Χρύσανθος Τσουρούλλης Περί εκλογικών ακροβασιών

Περί εκλογικών ακροβασιών

Γιατί ανοχή και η κάλυψη είναι συνενοχή αδέλφια…


Ο Δημοκρατικός Συναγερμός ακροβατεί ανάμεσα στο «λάθος» και τη βάση του, τον κόσμο. Η τοποθέτηση ότι η απόφαση της Βουλής ήταν «λάθος» φαίνεται να κοστίζει πολύ στο κόμμα. Κόστος είχε ήδη και η αποχή. Την ώρα, όμως, που ο Μουσταφά Ακιντζί βολεύτηκε κρυμμένος πίσω από τη δύναμη της Άγκυρας και δίνει εντολές τη μια στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και την άλλη στη Βουλή των Αντιπροσώπων, αν η αντίδραση του ΔΗΣΥ θα είναι να ικανοποιήσει τους όρους που βάζει η Τουρκία, θα έχουμε ένα πολιτικό σημάδι που θα τον συνοδεύει για πολλά χρόνια. Είναι κάτι σοβαρότερο από εκείνο που ο Πρόεδρος του κόμματος είχε κάποτε ονομάσει «τάτσα».

Ο «περί Ικανοποιήσεως του Τουρκοκυπρίου Ηγέτη νόμος»

Ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ κατέθεσε μια πρόταση νόμου που θα μπορούσε να είχε για τίτλο «ο περί Ικανοποιήσεως του Τουρκοκυπρίου Ηγέτη νόμος». Θα ήταν, όμως, αυτό αρκετό, για να ξεκινήσει ξανά η διαπραγμάτευση; Αφού όλοι συμφωνούν ότι ο πραγματικός λόγος που κρατά τον Ακιντζί μακριά από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων δεν είναι ούτε το τι θα γίνεται στα ελληνικά σχολεία στις 15 Ιανουαρίου, ούτε εάν ο Πρόεδρος Αναστασιάδης βγήκε για... κάπνισμα. Αλλά, είναι οι εντολές που πήρε από την Άγκυρα να τα «παγώσει», μέχρι να δουν τι κάνουν με το δημοψήφισμά τους.

Ακούγοντας τον Τούρκο πρωθυπουργό να ισχυρίζεται ότι «οι Ελληνοκύπριοι επέστρεψαν στην πολιτική της Ένωσης», ο μέσος πολίτης δεν διερωτάται για την Ένωση, αλλά πώς είναι δυνατόν να διαπραγματευόμαστε με αυτούς τους ανθρώπους και να περιμένουμε στα σοβαρά κάτι θετικό. Στην πραγματικότητα το πλήγμα που ήρθε είναι πολύ μεγαλύτερο από τη διακοπή των διαπραγματεύσεων. Είναι η συνολική αξιοπιστία μιας διαπραγμάτευσης με την «Τουρκία του Ερντογάν» που έχει πληγεί.

Θα ήθελε ο Αβέρωφ Νεοφύτου να φανεί ότι ανταποκρίνεται πειθήνια στα καπρίτσια των νεοσουλτάνων της Άγκυρας; Αλλά και, αν το δοκίμαζε, ποιος θα ψήφιζε υπέρ αυτής της πρότασης νόμου; Ποια θα ήταν η εντύπωση της κοινής γνώμης, εάν ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ συνασπίζονταν στη Βουλή, για να ικανοποιήσουν τις τουρκικές αξιώσεις και να ξεχάσουμε τα ιστορικά γεγονότα που ο Πρόεδρος Αναστασιάδης φάνηκε να υπερασπίζεται; Πάντως, φαίνεται να υπάρχει ένας δισταγμός τώρα στην Πινδάρου και προς το παρόν κρατούν την πρόταση νόμου στο συρτάρι.

Πολλοί στη βάση του κόμματος θεωρούν ότι αν τυχόν ψηφιστεί νομοθεσία, για να ικανοποιηθεί ο κ. Ακιντζί τότε θα πρόκειται για λάθος πολύ μεγαλύτερο από εκείνο της πρώτης αποχής. Ακόμα και κεντρικά πολιτικά στελέχη επισημαίνουν ότι θα ήταν μεγάλο λάθος «να παρασυρθούμε από την επιμονή του ΑΚΕΛ, για να συσπειρώσει τη βάση του με αναφορές αντι-ΕΛΑΜ». Αν κάποιος έχει εκλογική πίεση και φθορά από τα «κόλπα του ΕΛΑΜ», έλεγαν, αυτός είναι ο Συναγερμός. Θεωρούν τελικά ότι το ΑΚΕΛ «εισπράττει» και από τις δύο πλευρές.

Από τη μια συσπειρώνει τον κλειστό πυρήνα του, για να ξεκινήσει προεκλογικό με τη συνηθισμένη «φασιστική απειλή» και από την άλλη βλέπει τον ΔΗΣΥ να χάνει πόντους. Εξάλλου δεν λείπουν εκείνοι που επιμένουν ότι μεγαλύτερη ζημιά δεν είναι οι αντιδράσεις της κοινής γνώμης. Ζημιά είναι το κεντρικό μήνυμα που λέει ότι «για να βρούμε λύση πρέπει να κάνουμε ότι θέλουν οι Τουρκοκύπριοι». Αυτό, λέγεται, πως είναι το χειρότερο μήνυμα στην προσπάθεια να βρεθεί μια λύση.

Και αν ερχόταν πίσω ο Ακιντζί;

Δεν υπάρχει αμφιβολία πως όσο και αν φαίνεται παρατραβηγμένο, αυτό το «ζήτημα του δημοψηφίσματος του ‘50» θα αποτελέσει θέμα του προεκλογικού. Αλλά το μεγάλο ερώτημα που θα καθορίσει και την πορεία προς τις εκλογές είναι άλλο. Ακόμα και αν ο Μ. Ακιντζί επιστρέψει σε κάποια στιγμή προς το τέλος Απριλίου στη διαπραγμάτευση, είτε με την πρόταση νόμου του Αβέρωφ είτε χωρίς, τι μπορεί να περιμένουμε τώρα από τη διαδικασία;

Όλη η πολιτική ηγεσία, συμπεριλαμβανόμενου και του προέδρου της Δημοκρατίας και του ηγέτη του ΑΚΕΛ, έχει επισημάνει ότι ούτε μετά το δημοψήφισμα του Ταγίπ Ερντογάν αναμένεται η Άγκυρα να έχει μια διαφορετική στάση και να κάνει θετικά βήματα. Δεν υπάρχει, λένε, καμία ένδειξη γι’ αυτό. Τι θα μπορούσε, δηλαδή, να γίνει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων μεταξύ του Μαΐου και του Ιουλίου, όταν στα κατεχόμενα θα γιορτάζουν ξανά την εισβολή και το κατοχικό καθεστώς τους;

Μήπως θα μπορούσε να κλείσει ο Νίκος Αναστασιάδης μια συμφωνία με τουρκικές εγγυήσεις και στρατεύματα ή άλλους τρόπους παρέμβασης της Άγκυρας στην Κύπρο; Θα εγκαταλείψει άραγε ο Μουσταφά Ακιντζί το ότι με τη λύση θα «δικαιωθεί» το ψευδοκράτος μέσα από μια σχέση ισοτιμίας και θα έχει «βέτο» σε κάθε ώρα της καθημερινής λειτουργίας του κράτους; Μπορεί οι Ελληνοκύπριοι σε ένα δημοψήφισμα να εγκρίνουν ποτέ την «εκ περιτροπής προεδρία»; Ποιο πολιτικό κόμμα θα μπορούσε να πείσει την κοινή γνώμη να ψηφίσει μια συμφωνία, με την οποία αντί οι νόμιμοι ιδιοκτήτες να πάρουν πίσω την περιουσία τους θα πάρουν στην καλύτερη περίπτωση κάποια δικαιολογητικά και χαρτιά για να τρέχουν στα δικαστήρια; Και είναι πολλά ακόμα τα ανοιχτά θέματα.

Η ψευδαίσθηση που επικρατεί πάντα σε κάποιους κύκλους ότι «αντί για προεδρικές εκλογές μπορεί να πάμε σε δημοψήφισμα» δεν στηρίζεται σε κανένα πραγματικό γεγονός. Ούτε και υπάρχει γι’ αυτό και η πιο μικρή ένδειξη ακόμα, εκτός από «πληροφορίες», που δεν παύουν να έρχονται από «κάποιες πρεσβείες». Ακόμα και ο Έσπεν Μπαρθ Έιντε φαίνεται για πρώτη φορά «μακκωμένος» και έχει σταματήσει να βλέπει... αστερισμούς. Πολιτικό στέλεχος του «ενδιάμεσου» σχολίαζε αυτές τις μέρες ότι «αν ήταν στοιχειωδώς σοβαρή η προσπάθεια και η αισιοδοξία του κ. Έιντε, ο καλύτερος τρόπος για να την υποστηρίξει τώρα που κάνει "κοιλιά" θα ήταν να έκανε μια σοβαρή εξαγγελία για τη χρηματοδότηση των αποζημιώσεων». Πράγματι, κάτι τέτοιο μπορεί να άλλαζε κάποιες εντυπώσεις. Φαίνεται, όμως, καθαρά ότι όπως και το 2004 δεν υπάρχει τίποτα σχετικό και συγκεκριμένο.

Στρώνει το έδαφος ο Άντρος

Μέσα σε αυτό το κλίμα, είναι ξεκάθαρο ότι το ΑΚΕΛ κάνει τις δικές του κινήσεις. Είναι προκαταρκτικές κινήσεις, αφού όπως μας εξήγησαν, η συγκεκριμένη διαδικασία του κόμματος που θα πάει στις ομάδες βάσης του δεν θα ξεκινήσει πριν από το Πάσχα. Όλες, όμως, οι άλλες τοποθετήσεις δείχνουν ότι το ΑΚΕΛ «στρώνει το έδαφος». Τις τελευταίες μέρες μάλιστα ο γενικός γραμματέας Άντρος Κυπριανού δεν «μάσησε τα λόγια του», αλλά απευθύνθηκε ξεκάθαρα στον «ενδιάμεσο» και την ηγεσία του. «Να μη νομίζουν» είπε ότι «το ΑΚΕΛ θα συρθεί πίσω από οποιονδήποτε σπεύδει να βάζει υποψηφιότητα». Και δεν έμεινε σε αυτό, αλλά υπέδειξε ότι περίπου είναι «όνειρα» τα σχέδια που γίνονται στον «ενδιάμεσο», για να εκβιαστεί το ΑΚΕΛ να τους ακολουθήσει σε έναν δεύτερο γύρο.

Με άλλα λόγια είπε ξεκάθαρα ότι «είναι το ΑΚΕΛ που θα βρεθεί στον δεύτερο γύρο». Πώς θα γίνει αυτό; Με υποψήφιο τον Άντρο Κυπριανού ή κάποιον άλλο; Αυτό το ερώτημα δεν έχει ακόμα απαντηθεί, αλλά ολοένα και περισσότερο φαίνεται να αυξάνονται οι πιθανότητες για μια υποψηφιότητα του Γενικού Γραμματέα. Πηγές μας πάντως στην Εζεκία Παπαϊωάννου λένε ότι «μπορεί κάποια πρόσωπα να έχουν ήδη καεί», αλλά δεν εγκαταλείφθηκε ακόμα η πιθανότητα να αναζητηθεί εξωκομματικός. Δεν λείπει, όμως, και μια μερίδα στελεχών που θεωρούν ότι «άμα τελειώσει το Κυπριακό, θα πρέπει το κόμμα να βάλει άλλα κριτήρια και να είμαστε σίγουροι ότι θα τελειώνουμε με τη δεξιά».

Δημόσια, όμως, το ΑΚΕΛ συνεχίζει να ρίχνει ευθύνες στον ΔΗΣΥ για τη διακοπή των διαπραγματεύσεων, υπενθυμίζοντας ταυτόχρονα στη βάση του ότι πρόκειται για τη «δεξιά και ακροδεξιά». Ταυτόχρονα, έχουν αρχίσει να «αποδομούν» τον Πρόεδρο Αναστασιάδη, μιλώντας για παλινδρομήσεις και για λάθη που έκανε αφού «για χάρη του ΔΗΚΟ» εγκατέλειψε τις «πολύ σημαντικές συγκλίσεις Χριστόφια-Ταλάτ».

Ένας ο «ενδιάμεσος», πολλοί οι ηγέτες

Οι εξελίξεις στον «ενδιάμεσο χώρο» φαίνεται να δίνουν ανάσες στο ΑΚΕΛ, αφού όλα δείχνουν ότι χρειάζεται ακόμα αρκετός χρόνος και διαβουλεύσεις, για να έχουμε το τελικό σκηνικό. Τις τελευταίες μέρες ο Γιώργος Λιλήκας που είχε κάνει δυο βήματα μπροστά, φαίνεται να κάνει τώρα ένα βήμα πίσω. Δεν ήθελε να χρεωθεί τόσο γρήγορα τη διάσπαση του «ενδιάμεσου». Οι επίσημες τοποθετήσεις όλων των ενδιαφερομένων ακούγονται λογικές. Πρέπει να είναι ένας ο υποψήφιος. Αλλά το ερώτημα είναι ποιος θα είναι αυτός.

Οι... παροικούντες την Ιερουσαλήμ γνωρίζουν δυο πράγματα. Πρώτον, ότι τόσο ο Γ. Λιλλήκας όσο και η Ε. Θεοχάρους πολύ δύσκολα θα δεχτούν να υποστηρίξουν κάποιον άλλο από τον εαυτό τους. Δεύτερον, ο Νικόλας Παπαδόπουλος ανεξάρτητα και από το τι θέλει, δεν μπορεί πρακτικά να υποστηρίξει ως κοινό υποψήφιο είτε τον ένα είτε την άλλη. Το «παζλ» γίνεται ακόμα πιο δύσκολο, γιατί όπως αναμενόταν, σιγά-σιγά μπαίνουν στη μέση και άλλες φωνές, όπως εκείνη του Γ. Περδίκη, ο οποίος επανέφερε την άποψη ότι «ο υποψήφιος δεν πρέπει να είναι αρχηγός κόμματος».

Θα μπορούσε μπροστά στο «αδιέξοδο» να προκύψει μια «τρίτη λύση», όπως εκείνη του Νίκου Κατσουρίδη; Πολύ δύσκολο. Εάν, για παράδειγμα, ο Γ. Λιλλήκας δεν θα υποχωρούσε για μια υποψηφιότητα του Ν. Παπαδόπουλου ή της Ε. Θεοχάρους, θα το έκανε ποτέ για τον Ν. Κατσουρίδη; Βέβαια, ο τελευταίος φαίνεται να ανταγωνίζεται το επιχείρημα τής «διεισδυτικότητας» στον χώρο της αριστεράς, όμως σε αυτή τη συζήτηση δεν είναι βέβαιο ότι θα μείνουν μόνο στα «τεχνικά» επιχειρήματα.

Στέλεχος του «ενδιάμεσου» που βρέθηκε μέχρι τώρα σε περισσότερα από ένα από τα κόμματά του, τόνιζε ότι «είναι ιστορικό χρέος να συνεργαστεί ο ενδιάμεσος, αφού είναι φανερό ότι αν ενωθούμε όλοι θα είμαστε σίγουρα στον δεύτερο γύρο, με ποσοστό σίγουρα πάνω από 30% και τότε είναι το ΑΚΕΛ που θα έχει την ευθύνη να αποφασίσει ή τον Αναστασιάδη με το κούρεμα ή την ελπίδα».

Άλλα το Προεδρικό και άλλα η Πινδάρου;

Στην «άλλη πλευρά» ο Νίκος Αναστασιάδης έχει αποφασίσει να πάρει στα χέρια του όλα τα καυτά θέματα, για να κλείσει τη χρονιά με λύσεις στα προβλήματα. Ο Πρόεδρος είναι «παλιά καραβάνα» και δεν φαίνεται να δίνει σημασία σε όσους διαμαρτύρονται ότι «κάνει προεκλογικό». Ξέρει πολύ καλά ποιες ομάδες του πληθυσμού θα πρέπει να «ζεστάνει», για να είναι ισχυρή η υποψηφιότητά του.

Το περίεργο, όμως, είναι ότι στον Δημοκρατικό Συναγερμό δεν δείχνουν να ασχολούνται με τις προεδρικές εκλογές. Αντίθετα η δραστηριότητα τού κόμματος είναι τώρα για να κάνει καταστατικό συνέδριο και εσωτερικές αλλαγές. Ακούγονται διάφορες φήμες για τις αλλαγές που θέλουν να φέρουν. Όμως, όλα αυτά δεν φαίνεται να έχουν κάποια σχέση με την εκλογική αναμέτρηση. Κάποιοι υποψιάζονται ότι «διάφορες ομάδες προετοιμάζονται για την επόμενη μέρα». Η ανησυχία όμως κάποιου παλιού στελέχους είναι «μην μπούμε σε εσωστρέφεια με πράγματα μάλιστα που δεν καταλαβαίνει ο κόσμος».

Άλλο είναι, όμως, το βασικό πρόβλημα σήμερα του Συναγερμού όταν πρόκειται να απευθυνθεί στον κόσμο. Είναι να μη φαίνεται ότι έχει απόψεις του στυλ «θέλουμε λύση που να εξυπηρετεί τα συμφέροντα τής Τουρκίας και του Ερντογάν». Αν, όμως, ο πρόεδρος του κόμματος προχωρά με προτάσεις νόμου που σκοπό έχουν να ικανοποιήσουν τους όρους που θέτουν ο Ακιντζί και η Άγκυρα, δύσκολα θα πείσει ότι το κόμμα δεν «μεταλλάχτηκε» οριστικά.


Top