Σημερινή

Τετάρτη, 14/11/2018
RSS

Εστία προστασίας πρώτης κατοικίας

| Εκτύπωση | 08 Ιούλιος 2018, 18:04 | Του Μάριου Αδάμου

ΑΠΟ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΘΑ ΕΠΩΦΕΛΗΘΟΥΝ, ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ, ΔΕΚΑΠΕΝΤΕ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΔΑΝΕΙΟΛΗΠΤΕΣ

ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΘΑ ΚΑΤΑΒΑΛΕΙ, ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΚΟΑΓ, ΤΟ 1/3 ΤΗΣ ΔΟΣΗΣ ΤΩΝ ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΜΕΝΩΝ ΔΑΝΕΙΩΝ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΩΣ ΕΞΑΣΦΑΛΙΣΗ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΤΟΥ ΔΑΝΕΙΟΛΗΠΤΗ, ΜΕ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΕΠΙΒΑΡΥΝΣΗ ΝΑ ΑΓΓΙΖΕΙ ΤΑ 800 ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ ΕΥΡΩ ΣΕ ΒΑΘΟΣ 25ΕΤΙΑΣ

Το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε τη Δευτέρα και τη σύσταση του Φορέα Διαχείρισης Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων, στον οποίο θα μεταφερθούν «κόκκινα» δάνεια επτά δισεκατομμυρίων ευρώ που διαθέτει σήμερα ο Συνεργατισμός, ενώ στην πορεία δεν αποκλείεται η μεταφορά κι άλλων δανείων από ολόκληρο το τραπεζικό σύστημα


Με στόχο την όσο το δυνατόν καλύτερη αντιμετώπιση του μεγάλου προβλήματος των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων (ΜΕΔ), που παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, καθιστώντας τις τράπεζες ευάλωτες, η κυβέρνηση αποφάσισε και ανακοίνωσε τη Δευτέρα τη σύσταση Φορέα Διαχείρισης ΜΕΔ, καθώς και την εισαγωγή του σχεδίου Εστία, με σκοπό τη στήριξη ευάλωτων ομάδων και την προστασία της κύριας κατοικίας.

Μέσω του Φορέα το κράτος αναλαμβάνει τη διαχείριση ΜΕΔ ύψους 7 δισεκατομμυρίων ευρώ που διαθέτει η Συνεργατική Κυπριακή Τράπεζα, ενώ δεν αποκλείεται στην πορεία να αναλάβει και τη διαχείριση κι άλλων δανείων από ολόκληρο το τραπεζικό σύστημα. Την ίδια ώρα, με το σχέδιο Εστία θα επωφεληθούν, τουλάχιστον, 15 χιλιάδες δανειολήπτες και η συνολική επιβάρυνση για το κράτος αναμένεται να αγγίξει τα 800 εκατομμύρια ευρώ σε βάθος 25ετίας.

Οι αποφάσεις αναλυτικά

Σε μία προσπάθεια ενημέρωσης της κοινής γνώμης για το τι ακριβώς αποφάσισε η κυβέρνηση, ενημερώνοντας παράλληλα και τη Βουλή, η «Σημερινή» της Κυριακής παρουσιάζει σήμερα τις βασικές πτυχές τόσο του Φορέα Διαχείρισης ΜΕΔ όσο και του σχεδίου Εστία. Σε ό,τι αφορά στο δεύτερο μέτρο, σημειώνεται πως οι βασικές αρχές του Σχεδίου είναι:

1. Το Σχέδιο προβλέπει την ετήσια καταβολή, από τον Κυπριακό Οργανισμό Αναπτύξεως Γης (ΚΟΑΓ), μέρους των δόσεων αποπληρωμής μη εξυπηρετούμενων δανείων/πιστωτικών διευκολύνσεων που είναι εξασφαλισμένα με υποθήκη την κύρια κατοικία του δανειολήπτη και τα οποία προηγουμένως έχουν, κάτω από τους ίδιους όρους για όλους τους δανειολήπτες, τύχει αναδιάρθρωσης από τη δανείστρια τράπεζα/εταιρεία διαχείρισης μη εξυπηρετούμενων χορηγήσεων (ΜΕΧ).

2. Το Σχέδιο αφορά δάνεια τα οποία πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια, τα οποία αναλύονται πιο κάτω.

3. Το Σχέδιο αφορά δανειολήπτες με συγκεκριμένα εισοδηματικά και περιουσιακά χαρακτηριστικά.

4. Η έναρξη και η διάρκεια της πρώτης περιόδου υποβολής αιτήσεων στο Σχέδιο θα ανακοινωθεί από τον ΚΟΑΓ μέσω δημόσιας πρόσκλησης για υποβολή αιτήσεων. Μετά τη λήξη της περιόδου υποβολής αιτήσεων, καμία αίτηση δεν θα γίνεται δεκτή, ακόμη κι αν πληρούνται τα κριτήρια και οι προϋποθέσεις για ένταξη στο Σχέδιο.

Οι προϋποθέσεις

Το σχέδιο Εστία αφορά δάνεια/πιστωτικές διευκολύνσεις που πληρούν τις πιο κάτω προϋποθέσεις:

1. Το/α δάνειο/α είναι εξασφαλισμένο/α με υποθήκη κύριας κατοικίας.

2. Η αγοραία αξία της κύριας κατοικίας δεν υπερβαίνει τις 350 χιλιάδες ευρώ, όπως θα προκύψει από τον μέσο όρο δύο εκτιμήσεων που θα πραγματοποιούνται από ανεξάρτητους εκτιμητές εντός της περιόδου υποβολής αιτήσεων, περιλαμβανομένης και μίας επιπρόσθετης περιόδου 30 ημερών μετά τη λήξη της περιόδου υποβολής αιτήσεων.

3. Κατά την 30ή Σεπτεμβρίου 2017, τουλάχιστον το 20% του υπόλοιπου των συνολικών δανείων του δανειολήπτη, ανά τράπεζα, ήταν ΜΕΔ για περισσότερες από 90 μέρες, δηλαδή δεν εξυπηρετούνταν από την 1η Ιουλίου 2017 και ενωρίτερα.

Τα κριτήρια

Την ίδια ώρα, ο δανειολήπτης πρέπει να πληροί και τα εξής κοινωνικοοικονομικά κριτήρια:

*Το συνολικό ετήσιο οικογενειακό εισόδημα του δανειολήπτη δεν θα πρέπει να ξεπερνά τις 50 χιλιάδες ευρώ.

*Τα υπόλοιπα καθαρά περιουσιακά στοιχεία του νοικοκυριού, εξαιρουμένης της κύριας κατοικίας, δεν θα πρέπει να ξεπερνούν σε τιμές αγοράς το 125% της αγοραίας αξίας της κύριας κατοικίας, δηλαδή εάν η κύρια κατοικία εκτιμηθεί στις 100 χιλιάδες ευρώ, τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία του νοικοκυριού δεν πρέπει να υπερβαίνουν τις 125 χιλιάδες ευρώ.

*Ο δανειολήπτης θα πρέπει να είναι μόνιμος κάτοικος Κύπρου κατά τα τελευταία δέκα έτη.

Απαραίτητη η συγκατάθεση

Επιπρόσθετα, για να μπορέσει κάποιος να ενταχθεί στο Σχέδιο θα πρέπει να δώσει τη συγκατάθεσή του για:

(α) πρόσβαση του ΚΟΑΓ σε οποιαδήποτε στοιχεία έχει ήδη υποβάλει σε οποιοδήποτε πιστωτικό ίδρυμα κατά την εφαρμογή των διαδικασιών που καθορίζονται στον Κώδικα Συμπεριφοράς, ο οποίος είναι προσαρμοσμένος στην Οδηγία Διαχείρισης Καθυστερήσεων, καθώς και να απαιτήσει την προσκομιδή οποιωνδήποτε επιπλέον στοιχείων και

(β) επιβεβαίωση και διασταύρωση των οικονομικών στοιχείων από τον ΚΟΑΓ.

Σημειώνεται πως, οι δανειολήπτες οι οποίοι πληρούν τα κριτήρια και τις προϋποθέσεις, όπως αυτές έχουν καταγραφεί πιο πάνω, θα μπορούν να αιτηθούν συμμετοχή τους στο Σχέδιο, εφόσον προηγουμένως η τράπεζα στην οποία βρίσκονται οι χορηγήσεις έχει συμφωνήσει να παράσχει τους ίδιους όρους αναδιάρθρωσης σε όλους τους δανειολήπτες που είναι δυνητικά δικαιούχοι της χορηγίας και έχει υπογράψει το σχετικό Μνημόνιο Συναντίληψης με τον ΚΟΑΓ. Διευκρινίζεται πως στα επιλέξιμα δάνεια περιλαμβάνονται και όσα δάνεια έχουν χορηγηθεί από τη Συνεργατική Κυπριακή Τράπεζα και θα περιέλθουν στην ιδιοκτησία του κράτους μετά την αναδιάρθρωσή τους.

Διαδικασία αναδιάρθρωσης

Όπως έχει επισημανθεί πιο πάνω, για να καταστεί κάποιος δικαιούχος συμμετοχής στο σχέδιο Εστία θα πρέπει, μεταξύ άλλων, η τράπεζα στην οποία βρίσκονται οι χορηγήσεις να έχει συμφωνήσει να παράσχει τους ίδιους όρους αναδιάρθρωσης σε όλους τους δανειολήπτες που είναι δυνητικά δικαιούχοι της χορηγίας και έχει υπογράψει το σχετικό Μνημόνιο Συναντίληψης με τον ΚΟΑΓ.

Με γνώμονα τούτο, ο δανειολήπτης που πληροί τα κριτήρια και τις προϋποθέσεις, θα δηλώνει στην Τράπεζα/Εταιρεία Διαχείρισης ΜΕΧ την πρόθεσή του να συμμετάσχει στο Σχέδιο και εκείνη θα υποχρεούται να αναδιαρθρώσει τα δάνεια που πληρούν τις προϋποθέσεις και τα κριτήρια, σε ένα ποσό το οποίο θα ισούται με το χαμηλότερο μεταξύ:

(α) του υπόλοιπου του δανείου κατά την ημερομηνία αναδιάρθρωσής και (β) της αγοραίας αξίας της κύριας κατοικίας όπως αυτή θα προκύψει από την εκτίμηση. Για παράδειγμα, εάν το υπόλοιπο του δανείου είναι 40 χιλιάδες ευρώ και η αγοραία αξία της κυρίας κατοικίας είναι 120 χιλιάδες, η αναδιάρθρωση θα γίνεται στις 40 χιλιάδες ευρώ, ενώ όταν το υπόλοιπο του δανείου είναι 150 χιλιάδες ευρώ και η αγοραία αξία της κατοικίας είναι 120 χιλιάδες ευρώ, η αναδιάρθρωση θα γίνεται στις 120 χιλιάδες ευρώ.

Το επιτόκιο του αναδιαρθρωμένου δανείου, καθ’ όλη τη διάρκεια αποπληρωμής του θα είναι μεταβλητό, και θα κυμαίνεται μεταξύ 2,5% με 3,5%. Οι υπάρχουσες εξασφαλίσεις/εγγυήσεις των δανείων θα διατηρούνται και δεν θα ζητούνται επιπρόσθετες και οι όροι αναδιάρθρωσης των δανείων θα είναι ομοιόμορφοι για όλους τους δανειολήπτες, εξαιρουμένης της διάρκειας αποπληρωμής η οποία δεν θα ξεπερνά τα 25 έτη και η οποία θα συναρτάται με την ηλικία του δανειολήπτη.

Ένταξη και καταβολή χορηγίας

Αξίζει να σημειωθεί πως ο ΚΟΑΓ θα αξιολογεί την αίτηση, θα ενημερώνει γραπτώς τον δανειολήπτη και την τράπεζα για την έγκριση ή απόρριψή της και θα προχωρεί άμεσα στη σύναψη σύμβασης με τον δανειολήπτη για παραχώρηση της χορηγίας. Τονίζεται, πάντως, πως οι συμμετέχουσες τράπεζες θα καταβάλλουν στον ΚΟΑΓ αμοιβή για τη διεκπεραίωση της διαδικασίας εξέτασης της αίτησης. Αφότου εγκριθεί το αίτημα συμμετοχής στο σχέδιο Εστία, ο ΚΟΑΓ θα καταβάλει στην τράπεζα/εταιρεία διαχείρισης ΜΕΧ το 1/3 των εκάστοτε δόσεων για την αποπληρωμή, καθ’ όλη τη διάρκεια της αναδιάρθρωσης, υπό την προϋπόθεση ότι ο δανειολήπτης θα καταβάλλει τα υπόλοιπα 2/3.

Δηλαδή, εάν η δόση οριστεί στα 300 ευρώ τον μήνα, ο ΚΟΑΓ θα πληρώνει τα 100 ευρώ και ο δανειολήπτης τα 200 ευρώ. Σε περίπτωση που ο δανειολήπτης διακόψει την καταβολή της δικής του συνεισφοράς θα ακυρώνεται και η συμμετοχή του στο σχέδιο Εστία. Διευκρινίζεται ότι, ο ΚΟΑΓ θα καταβάλλει τη χορηγία στο τέλος κάθε έτους κι αφότου η τράπεζα επιβεβαιώσει γραπτώς την καταβολή των 2/3 των δόσεων από τον δανειολήπτη, ενώ στην περίπτωση διακοπής της καταβολής δόσεων από τον δανειολήπτη, ο ΚΟΑΓ θα καταβάλει το ποσό της χορηγίας που αντιστοιχεί μέχρι την ημερομηνία τελευταίας καταβολής δόσης από τον δανειολήπτη. Δηλαδή, εάν η εξυπηρέτηση του δανείου τερματιστεί τον Μάρτιο, ο ΚΟΑΓ θα καταβάλει τη χορηγία μέχρι και τον Μάρτιο.

Επισημαίνεται, ακόμη, ότι στη σύμβαση που θα υπογράφεται μεταξύ ΚΟΑΓ και δανειολήπτη θα περιλαμβάνεται ρητή πρόνοια ότι στην περίπτωση διακοπής καταβολής των 2/3 της δόσης από τον δανειολήπτη και εκποίησης της κύριας κατοικίας από την τράπεζα, θα επιστρέφεται στον ΚΟΑΓ το συνολικό καταβληθέν ποσό χορηγίας.

Στα σκαριά και ο Φορέας

Το Υπουργικό Συμβούλιο κατά τη συνεδρία του την περασμένη Δευτέρα αποφάσισε τη σύσταση και λειτουργία του Φορέα Διαχείρισης ΜΕΔ. Με βάση την απόφαση αυτή προβλέπεται ότι θα δημιουργηθεί, σε συνεννόηση με τις εποπτικές Αρχές, Φορέας για τη διαχείριση των ΜΕΔ όπου αναλαμβάνει το κράτος δάνεια των επτά δισ. της ΣΚΤ, αλλά ενδεχομένως και άλλα δάνεια στο τραπεζικό σύστημα που μπορεί να περιέλθουν στη συνέχεια στη διαχείριση του φορέα.

Προβλέπεται, ακόμη, μεταβατική περίοδος, ώστε να προσληφθούν εξειδικευμένοι σύμβουλοι που θα αναλάβουν τη διαχείριση του Φορέα, διότι θα είναι κρατικής ιδιοκτησίας ως προς τα περιουσιακά του στοιχεία, αλλά όχι κρατικής διαχείρισης. Επίσης, μέρος των σημερινών υπαλλήλων της ΣΚΤ θα στελεχώσει την εναπομένουσα οντότητα, ενώ ταυτόχρονα μέσα σε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα θα πρέπει να καταρτιστεί το επιχειρηματικό σχέδιο και η όλη διάρθρωση του Φορέα.

Σημειώνεται ότι στον Φορέα θα προβλέπεται ότι μπορεί να συμμετάσχουν στη συνέχεια και ιδιώτες επενδυτές με όρους που θα διαμορφωθούν με στόχο πάντα την εξυπηρέτηση του δημόσιου συμφέροντος. Διευκρινίζεται, ταυτόχρονα, ότι το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε το γενικό πλαίσιο σύστασης του Φορέα και εγκρίνοντας τις βασικές αρχές για τη σύσταση εξουσιοδότησε τον υπουργό Οικονομικών, Χάρη Γεωργιάδη, να προχωρήσει σε όλες τις διαδικασίες για τη σύσταση, να προχωρήσει με σχετικά διατάγματα στην ανακεφαλαιοποίηση της ΣΚΤ και να ζητήσει από τη ΣΚΤ να διορίσει άμεσα ανεξάρτητο Οίκο, αν αυτό δεν είναι το ΔΝΤ, για την καταγραφή του πλαισίου λειτουργίας του Φορέα, και ανεξάρτητο Οίκο για την αξιολόγηση της υφιστάμενης συμφωνίας με συγκεκριμένη εταιρεία, είτε για την τροποποίηση αυτής της συμφωνίας είτε για την επιλογή εκ νέου της συγκεκριμένης εταιρείας για τη διαχείριση των δανείων.