Στη λανθασμένη, δήθεν φιλολαϊκή πολιτική που ακολούθησε η κυβέρνηση αναφέρθηκε ο τέως διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας Αθανάσιος Ορφανίδης, υποστηρίζοντας πως δεν φταίνε οι τράπεζες για τη σημερινή κατάσταση της οικονομίας.
Μιλώντας σε συνέδριο του Κυπριακού Κέντρου Μελετών σημείωσε πως από τους παράγοντες που οδήγησαν στη σημερινή κατάσταση, είναι και λανθασμένοι χειρισμοί τα τελευταία 3 χρόνια, ορισμένοι οικονομικής και πολιτικής φύσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, και άλλοι, «από την κυβέρνησή μας».
Με λύπη μου, σημείωσε, παρατηρώ ορισμένες επικεφαλίδες στον Τύπο και μια συντονισμένη προσπάθεια από κάποιους κύκλους για δυσκολίες στην άντληση κεφαλαίων από μια τράπεζα με τέτοιο τρόπο που θα μπορούσε να δημιουργηθεί η εντύπωση ότι η Κύπρος είναι σε τραπεζική κρίση. «Λέω με λύπη μου γιατί τέτοια παραπληροφόρηση κάνει περισσότερη ζημιά στον τόπο μας εφόσον βασιζόμαστε στον χρηματοοικονομικό τομέα για ανάπτυξη».
Το τραπεζικό μας σύστημα, πρόσθεσε, έχει στέρεες βάσεις.
Στη δική μας περίπτωση, ανέφερε κ. Ορφανίδης, η κρίσιμη κατάσταση στην οποία βρίσκεται η οικονομία θα μπορούσε να αποφευχθεί αν η οικονομική πολιτική του κράτους ήταν πιο ορθολογιστική. «Η αλήθεια είναι ότι η οικονομία μας αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε μία κρίσιμη κατάσταση κυρίως λόγω των δυσμενών δημοσιονομικών δεδομένων που έχουν δημιουργηθεί τα τελευταία χρόνια και τα οποία έχουν προκαλέσει σε μεγάλο βαθμό και τη πίεση που αντιμετωπίζει το τραπεζικό μας σύστημα».
Δηλαδή, πρόσθεσε, η οικονομική πολιτική της κυβέρνησής μας περιέπεσε σε ένα κλασικό λάθος που δυστυχώς είδαμε και σε άλλες χώρες στο παρελθόν. «Δήθεν φιλολαϊκές πολιτικές με αλόγιστες αυξήσεις μη παραγωγικών δαπανών πνίγουν την οικονομική ανάπτυξη και οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια σε αυξημένη ανεργία και φτώχια. Καμιά χώρα δεν μπορεί να διατηρήσει μια υγιή πορεία ανάπτυξης σαν αυτή που είχαμε στην Κύπρο μέχρι το 2008». Κατά τον κ. Ορφανίδη, όταν η κυβέρνηση αλλάξει πορεία και υιοθετήσει μια πολιτική αύξησης της κατανάλωσης με δανεικά, η επιδείνωση της οικονομίας είναι θέμα χρόνου. Σε κάποιο σημείο, οι δανειστές αντιλαμβάνονται ότι η χώρα δεν μπορεί να διατηρήσει αυτή την πορεία.
Η κυβέρνηση κρίνεται αναξιόπιστη και τα δανεικά στερεύουν.
Που ήταν ο Χριστόφιας;
Για την απόφαση κουρέματος των ελληνικών ομολόγων ο Αθανάσιος Ορφανίδης σημείωσε πως ήταν πολιτικής υφής και ανέτρεψε το πλαίσιο το οποίο ήταν σε ισχύ προηγουμένως. «Να σας υπενθυμίσω ότι οι κυβερνήσεις της Ευρώπης έκτισαν ένα εποπτικό πλαίσιο που θεωρούσε τα κρατικά ομόλογα στο νόμισμα μιας χώρας μηδενικού ρίσκου. Και γι' αυτό οι τράπεζες τα αγόραζαν, ως μέρος της ρευστότητάς τους, διευκολύνοντας τις κυβερνήσεις με τη χρηματοδότησή τους».
Όταν πάρθηκαν οι αποφάσεις, σημείωσε, ήταν εν γνώσει των αρχηγών κρατών πόσα ομόλογα κρατούσε η κάθε τράπεζα στην Ευρώπη.
«Τα στοιχεία είχαν δημοσιοποιηθεί. Στην περίπτωση της Κύπρου, ήταν γνωστά για δυο τράπεζες, την Τράπεζα Κύπρου και την Λαϊκή Τράπεζα».
Ήταν γνωστό, εξήγησε, ότι αν οι ηγέτες αποφάσιζαν ένα κούρεμα της τάξης του 75% όπως τελικά έγινε, τότε η Τράπεζα Κύπρου θα έχανε περίπου 1,6 δις ευρώ και η Λαϊκή Τράπεζα περίπου 2,3 δις ευρώ.
«Ήταν επίσης γνωστό ότι το κράτος είχε ήδη από μήνες χάσει την πρόσβαση στις αγορές που σήμαινε ότι αν οι τράπεζες χρειάζονταν έστω και προσωρινή στήριξη αυτό θα μπορούσε να ήταν προβληματικό εκτός αν το κράτος έκανε ότι χρειαζόταν για να επανακτήσει την εμπιστοσύνη των αγορών».
Είναι γι' αυτό, κατά τον Αθ. Ορφανίδη, που δημιουργούνται μερικά πολύ σοβαρά ερωτήματα για τη στάση που τήρησε η Κύπρος. «Η Κύπρος είχε θέση και λόγο στο τραπέζι».
Επί του συγκεκριμένου, έθεσε μία σειρά από ερωτήματα:
Ήταν οι θέσεις που πάρθηκαν οι πιο σωστές για το τόπο; Ποιες ήταν αυτές οι θέσεις;
Γιατί υποστήριξε η Κυβέρνηση μας τη παραβίαση της αρχής ότι τα κρατικά ομόλογα είναι ασφαλισμένα;
Γιατί υποστήριξε το κούρεμα με το τρόπο που έγινε, που μεγέθυνε τη ζημιά των κυπριακών τραπεζών και προστάτευσε επίσημους οργανισμούς που επίσης κρατούσαν πολλά ομόλογα;
Γιατί δεν ζητήθηκε άμεση αποκατάσταση, τουλάχιστον εν μέρει από το ταμείο σταθερότητας όπως έγινε με τις ελληνικές τράπεζες;
Γιατί δεν επέμενε η Κυβέρνηση μας να μπορούν οι δικές μας τράπεζες να αντλήσουν απευθείας κεφάλαια από το ευρωπαϊκό ταμείο σταθερότητας αν αυτό χρειαζόταν, ώστε να προστατευτεί η Κύπρος σε περίπτωση ανάγκης προσωρινής στήριξης, αφού η κυβέρνηση αντιμετώπιζε δυσκολίες στις αγορές;
Και μετά από αυτές τις τραγικές αποφάσεις γιατί η κυβέρνηση μας δεν πήρε τα μέτρα που ήταν αναγκαία για να αποκαταστήσει την χαμένη αξιοπιστία της στις αγορές;
Γιατί η κυβέρνηση μας δεν διασφάλισε τον τόπο μας;
