Σημερινή

Πέμπτη, 15/11/2018
RSS

Οι 56 βουλευτικές έδρες και οι 55 βουλευτές

| Εκτύπωση | 08 Ιούλιος 2018, 18:00 | Με τον Ανδρέα Σ. Αγγελίδη

Η Βουλή των Αντιπροσώπων είναι μια εκ των τριών ανεξαρτήτων και διακρινόμενων εξουσιών και κατά τη δομή και λειτουργία της Κυπριακής Δημοκρατίας, έχει εξουσία να νομοθετεί για κάθε θέμα. Πρόσθετα η Βουλή κατά το Σύνταγμα, έχει εξουσία πέραν από το νομοθετικό της έργο να λαμβάνει «αποφάσεις» (Άρθρα 78 και 82) που δημοσιεύονται επίσης στην Επίσημη Εφημερίδα, νοουμένου ότι δεν ασκήσει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατά της όποιας τέτοιας απόφασης, «αναφορά» εις το Ανώτατο Δικαστήριο (Άρθρο 140) για γνωμάτευση περί το εάν είναι ή όχι αντίθετη προς το Σύνταγμα.

Ως γνωστόν, το ίδιο το Σύνταγμα στο Άρθρο 62 καθόρισε τον αριθμό των βουλευτικών εδρών σε πενήντα σε αναλογία 70% Ελληνοκύπριοι και 30% Τουρκοκύπριοι (δηλαδή 35 με 15). Το ίδιο το Άρθρο αυτό, προβλέπει εξουσία στη Βουλή, ώστε με «απόφασή» της, που πρέπει να ληφθεί κατά πλειοψηφία των 2/3 αντίστοιχα των βουλευτών της κάθε κοινότητας, να μεταβάλλει εάν το κρίνει αναγκαίο τον αριθμό των εδρών. Είναι με βάση αυτήν την πρόνοια που η Βουλή με απόφασή της, αύξησε τον αριθμό των βουλευτικών εδρών σε 80, εκ των οποίων οι 56 έδρες καταμερίζονται στους Ελληνοκύπριους βουλευτές κατά το ποσοστό που το Σύνταγμα όρισε (70%). Προφανώς αποτελεί ανωμαλία, με ενδεχομένως απρόβλεπτα παρεπόμενα το να λειτουργεί η Βουλή με 55 βουλευτές, ενώ είναι 56 οι βουλευτικές έδρες.

Χάριν της πληρέστερης αναφοράς στις προβλέψεις του Συντάγματος πρέπει να υπενθυμίσω και την ακόλουθη πολύ σημαντική πρόνοιά του ότι, ο κάθε βουλευτής δίνει τη νενομισμένη και προβλεπόμενη από το Άρθρο 69 διαβεβαίωση, πριν αναλάβει τα καθήκοντά του. Συνεπώς είναι κατά το Σύνταγμα βουλευτής, κάθε ένας ανακηρυχθείς από τον έφορο Εκλογής. Η διαβεβαίωση είναι καθήκον του βουλευτή. Από την ανακήρυξή τους οι 56 από το σύνολο των υποψηφίων είναι βουλευτές και προς επιβεβαίωση τούτου δημοσιεύονται ονομαστικά στην Επίσημη Εφημερίδα, ποιοι είναι οι 56 εκλεγέντες βουλευτές.

Η ρητή αυτή πρόβλεψη ότι ως βουλευτής διαβεβαιώνει πίστη στο Σύνταγμα, τους νόμους κ.λπ. φαίνεται ότι δεν εξετάστηκε ή δεν της δόθηκε η δέουσα προσοχή και σημασία, στην υπάρχουσα και συνεχιζόμενη διαφορά. Τούτο γιατί ένας υποψήφιος που ανακηρύσσεται ως βουλευτής έχει την ιδιότητα αυτή με βάση τις ψήφους που έλαβε το κόμμα στο οποίο ανήκει και τους δικούς του σταυρούς προτίμησης, προτού δώσει τη σχετική διαβεβαίωση.

Το ποιος εκλέγει και πότε τους βουλευτές ως καθήκον λαϊκής κυριαρχίας είναι γνωστό, οπότε με τις εκλογές του 2016 υπήρξε η λαϊκή ετυμηγορία που δυνάμει του εκλογικού νόμου έδωσε με βάση τα ποσοστά εκάστου από τα 8 κόμματα της Βουλής, αριθμό εδρών που εδικαιούντο να έχουν στη Βουλή. Άρα είχαμε έκτοτε με την καταμέτρηση των ψήφων και με την ανακήρυξη 56 εκλελεγμένους βουλευτές και παρέμενε να συνεδριάσει η Βουλή στην πρώτη συνεδρίασή της μετά τις εκλογές, για να υπάρξει η διαβεβαίωση και η εκλογή Πρόεδρου της Βουλής. Άρα καλούνται σε συνεδρίαση για να δώσουν τη διαβεβαίωση οι ήδη 56 εκλεγέντες βουλευτές.

Ως το ίδιο το Σύνταγμα προβλέπει ότι είναι δυνατό μια βουλευτική έδρα, για την οποία ανακηρύχθηκε ο επιλεγείς βουλευτής να κενωθεί, ανεξάρτητα εάν έδωσε ή όχι ο εν λόγω βουλευτής την κατά το Σύνταγμα διαβεβαίωση. Κενούται δε και για τον λόγον ότι υπήρξε «… παραίτησις του βουλευτή».

Μια ανακηρυχθείσα βουλευτής, η κα Ελένη Θεοχάρους, άσκησε το δικαίωμα παραίτησης ως είχε κατά το Σύνταγμα, πριν την πρώτη συνεδρίαση της Βουλής και άρα πριν τη διαβεβαίωση. Από αυτή την παραίτηση προέκυψε το λεγόμενο ζήτημα της 56ης έδρας. Ζήτημα αχρείαστο γιατί η συγκεκριμένη βουλευτική έδρα που ήδη αποδόθηκε στην «Αλληλεγγύη» δυνάμει των εκλογικών ποσοστών, παρέμεινε κατά το Σύνταγμα κενή, λόγω της παραίτησης βουλευτού και συνεπώς μπορούσε κατά τον εκλογικό νόμο να πληρωθεί με τον επιλαχόντα του συγκεκριμένου κόμματος, στην ίδια εκλογική επαρχία, δηλαδή τη Λεμεσό.

Είναι περιττό να επαναλάβω και πάλι τη θέση ότι, έχει εξαιρετική πολιτική, αλλά και συνταγματική σημασία το να λυθεί το θέμα χωρίς άλλη καθυστέρηση και χωρίς αχρείαστες επιπλοκές. Είναι ένα θέμα κύρους και νόμιμης συγκρότησης της Βουλής. Ανεξάρτητα με όσα υπήρξαν λάθη, πείσματα και ενίοτε μικροπολιτική, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αλλά και η ίδια η Βουλή, πρέπει να βρεθούν υπεράνω τέτοιων αντιλήψεων ή χειρισμών. Οφείλουν να διαφυλάξουν κατά το προεδρικό σύστημα διακυβέρνησης που έχουμε, το κύρος και τη νομιμότητα της λειτουργίας της Βουλής. Ας μη διαφύγει της προσοχής ότι είναι η Βουλή που διασώζει από το 1964 τη λειτουργία και ύπαρξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, με νόμους που ψήφισε, ως Δίκαιο της Ανάγκης.

Οι εκλογές του 2016 ανέδειξαν Βουλή με εκλελεγμένους 56 βουλευτές και συνεπώς δεν πρέπει να λειτουργεί με μια έδρα κενή. Όσοι συνετέλεσαν σ’ αυτή τη θεσμική ανωμαλία, πρέπει να συμβάλουν στην άμεση άρση της. Η όποια παράταση του προβλήματος αποτελεί ασυγχώρητη πολυτέλεια για ένα κράτος που σε βάρος του η Τουρκία προωθεί, συστηματικά, την επεκτατική πολιτική της.

Ανδρέας Σ. Αγγελίδης
Δικηγόρος