Χρύσανθος Τσουρούλλης Αντί για σκηνικό λύσης έχουμε σκηνικό κρίσης

Αντί για σκηνικό λύσης έχουμε σκηνικό κρίσης

Γιατί ανοχή και η κάλυψη είναι συνενοχή αδέλφια…


Οι διαπραγματεύσεις άρχισαν ξανά. Τι μπορεί όμως τώρα να συμφωνηθεί; Ποιο είναι το περιθώριο για πρόσθετες «συγκλίσεις», όταν ακόμα και σε παλαιότερες σημειώνονται υπαναχωρήσεις της τουρκικής πλευράς; Ποιος περιμένει κάτι από αυτόν τον τελευταίο γύρο; Η θάλασσα γέμισε από τουρκικές παραβιάσεις. Την ώρα που από το κυβερνητικό στρατόπεδο δηλώνουν ότι η τουρκική πλευρά πρέπει να έρθει με λογικές θέσεις, ο Μουσταφά Ακιντζί λέει ότι είναι η ελληνική πλευρά που πρέπει να λογικευτεί και να συνειδητοποιήσει ότι μιλάμε για μια συμφωνία ανάμεσα σε ισότιμες πλευρές. Σχεδόν κανένας δεν τολμά να κάνει πια αισιόδοξες δηλώσεις. Ακόμα και ο κ. Έιντε έχει σιγήσει.

Το τουρκικό δημοψήφισμα έχει τελειώσει, αλλά ο Ταγίπ Ερντογάν φαίνεται να έχει πολλή δουλειά για να ασχοληθεί με το Κυπριακό. Αλλά και όλες οι ενδείξεις λένε πως και αν ασχοληθεί, δεν θα είναι καθόλου για καλό σκοπό. Το μόνο που αποδεικνύεται ότι θυμάται η Τουρκία είναι να σαμποτάρει συστηματικά τις καλοκαιρινές έρευνες στην κυπριακή Α.Ο.Ζ. Ήδη φρόντισαν να δημιουργήσουν τις βάσεις για ένα σκηνικό κρίσης. Το ερώτημα είναι τι περιμένει ο Πρόεδρος Αναστασιάδης από αυτές τις συνομιλίες, που ξεκίνησαν με τους χειρότερους οιωνούς. Πηγές από το περιβάλλον του Προέδρου ανέφεραν ότι μπορεί η επιθυμία να ήταν γενικά οι διαπραγματεύσεις να προχωρήσουν όσο το δυνατόν περισσότερο, αλλά «όχι με τους όρους που τελικά ισχύουν σήμερα».

Μήπως ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ «παγίδευσαν» τον Πρόεδρο;

Το υπονοούμενο είναι ότι ο ΔΗΣΥ μαζί με το ΑΚΕΛ περίπου «παγίδευσαν» τον Πρόεδρο σε μια τελική διαπραγμάτευση χωρίς αύριο. Ποιος λογικός άνθρωπος περιμένει ότι οι διαπραγματεύσεις, όπως έχουν εξελιχθεί, μπορεί να οδηγήσουν κάπου; Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος τις χαρακτήρισε ήδη σαν «μολυσμένες», από την αξίωση της Άγκυρας για να έχουμε στην Κύπρο ειδικά τις τέσσερεις ευρωπαϊκές ελευθερίες για πολίτες της Τουρκίας. Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης εξαγγέλλει από τώρα τη λήξη: το πολύ σε δυο μήνες. Η ιδέα να κάνουν τα Η.Ε. και ο κ. Έιντε «γεφυρωτικές προτάσεις» δικαιολογημένα φοβίζει και απορρίπτεται από τη Λευκωσία. Το ερώτημα είναι ποιο θα είναι το τέλος και πώς η ελληνική πλευρά θα αποφύγει να της αποδοθεί και φταίξιμο.

Ψάχνοντας τον... υποψήφιο

Στο μεταξύ, η προεκλογική δυναμική φουντώνει. Παρά το ότι «πλανώνται» τουλάχιστον τρία ονόματα, ο ενδιάμεσος χώρος ξεκίνησε διαδικασίες για να καταλήξει σε κοινό υποψήφιο. Ενώ και το ΑΚΕΛ, έχοντας εξαντλήσει τα περιθώριά του, κινείται τώρα σε τρία ταμπλό ταυτόχρονα. Από τη μια υποστηρίζει γενικά τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων. Ταυτόχρονα όμως επιρρίπτει ήδη ευθύνες στον Πρόεδρο Αναστασιάδη. Ενώ, σε ένα τρίτο ταμπλό, σύντομα ξεκινά διαδικασίες για να ορίσει τον υποψήφιό του.

Οι τελευταίες πληροφορίες μάλιστα δείχνουν ότι είναι πολύ πιθανό να κινηθεί προς εξωκομματική ανεξάρτητη υποψηφιότητα. Ορισμένοι εξηγούν ότι ένας τέτοιος προσανατολισμός του ΑΚΕΛ σημαίνει «επιλογή νίκης». Διότι με αυτόν τον τρόπο η Εζεκία Παπαϊωάννου δεν περιορίζεται στον στόχο «να περάσει οπωσδήποτε στον δεύτερο γύρο», αλλά μπορεί να κοιτάζει πιο πέρα και σε «επιλογή νίκης».

Δηλαδή έναν υποψήφιο που «όταν βρεθεί στον δεύτερο γύρο, θα κεφαλαιοποιήσει το μεγαλύτερο μέρος της αντίδρασης του ενδιάμεσου στον Ν. Αναστασιάδη». Παραμένει βέβαια ένα ερώτημα πώς μπορεί ειδικά το ΑΚΕΛ, με τις «πιο προχωρημένες» θέσεις για συμβιβασμό, να «κεφαλαιοποιήσει» την αντίδραση του «ενδιάμεσου» στο Κυπριακό. Εδώ είναι που κάποιοι θεωρούν ότι η επιλογή της «ανεξάρτητης προσωπικότητας» θα ανταποκρίνεται σε αυτό το κριτήριο.

Ένα «μούδιασμα» και διάφορα ερωτήματα στον ΔΗΣΥ

Την ίδια ώρα, το κόμμα του Προέδρου περνά μια «αθόρυβη κρίση». Το πρόβλημα δεν είναι μόνο το γενικό μούδιασμα και η δυσαρέσκεια από τη νομοθεσία που πέρασαν μαζί με το ΑΚΕΛ, μετά από απαίτηση του Μ. Ακιντζί, για να ακυρώσουν συζήτηση για το Ενωτικό Δημοψήφισμα στα σχολεία. Μεγαλύτερους ακόμα τριγμούς προκάλεσε η εικόνα ότι η ηγεσία του κόμματος είχε συνεννοηθεί γι' αυτόν τον σκοπό με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, στο περίφημο «δείπνο» στα κατεχόμενα. Γενικότερα όμως δεν είναι λίγοι οι Συναγερμικοί που βλέποντας σήμερα τις τουρκικές παραβιάσεις και ακούγοντας το ντελίριο του Τ. Ερντογάν, διερωτώνται «για ποιο λόγο έγιναν όλα αυτά». Την εικόνα επιβαρύνουν οι πρόσφατες συγκρούσεις Υπουργών της Κυβέρνησης με τον Γενικό Ελεγκτή και η υποψία που ορισμένοι δεν διατάζουν να εκφράσουν, ότι «κάτι κρύβεται πίσω από όλα αυτά»...

Ενδεικτικό πάντως είναι ότι μέσα από όλη αυτή τη διαδικασία ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας τήρησε «φρόνιμη σιγή». Φρόντισε να μην κάνει κανένα σχόλιο για την πρωτοβουλία της Πινδάρου. Αντιθέτως, μάλιστα, έκανε τοποθετήσεις προς την αντίθετη κατεύθυνση, δείχνοντας ότι δεν σκοπεύει να «χαριστεί» στον Τουρκοκύπριο ηγέτη.

Είναι τώρα η ευκαιρία για μιαν «άλλη στρατηγική»;

Αυτά τα δεδομένα δείχνουν ευνοϊκό έδαφος για να κινηθεί ο Νικόλας Παπαδόπουλος στην πορεία για μιαν «άλλη στρατηγική». Μια τέτοια πρόταση θα είναι βέβαια πιο πειστική αν, αντί να ακούγεται από πολλές διαφορετικές κατευθύνσεις, εκφραστεί τελικά κεντρικά από έναν κοινό υποψήφιο. Ο δρόμος δεν είναι σπαρμένος με ρόδα. Ούτε είναι σίγουρο ότι με την αυριανή προγραμματισμένη «συνάντηση των πέντε» θα ξεκαθαρίσει σύντομα το πεδίο. Στις δηλώσεις τους όλοι φαίνεται να συμφωνούν ότι ο υποψήφιος πρέπει να είναι κοινός και να είναι ένας.

Όσοι παρακολουθούν από κοντά τις εξελίξεις υποστηρίζουν, όμως, ότι η υποψηφιότητα Γιώργου Λιλλήκα είναι «έτσι κι αλλιώς δεδομένη». Τα δεδομένα δεν είναι ακριβώς τα ίδια για την Κυρία της Αλληλεγγύης. Όμως και η Ελένη Θεοχάρους, χωρίς να έχει κάνει τα βήματα του Γ. Λιλλήκα, φρόντισε μέχρι τώρα να «αφήνει στο τραπέζι» και το δικό της όνομα. Το έκανε άραγε μόνο και μόνο για να υποχωρήσει τις επόμενες μέρες; Θα δείξει...

Αλλά και η στάση των Οικολόγων δεν είναι καθόλου φανερή. Εκτός από τη μέχρι τώρα επίσημη δήλωση, ότι «ο υποψήφιος δεν πρέπει να είναι αρχηγός κόμματος», που ούτε λίγο ούτε πολύ αποκλείει και τα τρία ονόματα που βρέθηκαν «στο τραπέζι», η εμπειρία δείχνει πως ό,τι και αν λεχθεί σε επίπεδο «πενταμερούς», στη συνέχεια ο Γιώργος Περδίκης θα «περάσει από τα όργανα του Κινήματος» τις αποφάσεις και εκεί πολλά πράγματα μπορεί να είναι και διαφορετικά...

Έχει, αλλά πόση, «πρωτοβουλία κινήσεων» ο Πρόεδρος Αναστασιάδης;

Οι διεργασίες των κομμάτων θα συνεχιστούν, με τον Δημοκρατικό Συναγερμό να έχει την «πολυτέλεια» να μην ψάχνει υποψήφιο, αλλά να βρίσκει απέναντί του την ασταμάτητη τρικυμία που φαίνεται να του δημιουργούν οι σχέσεις με τον Γενικό Ελεγκτή. Ταυτόχρονα όμως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, παρά τη δύσκολη αποστολή των «άγονων διαπραγματεύσεων», διατηρεί μια πρωτοβουλία κινήσεων.

Πώς και πότε θα αποφασίσει ο Πρόεδρος να «εξέλθει» από τον φαύλο κύκλο των συναντήσεων με έναν «αγνώριστο Ακιντζί», όπως τον χαρακτηρίζει το ίδιο το περιβάλλον του; Πότε και πώς θα θελήσει να απαντήσει στην τουρκική αδιαλλαξία; Και, κυρίως, τι θα μπορέσει να κάνει μπροστά στις προκλήσεις της Άγκυρας σε σχέση με τις έρευνες για το φυσικό αέριο; Διότι δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι τουρκικές παρεμβάσεις στην Α.Ο.Ζ. θα κλιμακώνονται όσο προχωρεί το καλοκαίρι.

Από τις απαντήσεις που θα δώσει σε αυτά τα ερωτήματα ο Πρόεδρος Αναστασιάδης θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό και η κατεύθυνση του προεκλογικού. Η αποτυχία των διαπραγματεύσεων θα του χρεωθεί και από τον ηγέτη του ΔΗΚΟ, αλλά και από το ΑΚΕΛ, με εντελώς διαφορετικό τρόπο. Δεν μπορεί να εμφανιστεί στην τελική ευθεία του προεκλογικού με την υπόσχεση ότι μπορεί στη συνέχεια να λύσει το Κυπριακό. Αλλά έχοντας στο ναδίρ τις προσδοκίες για το Κυπριακό, πολλά μπορεί να εξαρτηθούν και από τις αντιδράσεις που θα δείξει απέναντι στο τουρκικό σαμποτάζ των ερευνών για φυσικό αέριο. Θα έχει διεθνή υποστήριξη και σε ποιο βαθμό; Θα έχει μια πειστική απάντηση, που να κάνει τον ψηφοφόρο να του δώσει πίστωση για το μέλλον;

Ταυτόχρονα, όμως, όλοι γνωρίζουν ότι το Προεδρικό μπορεί να κατευθύνει και άλλα κεφάλαια του προεκλογικού, με πρωτοβουλίες που μπορεί να πάρει στην εσωτερική πολιτική. Ενώ οι δυνάμεις της αντιπολίτευσης θα επιστρατεύσουν βέβαια όλες τις «ανοιχτές πληγές». Είτε πρόκειται για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια και τους «κουρεμένους», είτε για την ανεργία και τους χαμηλούς μισθούς κ.ο.κ. Όλοι μαζί μπορεί να συναντηθούν στο κεφάλαιο της «απονομής δικαιοσύνης» για την οικονομική καταστροφή και στα θέματα των θεσμών και της διαφθοράς.

Όσο και αν η Άγκυρα θα είναι απορροφημένη από τα τεράστια προβλήματά της και με το οριακό αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος και τη βαθιά διαίρεση που μπορεί να κάνει την Τουρκία τον «μεγάλο ασθενή», μπορεί και πάλι να «γράφει πόντους» απέναντι στην Κύπρο, που θα απορροφηθεί στον δικό της ανελέητο προεκλογικό. Ίσως λοιπόν μέχρι τον Μάρτιο και το τέλος των προεδρικών το Κυπριακό να έχει κιόλας «γυρίσει σελίδα». Ίσως με τη νέα πενταετία να μιλάμε για εντελώς διαφορετικά σχήματα και προκλήσεις. Στο μεταξύ, όμως, πραγματικά κρίσιμο θα είναι η Κύπρος να έχει καταφέρει να διατηρήσει αυτό που ονομάζουμε «ενεργειακή προοπτική».


Top