Απόψεις Γιάννος Χαραλαμπίδης Η Μεγάλη Συμμαχία και οι Σύμμαχοι του Προέδρου

Η Μεγάλη Συμμαχία και οι Σύμμαχοι του Προέδρου

Ο Γιάννος Χαραλαμπίδης είναι διδάκτωρ Διεθνών Σχέσεων και Πολιτικός Αναλυτής


ΤΟ ΠΡΟΠΑΤΟΡΙΚΟ ΑΜΑΡΤΗΜΑ ΤΟΥ ΔΗΚΟ ΚΑΙ ΤΟ «ΓΥΜΝΟ ΦΛΕΡΤ» ΔΗΣΥ-ΑΚΕΛ
 
Μπορεί ή όχι να φύγει η αντιπολίτευση από το Εθνικό, και πώς και γιατί ο Πρόεδρος θα ήταν δυνατό να προχωρήσει στον σχηματισμό της «Μεγάλης Κυβέρνησης»
 
· Μπορεί ο Πρόεδρος να εγγυηθεί ότι, εάν απορριφθεί το σχέδιο που θα φέρει, δεν θα οδηγηθούμε σε μορφές αναγνώρισης του ψευδοκράτους και ότι αυτός δεν θα είναι ο εκβιασμός για να πει ο κόσμος «ναι» σε μια διχοτομική λύση;
 
· Εφόσον είναι εφικτή η «καλή ομοσπονδία» του ΔΗΚΟ, γιατί δεν την πέτυχαν Σ. Κυπριανού και Τ. Παπαδόπουλος;
 
· Γιατί υπό τις υφιστάμενες συνθήκες θα είναι οδυνηρό και το «ναι» και το «όχι», και ποιους βαραίνουν οι ευθύνες;
 
· Ποια είναι η αχίλλειος πτέρνα της Συμμαχίας Πολιτών και της ΕΔΕΚ;
 
Το Κυπριακό είτε με τον έναν είτε με τον άλλον τρόπο βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο. Και, υπό τις υφιστάμενες συνθήκες, εάν υποβληθεί σχέδιο λύσης ενώπιον του λαού θα είναι προβληματικό, ως προς τις επιπτώσεις, ανεξαρτήτως εάν η απόφασή είναι «ναι» ή «όχι». Το «ναι» θα είναι προβληματικό, διότι οι ίδιοι οι υποστηρικτές της ομοσπονδιακής λύσης, δηλαδή ΔΗΣΥ, ΑΚΕΛ, αλλά και το ΔΗΚΟ (που ακόμη επιμένει - για λόγους δικής του εσωτερικής συνοχής - ότι μπορεί να υπάρξει «καλή ομοσπονδία») αποδέχονται ότι θα πρόκειται για έναν οδυνηρό συμβιβασμό. Για μια συγκαλυμμένη στην ουσία μορφή διχοτόμησης, αφού η υφιστάμενη ενιαία υπό κατοχήν Κυπριακή Δημοκρατία, που είναι κράτος μέλος της ΕΕ, θα χωριστεί διοικητικά, πληθυσμιακά και εδαφικά, σε δυο ισότιμου καθεστώτος κρατίδια, στο πλαίσιο ενός νέου συνεταιρισμού.
 
Μάλιστα, το ένα από αυτά, δηλαδή το ψευδοκράτος, θα αναγνωριστεί από εμάς του ιδίους ως τουρκοκυπριακό συνιστών κράτος. Και έτσι θα καταργηθούν τα ψηφίσματα 541 και 550 του Συμβουλίου Ασφαλείας, που το καθιστούν σήμερα ως μη ισχύον.
 
Το δίλημμα της χειρότερης διχοτόμησης
 
Εάν, από την άλλη, η απάντηση είναι «όχι», επειδή αυτή η επιλογή θα θεωρηθεί καλύτερη από μια διχοτομική ομοσπονδιακή λύση, η οποία θα είναι χειρότερη από την υφιστάμενη de facto διχοτόμηση, θα πρέπει οι υποστηρικτές της να είναι έτοιμοι να αντιμετωπίσουν την απειλή των βημάτων που θα γίνουν από μερίδα της διεθνούς κοινότητας για την αναβάθμιση και αναγνώριση του ψευδοκράτους. Και ως εκ τούτου πρέπει να έχουν εναλλακτικές επιλογές. Το ίδιο ισχύει και για τον Πρόεδρο και τους συνεργάτες του, καθώς και για την ηγεσία του ΑΚΕΛ, που θα φέρουν τη «λύση». Και οι οποίοι θα πρέπει να έχουν το θάρρος να αναλάβουν την ευθύνη και για το «ναι» και για το «όχι».
 
Η ιδεολογική βάση των ψηφοφόρων ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ
 
Πάντως, οι προθέσεις και οι θέσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας είναι σαφείς. Ξεκάθαρες για την ομοσπονδιακή λύση των δυο ισότιμων κρατών στο πλαίσιο ενός νέου συνεταιρισμού. Εκείνο που θα πρέπει ο ίδιος υπεύθυνα να απαντήσει είναι το εξής: Εγγυάται ή όχι, κι αν ναι, πώς, ότι εάν φέρει σχέδιο λύσης και ο λαός πει «όχι», μια μερίδα της Διεθνούς Κοινότητας δεν θα προχωρήσει σε μορφές αναγνώρισης του ψευδοκράτους;
 
Εγγυάται δημόσια ότι, όχι απλώς ο ίδιος, αλλά και οι συνεργάτες του, καθώς και η ηγεσία του ΔΗΣΥ, δεν θα χρησιμοποιήσουν τη λογική αυτή για να εκβιάσουν τον λαό να πει «ναι» σε μια κακή λύση, όπως είναι η προδιαγραφόμενη; (Σημειώνουμε ότι ο ίδιος ο Πρόεδρος τονίζει πως δεν θα είναι δίκαιη η λύση, ενώ ο προηγούμενος, δηλαδή ο Δ. Χριστόφιας, υποστήριζε ότι όντως η λύση της ομοσπονδίας προκύπτει από την εισβολή).
 
Το ίδιο ισχύει και για την ηγεσία του ΑΚΕΛ, που συνιστά τον μεγαλύτερο και πιο σταθερό σύμμαχο του Προέδρου και της ηγεσίας του ΔΗΣΥ. Και συμβαίνει αυτό, παρ' ότι οι απόψεις που εκφράζουν οι ηγεσίες των δυο αυτών κομμάτων δεν γίνονται πλήρως αποδεκτές από τη βάση. Εάν τα πράγματα δεν είναι έτσι και είναι αλλιώς, ας ρωτήσουν τους ψηφοφόρους τους. Πώς για παράδειγμα συμβαδίζει η εθνικοφροσύνη, που αποτελεί τον κεντρικό πυλώνα αρχών και αξιών του απλού Συναγερμικού ψηφοφόρου, με την τουρκικής και βρετανικής προέλευσης λύση της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας, όπως χαράχθηκε ως διχοτομικός στόχος από τους Βρετανούς και τους Τούρκους το 1956;
 
Πώς το ΑΚΕΛ, που εμφανίζεται ιστορικά, πολιτικά και ιδεολογικά αντίθετο με τον δυτικό ιμπεριαλισμό, αποδέχεται σήμερα μια ομοσπονδιακή λύση, που είναι, στους γενικούς της άξονες, κατασκεύασμα του βρετανικού, τουρκικού και αμερικανικού ιμπεριαλισμού; Τι ισχύει λοιπόν; Η πολιτική θέση, η οποία είναι όντως ορθή και αποτυπώνεται στη φράση, «όχι στα τετελεσμένα της εισβολής», ή η πολιτική θέση ότι θα πρέπει να πούμε «ναι» στην ομοσπονδία, που συνιστά τον γεωγραφικό, πληθυσμιακό και διοικητικό διαχωρισμό της Κύπρου και τη νομιμοποίηση των διχοτομικών τετελεσμένων της εισβολής;
 
Από την 8η Ιουλίου στην 11η Φεβρουαρίου
 
Βεβαίως, το ίδιο ερώτημα θα πρέπει να απαντηθεί και από το ΔΗΚΟ, το οποίο είναι όμηρος του παρελθόντος του και για να διατηρηθεί σε συνοχή, συνεχίζει να υποστηρίζει την «καλή», όπως ισχυρίζεται, ομοσπονδία. Και ποια είναι η «καλή» λεγόμενη ομοσπονδία; Αυτή που θα κατοχυρώνει τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα, τις αρχές της πλειοψηφίας και τη δημοκρατική αρχή ένας άνθρωπος μια ψήφος, η οποία είναι αντίθετη με ρατσιστικούς διαχωρισμούς;
 
Εάν εφαρμοστεί μια τέτοια ομοσπονδία, θα καταργεί στην ουσία τη διζωνικότητα, αφού, εάν ληφθεί υπ' όψιν ότι δεν θα ισχύσει η νομιμοποίηση των τετελεσμένων της εισβολής και η πληθυσμιακή πλειοψηφία των Ελληνοκυπρίων στον Νότο και των Τουρκοκυπρίων στον Βορρά, θα δημιουργηθεί στην πραγματικότητα ένα πολιτειακό σύστημα με δυο ελληνοκυπριακά συνιστώντα κράτη! Πόσο ρεαλιστικό είναι κάτι τέτοιο; Και ένα συναφές επί των ανωτέρω ερώτημα:
 
Εφόσον ήταν εφικτή η «καλή ομοσπονδία», γιατί δεν κατάφεραν να την επιτύχουν οι κατά καιρούς Κυβερνήσεις του ΔΗΚΟ, είτε με τον Σπύρο Κυπριανού είτε με τον Τάσσο Παπαδόπουλο, ο οποίος μάλιστα υπέγραψε με Υπουργό Εξωτερικών τον Γιώργο Λιλλήκα και με τη στήριξη του ΕΥΡΩΚΟ τη συμφωνία της 8ης Ιουλίου, η οποία αναφέρεται σε λύση διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας; Δεν ήταν η συμφωνία αυτή - με την οποία ο γράφων διαφώνησε από την πρώτη στιγμή - που άνοιξε τον δρόμο στη μετά-δημοψήφισμαν εποχή, για την υπογραφή άλλων συμφωνιών επί της διζωνικής από τον Δ. Χριστόφια και ακολούθως από Ν. Αναστασιάδη, με αποκορύφωμα την 11η Φεβρουαρίου;
 
Η στροφή του Γ. Λιλλήκα και της ΕΔΕΚ εναντίον της διζωνικής θα μπορούσε να ισχυριστεί κάποιος ότι είναι προς την ορθή κατεύθυνση, υπό την έννοια ότι διαφωνούν με τον Πρόεδρο και το ΑΚΕΛ επί θεμάτων αρχής, και ότι θέλουν να απαλλαγούν από ανάλογα με εκείνα του ΔΗΚΟ προπατορικά αμαρτήματα. Η στροφή τους, όμως, είναι, κατά κάποιους, ημιτελής, διότι δεν συνοδεύεται από εναλλακτική καθαρή στρατηγική, με πρόταση πολιτειακού μοντέλου ως μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, και δεν συνδυάζει άλλες επιλογές, όπως τις καθορίζουν οι κανόνες της ρεαλιστικής σχολής σκέψης περί Συμμαχιών, αποτρεπτικής ισχύος και ισοζυγίων δυνάμεων. Και αν κάποιος άλλος ισχυριστεί ότι έχουν μια τέτοια πρόταση, επί του παρόντος δεν την περνούν επαρκώς στον κόσμο με απλό και κατανοητό τρόπο.
 
Αμαρτίαι γονέων παιδεύουσι τέκνα…
 
Έχουμε λοιπόν τα εξής δεδομένα:
 
1. Τη συμμαχία της Κυβέρνησης με τις ηγεσίες του ΔΗΣΥ και του ΑΚΕΛ, που κατά καιρούς διαφοροποιούνται μεταξύ τους, για να κρατούν σε συνοχή τους κομματικούς τους μηχανισμούς και να αποτρέπουν τη διαρροή ψηφοφόρων προς άλλες κατευθύνσεις, όταν οι πολίτες αυτοί διαφωνούν μαζί τους επί του Κυπριακού. Απόδειξη τούτου είναι το αποτέλεσμα του προηγούμενου δημοψηφίσματος. Και επειδή έχουν διδαχθεί από τα λάθη τους, τώρα αρχίζουν πορεία προς τον λαό, για να πείσουν ότι η λύση που έρχεται θα είναι υποφερτή. Και συμβαίνει αυτό, παρ' ότι, όπως οι ίδιοι υποστηρίζουν, η «λύση» θα είναι οδυνηρή. Εδώ μάλιστα υπάρχει η ακόλουθη αντίφαση: Ενώ από τη μια λένε ότι δεν γνωρίζουν ακόμη το περιεχόμενο της λύσης, από την άλλη εκστρατεύουν προς τους πολίτες για να την επιβάλουν. Πιο προσεκτικό το ΑΚΕΛ, για να κρατά τους τύπους, στηρίζει μεν τον Πρόεδρο, αλλά χωρίς να του δίδει, όπως ισχυρίζεται, λευκή επιταγή.
 
2. Τον απορριπτικό χώρο, ο οποίος είναι, στη συντριπτική του πλειοψηφία, αντίθετος με τη διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία - πλην του επίσημου κατά καιρούς ΔΗΚΟ, που κρατά όλα τα σχοινιά και τις πόρτες ανοικτές. Όμως, η πρακτική αυτή έχει επιπτώσεις: Το ΔΗΚΟ πληρώνει το τίμημα των εποικοδομητικών ασαφειών της «ιδεολογίας του» και των θέσεών του, που κατά καιρούς θεωρούνται ως εισιτήρια για τη συγκατοίκηση είτε με τους μεν είτε με τους δε στην εξουσία.
 
Όταν, μάλιστα, ο Ν. Παπαδόπουλος αποχώρησε από την Κυβέρνηση, δηλαδή όταν εγκατέλειψε τις καρέκλες για λόγους αρχής, ξέσπασε εμφύλιος πόλεμος, ο οποίος συνεχίζεται, είτε φανερά είτε υπόγεια, ώς σήμερα. Εν ολίγοις, το ΔΗΚΟ υποφέρει από το προπατορικό αμάρτημα του Σπ. Κυπριανού και του Τ. Παπαδόπουλου, των γονέων δηλαδή του Αναπληρωτή και του Προέδρου του κόμματος, οι οποίοι, υπό την σκιάν του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και αργότερα, προώθησαν τη λύση της ομοσπονδίας και δη τη διζωνική, παρ' ότι ούτε ο ένας ούτε ο άλλος πίστευαν σε αυτήν.
Άρα, το ερώτημα έχει ως εξής: Θα συνεχίσει να ισχύει το ρηθέν αμαρτίαι γονέων παιδεύουσι τέκνα, ή το ΔΗΚΟ θα βρει την τόλμη να απαλλαγεί από το προπατορικό αμάρτημα της ομοσπονδίας; Τα περί «καλής» ομοσπονδίας, κατανοούν και οι ίδιοι ότι συνιστούν μικροκομματικούς ακροβατισμούς ξεπερασμένων εποχών.
 
Επιλογές αποτροπής χείριστου σεναρίου: Μεγάλη Κυβέρνηση ή Μεγάλη Συμμαχία
 
Εάν λάβουμε υπ' όψιν ότι οι βασικοί άξονες και το περιεχόμενο της λύσης είναι ανάλογοι και ανάλογο του σχεδίου Ανάν, εάν λάβουμε υπ' όψιν ότι ο Πρόεδρος δεν μπορεί να δώσει εγγυήσεις για τους εκβιασμούς που θα υποστούμε πριν από ή μετά τη λύση, το ζητούμενο δεν είναι αν θα έρθει μια τέτοια «λύση», αλλά πώς θα σκεφτούμε σοφά για να μην έρθει στον λαό ένα σχέδιο, όπως αυτό που μαγειρεύεται ερήμην του, και με το οποίο είτε πει «ναι» είτε «όχι» θα οδηγηθεί σε περιπέτειες. Οι επιλογές αποτροπής του χείριστου σεναρίου είναι οι ακόλουθες:
 
Να αποδεχθεί ο Πρόεδρος την πραγματικότητα: Ότι δηλαδή η τουρκική πολιτική δεν έχει αλλάξει ούτε κατά ένα ιώτα. Ως εκ τούτου, η λύση που προωθείται είναι αντίθετη και με τα συμφέροντα των Κυπρίων, των Ευρωπαίων, των Ρώσων και των Ισραηλινών, καθώς και των Αμερικανών. Επιτρέπει στην Τουρκία να κάνει βήματα προς την εδραίωσή της ως περιφερειακής δύναμης και ανατρέπει τα ισοζύγια δυνάμεων στην περιοχή σε βάρος του Ισραήλ και της Μόσχας, δημιουργώντας συνθήκες ανασφάλειας, που επηρεάζουν και τις ΗΠΑ και την ΕΕ και τη Ρωσία. Υπό αυτές τις συνθήκες, ο Πρόεδρος θα πρέπει να προχωρήσει σε μια Κυβέρνηση ευρείας αποδοχής. Σε μια «Μεγάλη Κυβέρνηση», η οποία θα εξετάσει την έξοδο από τα αδιέξοδα, που θα προκληθούν είτε από μια νέα αποτυχία στις συνομιλίες είτε από μια λύση που θα εγκριθεί μεν, δεν θα λειτουργήσει δε. Ή από ένα νέο όχι. Και να προσφέρει λύσεις.
 
Η αντιπολίτευση και τα κόμματα που την αποτελούν θα πρέπει: Α. Να εγκαταλείψουν την πολιτική λογική των μικρομάγαζων. Β. Να αλλάξουν την επικοινωνιακή τους πρακτική, που σημαίνει ότι: Θα πρέπει να επικεντρωθούν στην πρόταση και όχι μόνο στην απόρριψη.
 
Εφόσον ο Πρόεδρος δεν εγγυάται ότι με ένα «όχι» σε μια κακή λύση, την οποία θα εισηγηθεί, δεν θα είμαστε θύματα εκβιασμών για αναγνώριση του ψευδοκράτους, κι εφόσον δεν προχωρήσει σε μια Κυβέρνηση ευρείας αποδοχής, τα κόμματα της αντιπολίτευσης, ΔΗΚΟ, ΕΔΕΚ, Συμμαχία Πολιτών, ΕΥΡΩΚΟ, Οικολόγοι και όσοι άλλοι επιθυμούν, έχουν τις ακόλουθες κύριες επιλογές: Α. Να προχωρήσουν στον σχηματισμό μιας λεγόμενης «Μεγάλης Συμμαχίας» για τη σωτηρία και διάσωση της Κυπριακής Δημοκρατίας και των αρχών και αξιών της ΕΕ.
 
Η κίνηση αυτή έχει δυο σκέλη: Την απόρριψη της λύσης της ομοσπονδίας και την παρουσίαση κοινής εναλλακτικής επιλογής, με πολιτειακή πρόταση και στρατηγική διεθνών συμμαχιών και σύγκλισης συμφερόντων, χωρίς σύνδρομα και αγκυλώσεις του παρελθόντος. Β. Την αποχώρηση από το Εθνικό Συμβούλιο, το οποίο όλοι θεωρούν ότι δεν λειτουργεί και στην ουσία απλώς συνέρχεται απλώς για να συνέρχεται. Και χρησιμοποιείται για να επιρρίπτει κατηγορίες ο ένας στον άλλον.
 
Με τον τρόπο αυτόν αφήνουν γυμνή τη συμμαχία των ηγεσιών ΔΗΣΥ-ΑΚΕΛ και αφενός αναγνωρίζουν στον Πρόεδρο το συνταγματικό δικαίωμα να αποφασίζει, αφετέρου δίνουν έμφαση στην ευθύνη που βαραίνει πλέον τον Πρόεδρο στη λήψη των αποφάσεων, εφόσον, όπως ισχυρίζονται, συσκέπτεται μεν μαζί τους, δεν τους λαμβάνει υπ' όψιν δε. Γ. Την αποτροπή απαράδεκτου σχεδίου λύσης και την κάθοδο στις βουλευτικές εκλογές με ενιαίο ψηφοδέλτιο, ως Μεγάλη Συμμαχία. Το ζήτημα δεν είναι οι καρέκλες, αλλά πώς θα σωθεί η Κυπριακή Δημοκρατία.
 
Προτού τα κόμματα της αντιπολίτευσης αποφασίσουν αποχώρηση από το Εθνικό Συμβούλιο, θα πρέπει να προχωρήσουν στην ακόλουθη εισήγηση: Στη διενέργεια δημοψηφίσματος τώρα, άμεσα, για να διαπιστωθεί κατά πόσο ο πολίτης επικροτεί ή όχι τις συνομιλίες όπως διεξάγονται σήμερα και εάν θέλει λύση ομοσπονδίας, ή την όποια άλλη πολιτειακή φόρμουλα έχει να εισηγηθεί η αντιπολίτευση. Εάν κερδίσει ο Πρόεδρος, προχωρεί και ο καθένας αναλαμβάνει την ευθύνη του.
Εάν χάσει, παραιτείται ή αλλάζει πολιτική στη βάση μιας Κυβέρνησης Εθνικής Σωτηρίας (Μεγάλη Κυβέρνηση). Εάν δεν πράξει τίποτε από όλα αυτά, δικαίως θα μπορούσε να ισχυριστεί κάποιος ότι βρίσκεται και βρισκόμαστε ενώπιον σοβαρού δημοκρατικού ελλείμματος. Αποκαλύπτεται έλλειψη πολικής νομιμοποίησης των ενεργειών του Προέδρου στο Κυπριακό, διότι άλλωστε το ΔΗΚΟ, που τον στήριξε στην εκλογή του, δεν συμμετέχει πλέον στην Κυβέρνηση, ενώ είναι εμφανές το πρόβλημα του κ. Αβέρωφ με το ΕΥΡΩΚΟ.
 
Την έναρξη διεθνούς εκστρατείας, με την οποία αφενός θα εξηγεί η «Μεγάλη Συμμαχία» γιατί διαφωνεί με τις εν εξελίξει διαδικασίες και αφετέρου θα καταθέσει την εναλλακτική πολιτειακή της πρόταση, που θα είναι συνδεμένη με συμμαχίες και ταύτιση ή/και σύγκλιση συμφερόντων με ισχυρά κράτη της ΕΕ και άλλα, ενώ, ταυτοχρόνως, οι θέσεις της δεν μπορούν παρά να είναι ευθυγραμμισμένες με τις αρχές και αξίες επί των οποίων είναι θεμελιωμένη η Ευρώπη και η πολιτισμένη ανθρωπότητα.
 
Οι σύμμαχοι του Προέδρου
 
Οι θέσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας είναι σαφείς και σεβαστές. Αυτό πιστεύει ως ορθό και αυτό πράττει. Εάν η αντιπολίτευση δεν φτιάξει τώρα τη «Μεγάλη Συμμαχία» για να αποτρέψει την επιβολή μιας μη βιώσιμης λύσης, πώς μπορεί να πείσει ότι είναι ικανή να το πράξει στο παρά πέντε, όταν όλα θα είναι τελειωμένα; Εάν ο αντιπολιτευτικός χώρος δεν απαλλαγεί από τα σύνδρομα των μικρομάγαζων, των καπετανάτων και του μικροπαραγοντισμού, εάν δεν προχωρήσουν στη σύμπηξη της «Μεγάλης Συμμαχίας», ούτε ηθικό πλεονέκτημα θα ανακτήσει ούτε την αξιοπιστία του θα ενισχύσει, παρά μόνο θα συνεχίσει αφενός να αφορίζει ρητορικά την πολιτική του Προέδρου, αφετέρου όμως στην πράξη θα τη διευκολύνει. Και θα συνιστά μαζί με τον ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ έναν ακόμη σταθερό οιονεί σύμμαχό του!
 

Top