Σημερινή

Σάββατο, 18/11/2017
RSS

Ο εκλεκτός απαγορεύεται να αποτύχει

| Εκτύπωση | 12 Νοέμβριος 2017, 18:05 | Του Νέστορα Βασιλείου

ΣΤΗ ΣΚΙΑ ΜΕΓΑΛΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΟΙ ΕΠΙΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Οι υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης, οι ισοσκελισμένοι προϋπολογισμοί, τα πλεονάσματα, η πρόωρη αποπληρωμή χρέους από τη Δημοκρατία σε Κεντρική Τράπεζα και ΔΝΤ, η μείωση του δημοσίου χρέους της χώρας κάτω από το 100% του ΑΕΠ, το γεμάτο ταμείο των ρευστών διαθεσίμων του κράτους και η ανάκτηση της χρηματοδότησης από τις διεθνείς αγορές με βελτιωμένο, χαμηλό, κόστος, αυξάνουν τις πιθανότητες για εκπλήρωση του μεγάλου στόχου της επιστροφής της χώρας από τα «αλώνια» στα «σαλόνια» της επενδυτικής βαθμίδας των διεθνών οίκων αξιολόγησης. Όποιος και αν είναι τελικά ο εκλεκτός του λαού στις επερχόμενες προεδρικές εκλογές, επιβάλλεται να «κουμαντάρει» αυτήν την κληρονομιά


Αδιαμφισβήτητα η εικόνα της κυπριακής οικονομίας, βαδίζοντας στα τέλη του 2017, δεν έχει καμιά σχέση με την εικόνα που είχε στα τέλη του 2012, όταν η Ντέλια Βελκουλέσκου πατούσε για πρώτη φορά το πόδι της στην Κύπρο. Το αξιόχρεον της χώρας υπέφερε από τη δυσοσμία στον πάτο του κάδου των «σκουπιδιών», το ταμείο ήταν μείον, το ρωσικό σωσίβιο είχε ήδη «ξεφουσκώσει» και η ναυαγούσα κυπριακή οικονομία προλάβαινε, δεν προλάβαινε ν’ ανέβει έστω και στο «κρεβάτι του Προκρούστη» των Τροϊκανών, ελπίζοντας ότι θα επιβιώσει.

Υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης

Η οικονομία του τόπου μεγεθύνεται με υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης και τείνει να γίνει κανόνας η διάψευση των εκτιμήσεων των διεθνών οίκων αξιολόγησης και διεθνών οργανισμών. Ο ένας μετά τον άλλον αναγκάζονται να αναθεωρήσουν σημαντικά τις προβλέψεις τους προς τα πάνω, βλέποντας την αρχική τους «σούμα» να ανατρέπεται. Φέτος οι επιδόσεις ανάγκασαν και το Υπουργείο Οικονομικών να αναθεωρήσει τις προβλέψεις του βλέποντας το δεύτερο τρίμηνο του έτους να λαμβάνει τη σκυτάλη από το πρώτο και να κλείνει με ανάπτυξη 3,5%.

Γερό κομπόδεμα

Τα άδεια κρατικά ταμεία ήταν ένα από τα πολλά σοβαρά προβλήματα, με τα οποία ήρθε αντιμέτωπο το οικονομικό επιτελείο της Κυβέρνησης όταν αναλάμβανε τα ηνία το 2013. Πλέον ο επόμενος Υπουργός Οικονομικών θα παραλάβει γεμάτα ταμεία. Οι ισοσκελισμένοι κρατικοί προϋπολογισμοί σε συνάρτηση με την επιστροφή της κυπριακής οικονομίας σε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης δημιούργησαν μαξιλαράκια ρευστότητας. Στο τέλος Σεπτεμβρίου, πριν από την πρόωρη αποπληρωμή μέρους του χρέους του κράτους προς την Κεντρική Τράπεζα, τα ρευστά διαθέσιμα κάλυπταν πλήρως τις λήξεις χρέους του 2018 και μεγάλο μέρος των λήξεων χρέους του 2019. Τώρα καλύπτουν πλήρως τις λήξεις χρέους του 2018, οι οποίες είναι κάτω των €903 εκ.

Ρευστά διαθέσιμα

Ποσοστό επί του χρέους του επόμενου έτους

2012 6,8%

2013 44%

2014 52%

2015 59,5%

2016 133%

2017 100% (πρόβλεψη)

Η πρόωρη αποπληρωμή χρέους €270 εκ. στο ΔΝΤ τον περασμένο Ιούλιο, απαλλάσσει το κράτος από την καταβολή δόσεων στο Ταμείο από το 2017 μέχρι το 2019, ενώ καλύπτει και μικρό μέρος της δόσης του 2020. Η κίνηση της πρόωρης αποπληρωμής χρέους €615 εκ. προς την Κεντρική Τράπεζα, που έγινε την περασμένη Δευτέρα, ξεχωρίζει και είναι εξόχως σημαντική.

- Το ποσοστό του δημοσίου χρέους της χώρας υποχωρεί κάτω από το συμβολικό όριο, 100% του ΑΕΠ για πρώτη φορά μετά το 2012.

- Το Δημόσιο Χρέος προβλέπεται ότι θα αντιστοιχεί στο τέλος του 2017 στο 98,4% του ΑΕΠ ή στα €18,4 δισ.

- Η συναλλαγή χρηματοδοτήθηκε από τα υφιστάμενα ρευστά πλεονάσματα του Κράτους χωρίς οποιαδήποτε επιπλέον έκδοση χρέους.

- Κανονικά θα αποπληρώνονταν την εννιαετία 2018 - 2026.

- Το υπόλοιπο του χρέους προς την Κεντρική Τράπεζα μειώθηκε στα €510 εκ. και επιδιώκεται να αποπληρωθεί πλήρως το καλοκαίρι του 2018, εφόσον το επιτρέψουν οι αποδόσεις της οικονομίας.

- Προκύπτουν σημαντικές εξοικονομήσεις από τόκους, €232 εκ. περίπου.

- Ασφαλώς και θα αποτιμηθεί θετικά από τις διεθνείς αγορές, τους ξένους επενδυτές και από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης.

Οι αναβαθμίσεις

Η Κύπρος, μετά από μια «Οδύσσεια» τετραετίας, πέτυχε ν’ αναρριχηθεί από τα τάρταρα, δεδομένου ότι από το 2012 κατακρημνίστηκε και έφτασε να απέχει 12 ολόκληρες βαθμίδες από την πολυπόθητη επενδυτική. Η χώρα κυνηγά πλέον με σημαντικές πιθανότητες τη μεγάλη επιστροφή, ώστε να ρίξει ακόμη περισσότερο το κόστος του χρήματος. Μπορεί οι Standard & Poor’s να μην της έκαναν τη χάρη, ωστόσο οι προσδοκίες για να εκπληρωθεί «το ποθούμενο» είναι αυξημένες και εκτιμάται ότι θα πραγματωθεί εντός των επόμενων μηνών, μετά τις εκλογές. Σε τέτοια περίπτωση, το κόστος του χρήματος αναμένεται να υποχωρήσει κάτω και από το 2,75%, με το οποίο δανείστηκε η Δημοκρατία τον περασμένο Ιούνιο από τις διεθνείς αγορές.

Βελτίωση στη «σκιά» κινδύνων

Οι προεδρικές εκλογές πλησιάζουν, η αδρεναλίνη ανεβαίνει και οι προτάσεις δίνουν και παίρνουν. Ο λαός, όπως συχνά πυκνά μας λένε και οι ξένοι αξιωματούχοι, έχει δοκιμαστεί και έχει ματώσει, πλήρωσε βαρύ τίμημα και δεν είναι βέβαιο ότι μπορεί ν’ αντέξει μια νέα κατρακύλα. Παρά τις επιδόσεις, οι κίνδυνοι παραμένουν.

Όλα όσα απαριθμήσαμε πιο πανω, συμβαίνουν στον ίσκιο του ατσάλινου γίγαντα των μη εξυπηρετούμενων δανείων, ο οποίος αποτελεί μόνιμη πηγή μεγάλων κινδύνων. Αυτά πρέπει να έχει κατά νουν ο επόμενος πρόεδρος της Δημοκρατίας και ο Υπουργός των Οικονομικών που θα επιλέξει. Δεν πρέπει βεβαίως να αγνοεί ότι οι αμαρτίες του παρελθόντος ακόμη δεν έχουν πληρωθεί. Την τετραετία 2019-2022 λήγει χρέος €5,7 δις.