Σημερινή

Τετάρτη, 15/08/2018
RSS

«Ανοιχτό το παράθυρο» της ποσοτικής χαλάρωσης

| Εκτύπωση | 04 Φεβρουάριος 2018, 18:02 | Του Νέστορα Βασιλείου

ΚΑΛΑ ΚΡΑΤΕΙ Ο «ΠΟΛΕΜΟΣ» ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ

ΑΝΟΙΧΤΟ, ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΜΕΧΡΙ ΤΟΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟ, ΚΡΑΤΕΙ Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ «ΤΟ ΠΑΡΑΘΥΡΟ» ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗΣ ΧΑΛΑΡΩΣΗΣ, ΓΕΓΟΝΟΣ, ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΕΠΙΤΡΕΠΕΙ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΝΑ ΔΙΑΤΗΡΕΙ ΕΛΠΙΔΕΣ ΓΙΑ ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ. Η ΦΡΑΝΚΦΟΥΡΤΗ ΔΕΧΕΤΑΙ ΕΝΤΟΝΕΣ ΚΑΙ ΕΚ ΤΩΝ ΕΣΩ ΠΙΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΝΑ ΠΡΟΧΩΡΗΣΕΙ ΣΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Τις προηγούμενες μέρες, στελέχη-«κλειδιά» έσπευσαν να βάλουν τέρμα στη σεναριολογία, θέτοντας επί τάπητος τις παραμέτρους που θα οδηγήσουν την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να κλείσει την «κάνουλα»


Σε κλοιό πιέσεων για τερματισμό του προγράμματος ποσοτικής χαλάρωσης, οι οποίες αυξάνονται ολοένα και περισσότερο με την πάροδο του χρόνου, βρίσκεται η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Οι πιέσεις προέρχονται κυρίως από Γερμανία και Ολλανδία, παρά ταύτα απορροφούνται, για την ώρα, από την ομάδα του επικεφαλής της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι. Την εβδομάδα που ακολούθησε την απόφαση, η οποία ουσιαστικά επιβεβαίωνε τα όσα έλεγε η ΕΚΤ τον περασμένο Οκτώβριο, συνέβησαν πολλά, τα οποία μπορεί να θεωρηθεί ότι δικαιώνουν την επιμονή του «στρατοπέδου Ντράγκι» στη συνέχιση του προγράμματος.

Προλαβαίνει η Κύπρος εάν…

Ζωντανές παραμένουν οι ελπίδες της Κύπρου, για την αξιοποίηση του προγράμματος ποσοτικής χαλάρωσης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, μετά την παράτασή του μέχρι τον Σεπτέμβριο. Για να μπορέσει η χώρα να επανακτήσει την πρόσβασή της στο πρόγραμμα, χρειάζεται να αναβαθμιστεί, τουλάχιστον, από ένα διεθνή οίκο αξιολόγησης στην πολυπόθητη επενδυτική βαθμίδα. Η Κύπρος απώλεσε την αξιοποίηση του προγράμματος με την έξοδό της από το μνημόνιο.

Μέχρι τότε πρόλαβε να απορροφήσει 214 εκατομμύρια ευρώ, αφού άδραξε την ευκαιρία και το αξιοποίησε στα μεσοδιαστήματα των αξιολογήσεων της Τρόικας, δεδομένου ότι ήταν θετικές και επιτρεπόταν να το πράξει. Δυνητικά η Κύπρος μπορεί να αντλήσει 500 εκατομμύρια. Στις αρχές Ιουλίου του 2015 είχαν αντληθεί από την Κεντρική Τράπεζα τα πρώτα €98 εκ., μέσω αγοράς κρατικών ομολόγων από τη δευτερογενή αγορά.

Ασφαλώς και η επιστροφή στην επενδυτική βαθμίδα θα είναι εξόχως σημαντική και χωρίς να είναι σε ισχύ το συγκεκριμένο πρόγραμμα. Παρά ταύτα, εάν η επίτευξη του στόχου συνδυαστεί και με την πρόσβαση στην ποσοτική χαλάρωση, τότε τα πράγματα θα είναι ακόμη καλύτερα. Συνεπεία τούτου, τα βλέμματα στρέφονται στη 16η Μαρτίου, οπότε και οι Standard & Poor’s θα ανακοινώσουν το αποτέλεσμα της αξιολόγησής τους. Εάν προχωρήσουν σε αναβάθμιση της κυπριακής οικονομίας, τότε η χώρα θα «αγγίξει το άστρο» της επενδυτικής βαθμίδας και θα έχει αρκετό χρόνο για αξιοποίηση του προγράμματος.

Η απόφαση

Στις 25 Ιανουαρίου το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ είχε ανακοινώσει ότι σκοπεύει στη συνέχιση των καθαρών αγορών στοιχείων ενεργητικού, ύψους €30 δισ. μηνιαίως, «μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου του 2018 ή και αργότερα, εφόσον χρειαστεί, και πάντως έως ότου το Διοικητικό Συμβούλιο διαπιστώσει μια διαρκή προσαρμογή της πορείας του πληθωρισμού, η οποία να είναι συμβατή με την επιδίωξή του». Στο πλαίσιο της διάσκεψης Τύπου, που ακολούθησε της συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, ο Μάριο Ντράγκι είχε επαναλάβει ότι οι αγορές θα συνεχιστούν μέχρι να διασφαλιστεί ότι ο πληθωρισμός βρίσκεται σε βιώσιμο «μονοπάτι».

Δημόσια αντιπαράθεση

Την περασμένη Κυριακή, ο Ολλανδός Κεντρικός Τραπεζίτης είχε σφραγίσει τη διχογνωμία στα ψηλά δώματα της ΕΚΤ, λέγοντας ότι οι μηνιαίες αγορές των ομολόγων θα παραμείνουν μεν αμετάβλητες στα 30 δισ. μέχρι τον Σεπτέμβριο, αλλά ακολούθως θα πρέπει να ξεκαθαριστούν οι προθέσεις για το μέλλον. «Οι στόχοι του προγράμματος έχουν επιτευχθεί», είχε δηλώσει σε τηλεοπτική συνέντευξή του ο Κλάας Κνοτ.

24 ώρες αργότερα, έμελλε να πάρει απάντηση από τον επονομαζόμενο «αρχιτέκτονα» του προγράμματος ποσοτικής χαλάρωσης. Ο επικεφαλής οικονομολόγος του θεσμού έσπευσε να διευκρινίσει ότι η ΕΚΤ θα συνεχίσει να υποστηρίζει την οικονομία της Ευρωζώνης με αγορές ομολόγων, μέχρι να διασφαλιστεί ότι ο πληθωρισμός θα κινείται σταθερά προς τον μεσοπρόθεσμο στόχο, πλησίον του 2%, χωρίς τη δική της στήριξη.

Ο Πράετ αναφέρθηκε και στα τρία κριτήρια αξιολόγησης της πορείας του πληθωρισμού, που έχει θέσει η ΕΚΤ προς αξιολόγηση αυτής της πορείας.

- Εάν η άνοδος των τιμών κινείται πλησίον του 2%.

- Εάν η πληθωριστική δυναμική είναι ανθεκτική.

- Εάν υπάρχει επαρκής πεποίθηση ότι η ανοδική τροχιά του πληθωρισμού θα συνεχίσει σε βάθος χρόνου.

«Επί του παρόντος έχουμε να διανύσουμε ακόμη κάποιαν απόσταση για να ικανοποιήσουμε και τα τρία κριτήρια ταυτόχρονα. Χρειάζεται επιμονή και υπομονή στην άσκηση της πολιτικής της ΕΚΤ», διαμήνυσε ο Πράετ.

Στο ίδιο μήκος κύματος και οι δηλώσεις του μέλους του Συμβουλίου της ΕΚΤ, Μπενουά Κερέ, ο οποίος στο πρόσφατο παρελθόν είχε προβεί σε αναφορές, που παρέπεμπαν σε τερματισμό του προγράμματος. Λίγο πριν από την ανακοίνωση των στοιχείων, που αφορούν στον πληθωρισμό, τα οποία δεικνύουν επιβράδυνση τον Ιανουάριο στο 1,3%, από 1,4% τον Δεκέμβριο, έσπευσε να τονίσει, από το Δουβλίνο, ότι η ΕΚΤ δεν θα βιαστεί να τερματίσει το πρόγραμμα.

«Ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη θα συγκλίνει προς τον στόχο του 2% μόνον πολύ σταδιακά. Το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης δεν πρόκειται να διαρκέσει για πάντα. Στους κόλπους της ΕΚΤ έχει διαμορφωθεί συναινετικό κλίμα. Πρέπει να είμαστε υπομονετικοί και συνετοί, διότι δεν βρισκόμαστε ακόμη εκεί που θα θέλαμε σε ό,τι αφορά τον πληθωρισμό», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Κερέ.

Το πρόγραμμα

Το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης, συνολικού ύψους €2,55 τρισ., στοχεύει στην αύξηση του πληθωρισμού στο 2%. Σε πρώτο στάδιο, αποδίδεται στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα η «δημιουργία» χρήματος. Ακολούθως οι κεντρικές τράπεζες των χωρών της Ευρωζώνης αγοράζουν κρατικά και άλλα ομόλογα, με το ρίσκο να διαμοιράζεται με την ΕΚΤ 80% - 20%. Αυτό εκτιμάται ότι επενεργεί θετικά συμβάλλοντας στη μείωση των επιτοκίων και δίδοντας ώθηση στη δανειοδότηση νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Η δαπάνη περισσότερων χρημάτων συμβάλλει στη δημιουργία θέσεων εργασίας και προκύπτει τόνωση της οικονομίας.