Απόψεις Σάββας Ιακωβίδης Το μεγάλο παιγνίδι του Πούτιν με την Τουρκία

Το μεγάλο παιγνίδι του Πούτιν με την Τουρκία

Ο Σάββας Ιακωβίδης είναι αρθρογράφος στην εφημερίδα Σημερινή



Ο Πούτιν ξέρει πολύ καλά με ποιον αληταρά Ερντογάν έχει να κάνει αλλά, μπροστά στην ανάγκη, όλα παραμερίζονται

Ο Ρώσος Πρόεδρος Πούτιν αναδεικνύεται ξανά σε ικανό παίχτη και στρατηγικό νου. Η δήλωσή του, την 1η Δεκεμβρίου, στην Άγκυρα, «αν η Ευρώπη δεν θέλει να υλοποιήσει τον South Stream, τότε δεν θα υλοποιηθεί», προκαλεί ήδη σεισμικές αναταράξεις όχι μόνο στην ταραγμένη περιοχή της Μαύρης Θάλασσας αλλά και στην Ευρώπη. Ο Ρώσος Πρόεδρος επικαλέστηκε τη «μη εποικοδομητική» στάση της Ευρώπης για την κατασκευή του αγωγού που θα μετέφερε ρωσικό φυσικό αέριο από την Μαύρη Θάλασσα, υποθαλάσσια, προς τη Βουλγαρία, την Ουγγαρία και την Αυστρία διά μέσου της Σερβίας. Αντ’ αυτού, ο Πούτιν ανακοίνωσε πως θα κατασκευαστεί άλλος, ισοδύναμος αγωγός, που θα μεταφέρει πάνω από 60 δισεκ. κυβικά μέτρα ρωσικού φυσικού αερίου προς την Τουρκία.

Όμως, η πιο σημαντική ανακοίνωση στην ολιγόωρη επίσκεψη του Ρώσου Προέδρου στην Τουρκία, που αφορά αμεσότατα την Κύπρο, είναι η κατασκευή πυρηνικού σταθμού στο σεισμογενές Άκιουγιου, ακριβώς απέναντι από τις κυπριακές ακτές. Κόστος, πέραν των 20 δισεκ. και χρόνος λειτουργίας του, το 2022, δηλ. ένα χρόνο πριν από την 100ετηρίδα της Τουρκικής Δημοκρατίας. Έχει και η σημειολογία τη σημασία της, όπως ακριβώς και το φαραωνικό Λευκό Παλάτι με τα 1000 δωμάτια -μεγαλύτερο και από τις Βερσαλίες!- που ο σουλτάνος Ερντογάν έκτισε στο πλαίσιο της ανάδειξης τού… μεγαλείου και της δύναμης της Τουρκίας.

Γιατί ο Πούτιν στράφηκε στην Τουρκία; Γιατί έριξε το βάρος της δημιουργίας του αγωγού «Νοτίου Ρεύματος» στην Ευρώπη και ουσιαστικά τον τορπίλισε; Τι σημαίνει για την Ελλάδα και την Κύπρο η ανάδειξη της Τουρκίας ως ισχυρού ενεργειακού κόμβου στις σημερινές κρίσιμες εξελίξεις στην ταραγμένη περιοχή μας; Πρώτα απ’ όλα, ο Ρώσος Πρόεδρος αποδεικνύει ότι είναι στρατηγικός νους και επιβεβαιώνει τις από 20ετίας προβλέψεις τού Αμερικανού θεωρητικού και καθηγητή των Διεθνών Σχέσεων, Μπρεζίνσκι, για τη μεγάλη σκακιέρα και τον έλεγχο της Ευρασίας. Η εξαγγελία για την ακύρωση της κατασκευής του αγωγού «Νοτίου Ρεύματος» είναι αποτέλεσμα της οξείας και συνεχιζόμενης αντιπαράθεσης ΗΠΑ-Ρωσίας, δι’ αντιπροσώπων για την Ουκρανία. Η Ευρώπη πληρώνει ξανά τα σπασμένα της αναβίωσης του Ψυχρού Πολέμου μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων.

Τα μέτρα και οι κυρώσεις που η Ε.Ε. πήρε, καθ’ υπόδειξιν των ΗΠΑ, κατά της Μόσχας, αποδεικνύονται αμφίστομος μάχαιρα. Η πρώτη μεγάλη αντίδραση του Πούτιν ήταν η υπογραφή, πρόσφατα, με την Κίνα μιας συμφωνίας-μαμούθ για την πώληση ρωσικού φυσικού αερίου ύψους πέραν των 40 δισεκ. δολαρίων. Η νέα συμφωνία με την Τουρκία ήταν αδιανόητη για πολλούς, αν ληφθούν υπόψη οι τεράστιες πολιτικές διαφορές μεταξύ Μόσχας-Άγκυρας, ειδικά στο Ουκρανικό και έναντι της Συρίας και των τζιχαντιστών. Ο Πούτιν φαίνεται να κινήθηκε προς την Τουρκία για δύο λόγους. Πρώτον, η ρωσική οικονομία και το ρούβλι υπέστησαν σημαντικές απώλειες εξαιτίας των μέτρων και των κυρώσεων. Άρα, η Ρωσία χρειαζόταν μια νέα αγορά για να ανακουφισθεί. Δεύτερον, η αύξηση του εμπορίου μεταξύ των δύο χωρών, που θα αγγίξει τα 100 δισεκ., είναι η άλλη παράμετρος. Υπάρχει και μία τρίτη, η σημαντικότερη: Η κατασκευή του πυρηνικού σταθμού στο Άκιουγιου.

Επιβεβαιώνεται ξανά ότι το εμπόριο δεν έχει χρώμα και τα οικονομικά συμφέροντα επιβάλλονται των πολιτικών αντιπαραθέσεων. Όντως, οι σχέσεις Ρωσίας-Τουρκίας δεν είναι ιδεώδεις. Η Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ αλλά τον τελευταίο καιρό είναι πολλές οι φωνές που απαιτούν την εκδίωξή της από τη Συμμαχία επειδή εμφανίζεται αναξιόπιστη, εκβιαστική και μη συνεργάσιμη στην αντιμετώπιση των φονιάδων του Ισλαμικού Κράτους ή έναντι των συμμαχικών υποχρεώσεών της. Ο Πούτιν ξέρει πολύ καλά με ποιον αληταρά Ερντογάν έχει να κάνει αλλά, μπροστά στην ανάγκη, όλα παραμερίζονται. Γνωρίζει, επίσης, ότι ο σουλτάνος και ο χαλίφης του είναι υποστηρικτές των τζιχαντιστών, σκληροί αντίπαλοι του Σύρου Προέδρου Άσαντ και ότι η Τουρκία διολισθαίνει σταθερά προς ένα ακραίο ισλαμικό καθεστώς. Η συνεργασία του Ρώσου Προέδρου με τον Ερντογάν αποτελεί ένα ισχυρό χτύπημα κατά των ΗΠΑ, της Ε.Ε. και του ΝΑΤΟ σε μια εποχή που η Τουρκία κατηγορείται από τους συμμάχους της για αναξιοπιστία, ως κράτος-παρίας και ταραξίας που αντιμετωπίζει προβλήματα με όλους τους γείτονές της.

Ο Πούτιν αναδεικνύει την ενεργοβόρο Τουρκία σε ισχυρό ενεργειακό κόμβο, διά του οποίου επιχειρεί να ανακόψει τα σχέδια της Ευρώπης για απεξάρτησή της από τον ρωσικό εκβιασμό. Εδώ ακριβώς υπεισέρχεται το ισραηλινό και κυπριακό φυσικό αέριο. Οι ρωσικές ενέργειες ενδέχεται να προκαλέσουν προβλήματα στους σχεδιασμούς της Κύπρου, του Ισραήλ, της Ελλάδος και της Αιγύπτου. Η προχθεσινή επίσκεψη Νταβούτογλου στην Αθήνα απέβλεπε στην αχρήστευση αυτής της συνεργασίας. Το μεγάλο στρατηγικό παιγνίδι, που ο Ρώσος Πρόεδρος παίζει στην περιοχή της Μαύρης Θάλασσας, εξαιτίας της Ουκρανίας και με αφορμή το όπλο του φυσικού αερίου, ξεπερνά τα όρια των αγωγών και του εμπορίου. Η απρόσμενη στήριξη που παρέχει στην Τουρκία, που θεωρείται η πιο αναξιόπιστη, αναθεωρητική και απρόβλεπτη χώρα, ακόμα και από τους συμμάχους της, ενθαρρύνει την επιθετικότητά της. Δεν αποκλείεται στο εξής να είναι πιο αλαζονική έναντι των συμμάχων της και πιο επιθετική έναντι της Ελλάδας και της Κύπρου. Δεν είναι τυχαίο που απαιτεί όπως το κυπριακό φυσικό αέριο τεθεί στο τραπέζι των συνομιλιών. Κάτι ήξερε περί του ρωσικού σωσιβίου…


Top