Χρύσανθος Τσουρούλλης Είναι τόσα πολλά τα σενάρια..

Είναι τόσα πολλά τα σενάρια..

Γιατί ανοχή και η κάλυψη είναι συνενοχή αδέλφια…


Είναι τόσα πολλά τα σενάρια, τα παραλειπόμενα και οι πληροφορίες από τη διάσκεψη του Κραν Μοντανά, που οι συζητήσεις μετά το τέλος της θα τραβήξει σε μάκρος. Αυτές τις μέρες την παράσταση κλέβει βέβαια το West Capella της TOTAL, όμως τους επόμενους μήνες θα ακούσουμε πολλή… Κραν Μοντανά. Αξίζει να βάλουμε το σκηνικό σαν ένα κουίζ με ερωτήσεις-απαντήσεις.

Κέρδισε περισσότερα από όσα έχασε στην Ελβετία η ελληνική πλευρά;

Η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχουν καθαρά “κέρδη” και ούτε και καθαρές “ζημιές”. Σίγουρα βέβαια είναι ζημιά το ότι δεν βρέθηκε ούτε αυτή τη φορά ο μίτος της Αριάδνης για τον λαβύρινθο του Κυπριακού, δηλαδή δεν υπήρξε λύση. Κέρδος όμως είναι, πράγματι, ότι μπήκαν σε πρώτο πλάνο και συζητήθηκαν τα καυτά θέματα της αποχ΄βρησης του κατοχικού στρατού και της κατάργησης των εγγυήσεων. Στις ζημιές όμως μπορεί να καταγραφεί ότι ο “διεθνής παράγων”, συμπεριλαμβανόμενης και της Ε.Ε. δεν είναι διατεθιμένος να τα τσουγκρίσει απ’ευθείας με την Τουρκία βγάζοντας το συμπέρασμα ότι η στάση της δεν επιτρέπει λύση.

Ενώ στα κέρδη καταγράφεται ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά απέδειξε ότι είναι διατεθιμένη να συζητήσει και σοβαρά εννοεί τη λύση –κάτι που παρεμπιπτόντως βοηθά την όσο το δυνατό απρόσκοπτη συνέχεια και του ενεργειακού προγράμματος. Όπως ακόμα στα θετικά καταγράφεται και η συνδυασμένη παρουσία Αναστασιάδη-Κοτζιά, που έσβησε οριστικά τις φήμες για διαφορετικές προσεγγίσεις κλπ. Δεν μπορεί όμως να μην καταγραφεί στα “έξοδα” της διάσκεψης το ότι, όπως αναμενόταν από πολλούς, ο Νίκος Αναστασιάδης άνοιξε και τα κλειστά χαρτιά της ελληνοκυπριακής πλευράς με τις τποθετήσεις της υστάτης για την εκ περιτροπής, τα δικαιώματα ιδιοκτητών περισουσίας κλπ.

Ποιό ρόλο έπαιξε το “επεισόδιο” με το σκάρτο έγγραφο Άϊντε;

Εκείνος που πήγε πρόωρα μάλιστα να τουμπάρει τη διάσκεψη δεν ήταν ο “νταής” Μεβλούτ Τσαβούσογλου, αλλά ο “χαμογελαστός Νορβηγός”. Τα όσα αυτοσχεδίασε στο λεγόμενο “κοινό έγγραφο”, που οδήγησαν και στην ακύρωσή του, δεν ήταν όμως κάτι καινούριο ή μη αναμενόμενο. Απλώς τώρα υπήρξε και η απτή απόδειξη ότι ο Έσπεν Μπαρθ Άϊντε έπαιζε όλον αυτό τον καιρό ένα «δικό του» ρόλο που ξέφευγε κατά πολύ από εκείνον του Ειδικού Απεσταλμένου. Ουσιαστικά η «ατάκα» του Α.Γκουτιέρες ότι «εμείς καταλαβαινόμαστε καλύτερα ως μεσογειακοί, δεν είμαστε Άγγλοι ούτε Νορβηγοί», έβαζε τίτλους τέλους στα «παιχνίδια Άϊντε”. Το πολύ συγκεκριμένο παιχνίδι που πήγε να παίξει ο Νορβηγός ήταν να βάλει μέσα στο έγγραφο των Η.Ε. τη “συνταγή” για μια νέα Συνθήκη Εφαρμογής της λύσης.

Όλες οι πληροφορίες λένε ότι επρόκειτο για “μεταμφίεση” της Συνθήκης Εγγυήσεων και ότι η “έκπληξη” που θα έκανε η Τουρκία θα ήταν να δεχτεί να ανταλλάξει τη μια με την άλλη, διατηρώντας βέβαια και λόγο και το “πάνω χέρι” στην Κύπρο. Αυτή ήταν η ελπίδα για “έκπληξη” και για αλλαγή της τουρκικής στάσης που κάποιοι καλλιεργούσαν και εδώ στη Λευκωσία. Από την ώρα που έφυγε το “χαλί” που έστρωνε ο Νορβηγός στην Άγκυρα, το σύστημα βρέθηκε εκτός ελέγχου και η διαπραγμάτευση βάδιζε στο κενό. Μιλάμε για “σύστημα” διότι ο συμπαθής σκανδιναβός πολιτικός δεν τα έκανε όλα αυτά μόνος του.

Αλλά ήταν από καιρό συντονισμένος, όχι μόνο με την τουρκική πλευρά, αλλά και με βρετανικές διπλωματικές “άκρες” όσο και με το γνωστό πολιτικο-δημοσιογραφικό σύστημα εδώ στη Λευκωσία που από καιρό προωθούσε την “έτοιμη λύση”. Από την ώρα όμως πυο ακινητοποιήθηκε η απόπειρα Άϊντε, το παιχνίδι άνοιξε πολύ και η διάσκεψη πήγαινε σε αύτανδρο ναυάγιο. Την έσωσε για κάποιες μέρες ο ίδιος ο γενικός γραμματέας –που σίγουρα τώρα θα κάνει και τις δικές του σκέψεις- αλλά σύντομα και πάλι φάνηκε ότι “το πεπρωμένο φυγείν αδύνατο” ή κατά το κυπριακότερο “η Τουρκία είναι Τουρκία”…

Μπορεί να συνεχιστεί η διαπραγμάτευση σε αυτή τη φάση;

Αμέσως μετά το «ναυάγιο», κάποιοι δεν δίστασαν να αρχίσουν να ζητούν... επανάληψη της διάσκεψης. Προσπαθώντας να διαδίδουν ότι αντίθετα από αυτά που είδαμε, στο Κραν Μοντανά «μπορούσε να γίνει συμφωνία», προώθησαν αυτές τις μέρες την ιδέα ότι ο Πρόεδρος πρέπει να ζητήσει «αμέσως» τη συνέχιση της διαδικασίας, πριν τα Η.Ε. καταγράψουν «οριστικό ναυάγιο». Αγνοούν εντελώς την επίδειξη αδιαλλαξίας που έκανε η Τουρκία, η οποία και έδειξε άλλη μια φορά να βολεύεται με την κατάσταση και να μην συγκινείται ούτε από... αέρια ούτε από «ιστορικές ευκαιρίες».

Τι συμβαίνει όμως στ’αλήθεια; Υπάρχει καμία πιθανότητα για κάτι τέτοιο; Όχι. Η διατύπωση των Η.Ε. ότι «πρέπει να χωνέψουμε πρώτα το τι έγινε» σημαίνει πολλά πράγματα. Όχι βέβαια ότι προσκαλούν να αποδεχτούμε την ντε φάκτο κατάσταση, όπως πολλοί ερμηνεύουν. Αλλά ότι δεν προσφέρεται «μέσα σε αυτό το χρόνο», όπως μας έλεγε διπλωματική πηγή, κάποια ενέργεια ή πρωτοβουλία. Και επειδή, όπως είναι γνωστό στις αρχές του επόμενου χρόνου θα γίνουν οι εκλογές, αυτό σημαίνει ότι οι προσπάθειες θα συνεχιστούν μετά την εκλογή του Μαρτίου. Όταν μάλιστα θα υπάρχει και νέος Ειδικός Απεσταλμένος, αφού όχι μόνο τελειώνει στο μεταξύ το συμβόλαιο του κ.Άϊντε, αλλά και ο ίδιος πια είναι προφανώς «καμένο χαρτί».

Τι είναι εκείνο που μας μένει από το Κραν Μοντανά; 

Η αντιπολίτευση και συγκεκριμένα ο Νικόλας Παπαδόπουλος, τρίβει τώρα τα χέρια. Μπορεί πια να λέει επικαλούμενος τη διαπραγμάτευση που είδαμε ότι «ο Αναστασιάδης δέχτηκε την εκ περιτροπής, αλλά και την προτεραιότητα των χρηστών έναντι των ιδιοκτητών στις περιουσίες μας». Από τη μεριά του Προέδρου απαντούν ότι «τίποτα δεν μένει στο τραπέζι, αφού δεν υπήρξε συμφωνία» και επικαλούνται το προηγούμενο της Μόρφου. Αντίθετα, ισχυρίζονται ότι από τη διάσκεψη μας έμεινε η σημαντική θέση ότι «με τη λύση η Κύπρος πρέπει να είναι φυσιολογικό κράτος». Προσθέτουν ακόμα ότι «σημαντική παρακαταθήκη για το μέλλον είναι το έγγραφο Γκουτέρες».

Τι μένει από το «έγγραφο-πλαίσιο Γκουτέρες»;

Πράγματι, το έγγραφο που κατέθεσε σαν πλαίσιο ο γ.γ. είναι σημαντικό για τις θέσεις μας. Απορρίπτει ιδέες που πήγε να περάσει και ο κ.Άϊντε, ότι δηλαδή οι εγγυήτριες δυνάμεις μπορούν να γίνουν τώρα «εγγυητές της λύσης», ενώ αφήνει στο παρελθόν το σύστημα των Εγγυήσεων, κάνοντας λόγο για ένα «νέο σύστημα ασφάλειας». Καλεί ουσιαστικά την τουρκοκυπριακή πλευρά να προσαρμόσει το χάρτη που κατέθεσε.

Από την άλλη όμως υιοθετεί μια διαφοροποίηση των περιουσιών ανάλογα από το αν θα είναι στις επιστροφές που επιστρέφονται ή όχι και αυτό δίνει την ιδέα για σοβαρούς περιορισμούς για τις περιουσίες που θα μείνουν υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση. Ουδέτερη είναι η αναφορά του στα θέματα της «αποτελεσματικής συμμετοχής των Τ/κ» και της «εκ περιτροπής», αλλά υιοθετεί μερικώς το τουρκικό αίτημα για μόνιμη παραμονή Τούρκων υπηκόων στην Κύπρο, στις γραμμές των όσων συμφωνούσαν Χριστόφιας-Ταλάτ. Θα μείνει και τι θα μείνει από όλα αυτά στο τραπέζι; Πάντως ο μέχρι στιγμής κύριος αντίπαλος του Προέδρου Αναστασιάδη, ο Νικόλας Παπαδόπουλος είναι σαφής λέγοντας ότι αν εκλεγεί θα αποσύρει όλες αυτές τις «υποχωρήσεις Αναστασιάδη». Κινείται δηλαδή ακριβώς στις ίδιες γραμμές που είχε κινηθεί το 2012 ο υποψήφιος τότε Νίκος Αναστασιάδης.

Το επόμενο εξάμηνο...

Είναι του ηλίου φαεινότερον ότι από τώρα έχει ξεκινήσει ένα εξάμηνο σκληρού προεκλογικού. Πολλά θα εξαρτηθούν βέβαια και από τα ευρήματα των εξορύξεων της TOTAL. Ενώ το ΑΚΕΛ ψάχνοντας ακόμα υποψήφιο πνέει τα μένεα κατά του Προέδρου διότι, για “κάποιους λόγους” είχε θεωρήσει ότι μπορούσε να υπάρξει συμφωνία και δεν θα φτάναμε μέχρι τις εκλογές. Τώρα όμως, εκτός του δυσεύρετου υποψηφίου, πρέπει να βρει τρόπο να τοποθετηθεί απέναντι σε Παπαδόπουλο και Αναστασιάδη. Η συνταγή που βρήκαν για την ώρα είναι ότι “ο Αναστασιάδης τορπίλισε την ευκαιρία για λύση” και επομένως πρέπει το ίδιο το ΑΚΕΛ να παρουσιάσει τον πραγματικό “πρόεδρο λύσης”. Μένει να τον βρουν… 

Το βέβαιο είναι ότι με την τελευταία πρωτοβουλία του Προέδρου της Δημοκρατίας στην εκκίνηση τουλάχιστον το Κυπριακό είναι το μεγάλο θέμα της ατζέντας των εκλογών. Σε ποιόν συμφέρει περισσότερο αυτό, θα φανεί στη συνέχεια.


 


Top