου και του Παγκυπρίου Δικηγορικού Συλλόγου για την τροποποίηση της οδηγίας, που κοινοποιήθηκε στις τράπεζες την Παρασκευή, 2 Νοεμβρίου. Όχι μόνο χαιρέτιζαν την οδηγία, αλλά προχωρούσαν ένα βήμα παραπέρα, λέγοντας ότι θα ενίσχυε τη θέση της Κύπρου ενόψει του κρίσιμου ελέγχου της Moneyval και απέδιδαν τα εύσημά τους στην Κεντρική Τράπεζα για την πρωτοβουλία της να τη διαμορφώσει. Ωστόσο, τα χαμόγελα πάγωσαν και τη θέση τους πήρε και πάλι η ανησυχία, ακόμη και η οργή, όταν διαπίστωσαν τις αλλαγές στην οδηγία της Κεντρικής Τράπεζας για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, που είχε αποσταλεί στις τράπεζες.

Κυνήγι μαγισσών

Οι πρώτοι που αντιλήφθηκαν τη διαφορά στο λεκτικό ήταν οι λογιστές. Η ιστορία έθεσε σε συναγερμό τους εμπλεκομένους και τα τηλέφωνα πήραν φωτιά. Οι υποψίες στράφηκαν αρχικά στο ενδεχόμενο οι αλλαγές να ήταν απότοκο αμερικανικών παρεμβάσεων, αλλά γρήγορα αποδείχθηκαν ανεδαφικές. Οι Αμερικανοί είχαν, άλλωστε, ενεργό εμπλοκή στη σύνταξη της οδηγίας.

Λίγες μέρες αργότερα, ο διεθνής οίκος αξιολόγησης Moody’s είχε χαρακτηρίσει πιστωτικά θετικό γεγονός για τις κυπριακές τράπεζες, την οδηγία της Κεντρικής Τράπεζας για τις εταιρείες- «κέλυφος» της 2ας Νοεμβρίου, αναφέροντας ότι οι συγκεκριμένοι ορισμοί θα βοηθήσουν στην εξάλειψη των ύποπτων συναλλαγών και στην περαιτέρω ενίσχυση των πρακτικών καταπολέμησης της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.

Δεν ήταν λίγοι πάντως αυτοί που στις παρασκηνιακές συζητήσεις καταλόγιζαν στην Κεντρική Τράπεζα σκοπιμότητα, κάνοντας λόγο για «χειρουργικές παρεμβάσεις», χωρίς ωστόσο να μπορούν να εντοπίσουν, πόσω δε μάλλον τεκμηριώσουν ποιον ή ποιους, θα μπορούσε να εξυπηρετεί μια τέτοια κίνηση. Ακόμη και υποψίες για προσωπικές ατζέντες συγκεκριμένων προσώπων είχαν κυκλοφορήσει στα «στέκια» των εμπλεκομένων.

Έκτακτο Συμβούλιο

Η τροπή που είχαν πάρει τα πράγματα στο παρασκήνιο θορύβησε την Κεντρική Τράπεζα, η οποία βρέθηκε στο στόχαστρο. Τα δεδομένα έγιναν χειρότερα όταν πλέον οι αξιωματούχοι της Κεντρικής διαπίστωσαν ιδίοις όμμασι τη σαφή διαφοροποίηση της αρχικής οδηγίας. Η αναστάτωση είχε προκληθεί βάσιμα, άρα το όλο θέμα επιβαλλόταν πλέον να ξεκαθαρίσει εσωτερικά, αφού δεν είχε ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση για αλλαγή της οδηγίας για τις shell companies. Αποτέλεσμα ήταν να συγκληθεί έκτακτη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Τράπεζας, την περασμένη Παρασκευή, προκειμένου να ζητηθούν εξηγήσεις και να ξεκαθαρίσει οριστικά το θέμα.

Ισχύει η οδηγία

Πηγές από την Κεντρική Τράπεζα, οι οποίες κλήθηκαν από τη «Σ» να σχολιάσουν κατά πόσον υπήρξε αλλαγή στην οδηγία για τις εταιρείες «κέλυφος», επιβεβαίωσαν ότι υπήρξε «θέμα μετάφρασης» σε ορισμένα σημεία της πολυσέλιδης οδηγίας. Τόνισαν, την ίδια ώρα, ότι «ισχύει η οδηγία όπως είχε κοινοποιηθεί στις 2 Νοεμβρίου και δεν έχει αλλάξει απολύτως τίποτε. Δεν υπάρχει διαφοροποίηση στην οδηγία», σημείωσαν, θέλοντας να κλείσουν οριστικά αυτό το θέμα.