Σημερινή

Πέμπτη, 13/12/2018
RSS

Ψάχνουν παράθυρο για «shell companies»

| Εκτύπωση | 05 Αύγουστος 2018, 18:04 | Του Νέστορα Βασιλείου

ΛΟΓΙΣΤΕΣ, ΔΙΚΗΓΟΡΟΙ, CIPA ΚΑΙ CIFA «ΚΑΛΟΥΝ» ΤΗΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΝΑ ΑΛΛΑΞΕΙ ΤΗΝ ΕΓΚΥΚΛΙΟ-ΒΟΜΒΑ

ΣΟΒΑΡΕΣ ΑΝΑΤΑΡΑΞΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΓΧΩΡΙΑ ΑΓΟΡΑ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΧΕΙ ΠΡΟΚΑΛΕΣΕΙ Η ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ, Η ΟΠΟΙΑ ΗΤΑΝ ΑΠΟΡΡΟΙΑ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΩΝ ΠΙΕΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΞΕΠΛΥΜΑ


Στα χέρια της Διοίκησης της Κεντρικής Τράπεζας βρίσκεται εδώ και μερικές ημέρες πρόταση αναθεώρησης της ερμηνείας της εγκυκλίου, η οποία αφορά στις εταιρείες κέλυφος (shell companies), που λειτουργούν στην Κύπρο. Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες της «Σ», η πρόταση προέρχεται, μεταξύ άλλων, από τον Σύνδεσμο Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου, τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο, τον Κυπριακό Οργανισμό Προώθησης Επενδύσεων (CIPA) και τον Κυπριακό Οργανισμό Επενδυτικών Ταμείων (CIFA).

Η εγκύκλιος της Κεντρικής, η οποία έχει εκδοθεί στις 14 Ιουνίου, είχε προκαλέσει σκεπτικισμό και ανησυχία στους οικονομικούς κύκλους και όχι μόνο, αφού προορίζεται να καταστεί οδηγία, η οποία θα απαγορεύει, εν πολλοίς, στις τράπεζες να συνεργάζονται με αυτές τις εταιρείες. Η έκδοσή της είναι απόρροια της έντασης των αμερικανικών πιέσεων, προς τις κυπριακές Αρχές, μέσω παρεμβάσεων του Δικτύου Καταπολέμησης Χρηματοοικονομικών Εγκλημάτων, την FinCEN, για καταπολέμηση του ξεπλύματος παράνομου χρήματος.

Στόχος της εγκυκλίου είναι να περιοριστεί στον μέγιστο δυνατό βαθμό η όποια ροή ξεπλύματος παράνομου χρήματος στο νησί, αφού οι «shell companies» αποτελούν δυνητικά οχήματα.

Τι είναι οι «shell companies»

Οι εταιρείες κέλυφος, όπως ονομάζονται οι «shell companies», είναι εταιρείες που εγγράφονται στον Έφορο Εταιρειών και λειτουργούν μέσω εκπροσώπου τους, ο οποίος είναι συνήθως δικηγορικά ή λογιστικά γραφεία. Οι εταιρείες αυτές δεν διατηρούν γραφεία, άρα ούτε προσωπικό, δεν έχουν έδρα, ούτε και συγκεκριμένες εργασίες. Στην Κύπρο λειτουργούν δεκάδες τέτοιες εταιρείες.

Πηγές από οικονομικούς και νομικούς κύκλους επισημαίνουν ότι η ερμηνεία, που δίδει η Κεντρική Τράπεζα στις «shell companies», επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό τη διαχείριση των εταιρειών και γενικότερα την αγορά των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών στην Κύπρο. Η εγκύκλιος της Κεντρικής, η οποία προετοιμάζει τις τράπεζες για την αναθεώρηση της σχετικής της οδηγίας, «σφίγγει τα ζωνάρια» των επιχειρηματικών τους σχέσεων. Απαιτεί, μεταξύ άλλων, από τις τράπεζες να μην αρκούνται στην παρουσία των «shell companies», διά των εκπροσώπων τους.

«Τα αρνιά και τα ερίφια»

Οι «shell companies» δεν σχετίζονται πάντα με ξέπλυμα χρήματος, σημειώνουν στη «Σ» γνώστες του θέματος. «Πρέπει να διευκρινιστεί ότι η ύπαρξη μιας εταιρείας - κέλυφος δεν είναι κάτι απαγορευτικό. Μπορεί μια τέτοια εταιρεία να έχει και νόμιμη παρουσία και νόμιμη ύπαρξη. Μπορεί, για παράδειγμα, να είναι μια ιθύνουσα εταιρεία ενός μεγάλου ομίλου, η οποία να μην έχει υπαλλήλους, αλλά το συγκρότημα που αντιπροσωπεύει να είναι ένα συγκρότημα μεγάλο με υπαλλήλους και γενικότερα να έχει νόμιμες εργασίες.

»Συνεπώς, η ερμηνεία, που δόθηκε από την Κεντρική Τράπεζα, ήταν ακριβώς για να στοχεύσει εκείνες τις εταιρείες, οι οποίες δραστηριοποιούνταν και είχαν παράνομες εργασίες. Όταν λέμε παράνομες εργασίες εννοούμε, βασικά, ότι προσπαθούσαν με την ύπαρξη της εταιρείας - κέλυφος να αποκρύψουν τις πραγματικές τους εργασίες και τον λόγο της ύπαρξής τους από τις Ρυθμιστικές Αρχές», σημειώνουν χαρακτηριστικά.

Πρόταση για αλλαγές

Η «πατρότητα» της πρότασης για αλλαγές, η οποία διαβιβάστηκε προ μερικών, μόλις, 24ώρων στην Κεντρική Τράπεζα, αποδίδεται στον Σύνδεσμο Εγκεκριμένων Λογιστών Κύπρου (ΣΕΛΚ). Οι λογιστές έθεσαν από την πρώτη στιγμή στο «μικροσκόπιό» τους τη νέα ερμηνεία της Κεντρικής Τράπεζας για τις «shell companies», δεδομένου ότι η δραστηριοποίηση αυτών των εταιρειών αποτελούσε πηγή προβληματισμού και για τους ίδιους.

Αφού την μελέτησαν διεξοδικά για ένα σχεδόν μήνα, την προώθησαν, όπως πληροφορείται η «Σ», στον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο, στον CIPA και στον CIFA. Αμφότεροι συζήτησαν τις προτεινόμενες αλλαγές και αποφάσισαν να τις προωθήσουν, από κοινού, στην Κεντρική Τράπεζα, φιλοδοξώντας ότι η εποπτική Αρχή θα τις αντικρίσει με θετικό μάτι και θα τις ενσωματώσει στην ερμηνεία της για τις «shell companies».

Διπλός ο στόχος

Οι αλλαγές, που προτείνουν στην Κεντρική Τράπεζα, στρέφονται προς δύο κατευθύνσεις και έρχονται να προσθέσουν περαιτέρω διευκρινίσεις στη δική της ερμηνεία για τις «shell companies». Έγκυρες πηγές αναφέρουν στη «Σ» ότι πρώτος στόχος είναι να «σφίξει» ακόμη περισσότερο «ο κλοιός» για να μην μπορούν να ξεφύγουν παράνομες εταιρείες από τις Ρυθμιστικές Αρχές. Δεύτερος στόχος είναι να μη στοχοποιούνται αδίκως τέτοιες εταιρείες, οι οποίες δραστηριοποιούνται νόμιμα.

«Ναι μεν επιδιώκουμε να κάνουμε ένα πάρα πολύ αυστηρό ρυθμιστικό πλαίσιο, αλλά την ίδια ώρα πρέπει να προσπαθήσουμε τις νόμιμες, τις λειτουργήσιμες εταιρείες να μην τις αδικήσουμε». Η πρόταση των άμεσα εμπλεκομένων στον τομέα των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών βασίζεται, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, στην ερμηνεία της Κεντρικής Τράπεζας, η οποία, όπως λέγουν, «είναι μια πάρα πολύ καλή πρώτη ερμηνεία, ένα πολύ καλό πρώτο προσχέδιο».

«Καμία χαλάρωση»

Η πρόταση για αλλαγές στην ερμηνεία της Κεντρικής Τράπεζας δεν επιδιώκει τη χαλάρωση της οδηγίας, σημειώνουν πηγές από οικονομικούς κύκλους. «Δεν μπορείς να χαλαρώνεις τα ρυθμιστικά πλαίσια. Τα ρυθμιστικά πλαίσια πρέπει να είναι εύρωστα, γιατί η ευρωστία τους φέρνει την αξιοπιστία. Οι εταίροι μας κάποτε έρχονται με κάποιες κατευθυντήριες γραμμές. Πρέπει να βλέπουν τα δικά μας ρυθμιστικά πλαίσια, τα οποία πρέπει να έχουν την ανάλογη αξιοπιστία, ώστε να κερδίζουν τις εντυπώσεις τους, αλλά και την εμπιστοσύνη τους», αναφέρουν χαρακτηριστικά.

«Αναγκαία παρέμβαση»

Πηγές από τους οικονομικούς κύκλους θεωρούν βαρύνουσας σημασίας την κίνηση της Κεντρικής Τράπεζας να προχωρήσει σε ερμηνεία του όρου των εταιρειών - κέλυφος. «Έχουμε τέσσερεις ρυθμιστικές Αρχές, που είναι οι ΣΕΛΚ, Παγκύπριος Δικηγορικός Σύλλογος, Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς και Κεντρική Τράπεζα. Ελλείψει μιας εναρμονισμένης ερμηνείας, σίγουρα, η ερμηνεία που διδόταν και από την κάθε ρυθμιστική Αρχή και από τα μέλη της κάθε ρυθμιστικής Αρχής ήταν πολύ διαφορετική. Η Κεντρική Τράπεζα, λοιπόν, με αυτήν την ερμηνεία προσπάθησε να βάλει μια τάξη».

Παρέδωσαν αναλυτικά στοιχεία οι τράπεζες

Οι τράπεζες παρέδωσαν, την περασμένη Τρίτη, στην Κεντρική Τράπεζα όλα τα στοιχεία, τα οποία τους είχαν ζητηθεί. Η Κεντρική Τράπεζα τούς είχε δώσει διορία μέχρι την 31η Ιουλίου, προκειμένου να ελέγξουν διεξοδικά την πελατειακή τους βάση και να την ενημερώσουν για τα αποτελέσματα της ανασκόπησής τους.
Πηγές από την Κεντρική Τράπεζα λέγουν στη «Σ» ότι τα τραπεζικά ιδρύματα του τόπου απέστειλαν το καθένα ξεχωριστά αναλυτικό κατάλογο, στον οποίο είναι καταγεγραμμένες οι εταιρείες-κέλυφος, που περιλαμβάνονται στην πελατειακή τους βάση. «Οι κατάλογοι περιλαμβάνουν και στοιχεία, π.χ. για πόσες εταιρείες κέλυφος χρειάζονται πρόσθετα στοιχεία και πόσες έκλεισαν», λέγουν οι ίδιες πηγές.

Η εγκύκλιος καθιστά σαφές ότι εάν τα πιστωτικά ιδρύματα επιθυμούν να συνάψουν ή να διατηρήσουν τέτοιου είδους επιχειρηματικές σχέσεις, θα πρέπει να είναι πλήρως στοιχειοθετημένη η απόφαση των διοικήσεών τους.

Η ερμηνεία της Κεντρικής

Η Κεντρική Τράπεζα στην εγκύκλιό της, η οποία διαβιβάστηκε σε όλους τους εμπλεκόμενους, σκιαγραφεί το προφίλ των εταιρειών - κέλυφος με βάση τη δική της ερμηνεία. Σύμφωνα με την Κεντρική, «Shell company» είναι οποιαδήποτε μη-δημόσια εταιρεία περιορισμένης ευθύνης ή οποιαδήποτε άλλη επιχειρηματική οντότητα, η οποία πληροί ένα από τα ακόλουθα κριτήρια:

· Δεν διατηρεί φυσική παρουσία στη χώρα προέλευσής της.

· Δεν εκτελεί οποιαδήποτε οικονομική δραστηριότητα, με λίγη ή καθόλου ανεξάρτητη οικονομική αξία και δεν υπάρχει οποιοδήποτε αποδεικτικό στοιχείο που να αποδεικνύει το αντίθετο.

· Είναι εγγεγραμμένη σε δικαιοδοσία που δεν είναι υποχρεωτική η υποβολή στις εποπτικές Αρχές ελεγμένων οικονομικών καταστάσεων από ανεξάρτητους λογιστές.

· Φορολογικός κάτοικος δικαιοδοσίας που θεωρείται φορολογικός παράδεισος.

Αναφέρεται ότι η φυσική παρουσία είναι απαραίτητη και αυτό δεν αποτελεί η εκπροσώπηση της εταιρείας από τρίτο πρόσωπο (δικηγόρο, λογιστή, νομικό σύμβουλο).

Η Κεντρική προτρέπει τις τράπεζες να αποφεύγουν επιχειρηματικές σχέσεις με αυτές τις εταιρείες ή και να αποφεύγουν τυχόν ανανέωση των επιχειρηματικών τους σχέσεων. Καλεί τις τράπεζες, προτού λάβουν τις αποφάσεις τους, να λαμβάνουν σοβαρά υπόψη τα συγκεκριμένα δεδομένα:

· Η εταιρεία ιδρύθηκε με στόχο την τήρηση κεφαλαίων ή μετοχών για λογαριασμό άλλης εταιρείας ή εταιρειών με διακριτές δραστηριότητες και ιδιοκτησία.

· Η εταιρεία ιδρύθηκε με μοναδικό σκοπό τη διατήρηση άυλων ή άλλων περιουσιακών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων και πλοίων.

· Η εταιρεία ιδρύθηκε για τη διευκόλυνση συναλλαγών ξένου νομίσματος και άλλων εμβασμάτων, εταιρικές συγχωνεύσεις, ενεργεί ως ταμίας ομίλου ή δραστηριοποιείται σε οποιοδήποτε τομέα για τον οποίον υπάρχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία ότι εκτελεί νόμιμες δραστηριότητες και ότι τα στοιχεία των τελικών της δικαιούχων είναι επαρκή.