Αυγό: Η μόνη πλήρης φυσική τροφή

Μία από τις πιο δημοφιλείς και νόστιμες ζωικές πρωτεΐνες, το αυγό, προϊόν αγνό και ακατέργαστο που θρέφει τον άνθρωπο από τα πρώτα βήματα μέχρι τα γηρατειά, από τα πανάρχαια χρόνια μέχρι σήμερα, έχει «παρεξηγηθεί» στις μέρες μας ως αιτία αύξησης των επιπέδων χοληστερόλης στο αίμα με συνέπεια να θεωρείται από πολλούς παράγοντας επιδείνωσης της υγείας μας.

Η κλινική διαιτολόγος-διατροφολόγος Μαρία Ηροδότου καταρρίπτει το μύθο περί χοληστερόλης και μας εξηγεί πώς να εντάξουμε το αυγό στη διατροφή μας και τι πρέπει να προσέχουμε κατά την αγορά, τη συντήρηση και το μαγείρεμα της πολύτιμης αυτής πρωτεΐνης. Τονίζει μάλιστα ότι το αυγό αποτελεί τη μόνη πλήρη φυσική τροφή που δίνει στον ανθρώπινο οργανισμό όλα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά (πρωτεΐνες, λίπος, υδατάνθρακες, βιταμίνες και μέταλλα) που χρειάζεται για σωστή λειτουργία. Επίσης, αποτελεί μια τροφή υψηλής βιολογικής αξίας αφού η πρωτεϊνη του θεωρείται ότι έχει την «τέλεια» σύνθεση αμινοξέων. Το ασπράδι και ο κρόκος του περιέχουν πρωτεΐνες υψηλής βιολογικής αξίας οι οποίες μας παρέχουν μία εξαίρετη αναλογία απαραιτήτων αμινοξέων για ανάπτυξη, συντήρηση και αναπαραγωγή. Περιέχει δηλαδή όλα τα απαραίτητα αμινοξέα (και τα 9) που χρειάζεται ο ανθρώπινος οργανισμός.

Συνδυασμοί ακίνδυνοι για τη χοληστερόλη

Τα τελευταία χρόνια το αυγό θεωρείται παρεξηγημένη τροφή ως προς την υψηλή περιεκτηκότητα του σε χοληστερόλη. Αυτό που πολλοί δε γνωρίζουν είναι ότι το μεγαλύτερο ποσοστό της χοληστερόλης αίματος προέρχεται από τη χοληστερόλη που συντίθεται στο συκώτι και ένα πολύ μικρό ποσοστό προέρχεται από τη διατροφή. Η αύξηση της χοληστερόλης αίματος που προέρχεται από τη διατροφή, οφείλεται κυρίως στην αύξηση της ΣΥΝΟΛΙΚΗΣ, συνδυασμένης πρόσληψης λιπαρών ουσιών, κορεσμένων και trans λιπαρών παρά από την πρόσληψη χοληστερόλης από ΜΕΜΟΝΩΜΕΝΑ τρόφιμα που είναι πλούσια σε χοληστερόλη.  Άλλωστε το αυγό, εκτός από χοληστερόλη περιέχει και αρκετή ποσότητα λεκιθίνης, ένα λιπίδιο που θεωρείται χοληστερινο-προστατευτικό, η οποία λειτουργεί ως αντίβαρο, με αποτέλεσμα η συμβολή του αυγού στην αύξηση της χοληστερόλης να είναι ελάχιστη. Συνοψίζοντας λοιπόν, τα άτομα που προσέχουν την καθημερινή πρόσληψη χοληστερόλης είναι καλό να αποφεύγουν τη κατανάλωση αυγού ΤΗΝ ΙΔΙΑ ΗΜΕΡΑ που θα καταναλώσουν και άλλη πηγή χοληστερόλης, όπως είναι το κόκκινο κρέας, το συκώτι και τα θαλασσινά. Επίσης η κατανάλωση του αυγού είναι καλό να συνοδεύεται από τρόφιμα υψηλής περιεκτικότητας σε φυτικές ίνες (πχ. μία πλούσια σαλάτα ή ομελέτα με μπόλικα λαχανικά και μία φέτα ψωμί ολικής  άλεσης) οι οποίες έχουν την ιδιότητα να δεσμεύουν και να αποβάλλουν την χοληστερόλη των τροφών.

Όσο για τη συχνότητα της κατανάλωσης, το Αμερικανικό Καρδιολογικό Ινστιτούτο και άλλοι αμερικανοί φορείς δηλώνουν ότι είναι απόλυτα ασφαλές να τρώμε μέχρι και ένα αυγό κάθε μέρα. Καιρός είναι λοιπόν το κοινό να  ενημερωθεί σωστά και να επανεντάξει στην διατροφή του το αυγό. Η ιδανική αναλογία κατανάλωσης  αυγών εβδομαδιαίως  θα πρέπει να είναι  τέσσερα με πέντε για παιδιά και εφήβους και δύο με τρία για  τους ενήλικες.

 

Μνήμη, όραση και αντιοξειδωτικά

Τα αυγά αποτελούν μια πολύ καλή πηγή μετάλλων και βιταμινών απαραίτητα για την καλή υγεία και την ανάπτυξη. Είναι πλούσια σε ασβέστιο, φώσφορο, νάτριο, κάλιο, βιταμίνη Α, Β12, φολικό οξύ, ενώ περιέχουν σημαντικές ποσότητες σιδήρου. Η περιεκτικότητα ενός μέτριου αυγού σε λίπος είναι περίπου 5 γραμμάρια και το λίπος αυτό περιέχεται αποκλειστικά στον κρόκο. Τα λιπίδια του αυγού είναι πλούσια σε φωσφολιπίδια, ενώ η αναλογία πολυακόρεστων λιπαρών οξέων προς τα κορεσμένα είναι αρκετά υψηλή. Η σύνθεσή του σε λιπαρά οξέα είναι ιδιαίτερα ευεργετική για την υγεία.

Το αυγό περιέχει επίσης αντιοξειδωτικές ουσίες οι οποίες προστατεύουν το σώμα από τις ανεπιθύμητες βλάβες που προκαλούνται από τη δράση των ελεύθερων ριζών στον οργανισμό. Τα αντιοξειδωτικά προστατεύουν το σώμα από τις ανεπιθύμητες βλάβες που προκαλούνται κατά τη διαδικασία μεταβολισμού του οξυγόνου και είναι σημαντικά στην προστασία έναντι των εκφυλιστικών παθήσεως όπως καρδιαγγειακών παθήσεων, διαβήτης  και καρκίνος. Τα ισχυρά καροτενοειδή που βρίσκονται στον κρόκο του αβγού είναι η  λουτεΐνη και η ζεαξανθίνη, οι οποίες του προδίδουν και το κίτρινο χρώμα του.  Οι ουσίες αυτές προστατεύουν από τον εκφυλισμό της ωχράς κηλίδας, που αποτελεί την κυριότερη αιτία απώλειας όρασης στους ηλικιωμένους Έρευνες έδειξαν ότι περιέχοντας αυτά τα καροτενοειδή στη διατροφή μας είναι δυνατόν να αποφευχθεί η μείωση της όρασης λόγω γήρατος.

Η χολίνη είναι μια ουσία η οποία συναντάται στα αυγά, σοκολάτα και το συκώτι και συμβάλλει στην έκκριση της χημικής ουσίας (νευροδιαβιβαστή) ακετυλοχολίνης από τον εγκέφαλο, η οποία συσχετίζεται με την ενδυνάμωση της μνήμης. Χαρακτηριστικό είναι ότι τα άτομα που παρουσιάζουν έλλειψη αυτού του θρεπτικού συστατικού εμφανίζουν ασθενή μνήμη.
Έρευνες έδειξαν ότι αν υπάρχει έλλειψη χολίνης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, επηρεάζεται αρνητικά η  κανονική ανάπτυξη του εγκεφάλου του εμβρύου  με συνέπεια τα βρέφη να γεννιούνται είτε με ατελή μνήμη είτε με μειωμένη ικανότητα μνήμης, χαρακτηριστικό που θα τα συνοδεύει για ολόκληρη τη ζωή τους. Η χορήγηση αυξημένων επιπέδων χολίνης στο έμβρυο έχει αποδειχθεί ότι οδηγεί σε ικανότητα μνήμης άνω του μέσου όρου.

Χρήσιμες πληροφορίες για τους καταναλωτές

• Το διαφορετικό χρώμα του κελύφους των αυγών και ο διαφορετικός χρωματισμός των κρόκων των αυγών εξαρτώνται από το είδος  και τη διατροφή της κότας: αυγά με ακάθαρτο κέλυφος πρέπει να αποφεύγονται διότι μπορεί να προέρχονται από μολυσμένες κότες, πράγμα επικίνδυνο για σαλμονέλα, παθογόνο μικρόβιο και αιτία σοβαρών τροφολοιμώξεων.
• Τα αυγά δεν πρέπει να πλένονται, όταν πρόκειται να διατηρηθούν στο ψυγείο, διότι με το πλύσιμο αφαιρείται η εξωτερική προστατευτική μεμβράνη τους και επιταχύνεται η αλλοίωσή τους.
• Για να εξακριβώσουμε πόσο φρέσκο είναι το αυγό μπορούμε να το βυθίσουμε σε νερό και, εφόσον στέκεται οριζόντια στον πυθμένα του δοχείου, είναι φρέσκο, λιγότερο των 5 ημερών. Αντίθετα, αν ανεβαίνει στην επιφάνεια είναι μπαγιάτικο, πάνω από 30 μέρες. Η μέθοδος αυτή ισχύει μόνο για τα αυγά, που έχουν βρεθεί σε θερμοκρασία συντήρησης 20-22 βαθμών Κελσίου. Άλλος τρόπος είναι το κούνημα του αυγού. Το αυγό που, όταν το κουνήσουμε, δημιουργεί αίσθημα μετατόπισης του βάρους του, δεν είναι ιδιαίτερα φρέσκο. Τα βρασμένα αυγά δίνουν μια καλύτερη εικόνα της ηλικίας τους. Έτσι ένα φρέσκο, βρασμένο αυγό δεν αποχωρίζεται εύκολα από το κέλυφός του, το οποίο σπάει εύκολα σε κάθε πίεσή του, στην προσπάθειά μας να το καθαρίσουμε. Επίσης, το ασπράδι είναι λευκό, ομοιογενές και ο κρόκος κατέχει, στο αυγό, κεντρική θέση. Ο αεροθάλαμος του αυγού είναι πολύ μικρός, σε αντίθεση με αυτόν του μπαγιάτικου, το οποίο, όταν πάμε να καθαρίσουμε, διαπιστώνουμε ότι το κέλυφος αποκολλάται εύκολα και το ασπράδι είναι πιο σκοτεινό και ανομοιογενές.
• Τα αυγά που αγοράζετε να είναι όσο το δυνατόν καθαρά και να βράζονται επαρκώς όταν προορίζονται για παιδιά, ηλικιωμένους, εγκύους και άτομα που βρίσκονται σε ανάρρωση για να ελαχιστοποιούνται οι πιθανότητες μόλυνσης από σαλμονέλα.        

Top